Habermetrik
← Ana Sayfa
17 Kasım 2026 07:50
✍ Editör: Habermetrik · Editör Politikası

Bazı ülkeler tek taraflı söylemden çıkmalı, fon talep edenler gerçekçi planlar ortaya koymalı

Bazı ülkeler tek taraflı söylemden çıkmalı, fon talep edenler gerçekçi planlar ortaya koymalı
Görsel kaynağı: ekonomim.com
⏱️ 6 dk okuma 🛡️ %85 Doğruluk · 1 Kaynak
WhatsApp Paylaş
⚡ 30 Saniyede Özet Habermetrik Yapay Zeka Özeti
  • İklim değişikliğiyle mücadele alanında, küresel düzeyde ilk taahhüde dayalı anlaşma olan COP3’te imzalanan Kyoto Protokolü’nün taslak sürecinde aktif görevde olan Masami Tamura, halen Japonya’nın Ankara Büyükelçiliği görevinde bulunuyor

MARUF BUZCUGİL - MEHMET KAYA/ANKARA

Türkiye ve Japonya’nın ekonomik ve siyasi ilişkileri gelişiyor. İki ülke arasında Ekonomik Ortaklık Anlaşması müzakereleri sürüyor. Japonya’nın Türkiye Nezdinde Büyükelçisi Masami Tamura, EKONOMİ’ye COP31 ve iki ülke arasındaki ekonomik ilişkilere yönelik kapsamlı bir değerlendirme yaptı.

Ekonomik Ortaklık Anlaşmasında süreç biraz yavaş görünse de Büyükelçi Sosyal Güvenlik Anlaşmasının ekonomik ilişkileri hızlandıracak bir adım olabileceğini düşünüyor.

BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (BMİDÇS) 1992’de ilan edildi, aynı yıl Rio zirvesinde imzaya açıldı. Sürecin takibi için Taraflar Konferansı, Conference of the Parties- COP mekanizması oluşturuldu. COP3’te Kyoto’da imzalanan ve Kyoto Protokolü adını alan anlaşmayla, ilk kez gelişmiş ülkeler için hedef konuldu, karbon salımının 1990 seviyesinde kalması için taahhüt alındı.

Bu protokolün metni üzerinde çalışan deneyimli diplomat Masami Tamura şu anda Ankara’da ülkesinin büyükelçisi. Ayrıca, COP18 ve COP19’da ülkesinin heyetindeydi.

Türkiye, COP31’de şimdiye kadar verilen çok sayıda taahhüdün, sözün, girişimin artık “uygulamaya geçmesi” (implementation) aşamasının başlaması gerektiği gündemini oluşturdu. Bu da girişimlere finansman sağlanması, özel sektör ile kamunun birlikte hareketi ve uluslararası yeni işbirlikleri gerektiriyor. Bu finansmanın sağlanmasındaki tartışma uzun süredir devam ediyor.

"Bazı ülkeler'ders verici' tutumlarını bırakmalı, üstten bakmamalı"

“Türkiye'nin bu COP31'deki amacı, bugüne kadar verilen taahhütleri eyleme, yani uygulamaya geçirmektir ve Japonya da birebir aynı düşünceyi ve duyguyu paylaşmaktadır. İklim değişikliği sorununu çözme hedefini ortaya koymak ve buna doğru her ülkenin kendi imkanlarınca çaba sarf etmesi çok önemli, Türkiye'nin bu konuda dünyanın bayraktarlığını üstleniyor olması, bana büyük bir cesaret veriyor, Japonya'nın Türkiye Büyükelçisi olarak bu durum benim için de büyük bir gurur kaynağıdır.

Özellikle iklim değişikliği konusunda Türkiye ve Japonya'nın son derece fazla ortak noktaya sahip olduğunu düşünüyorum” diyen Büyükelçi Tamura, hedeflere ulaşmada zorlukların bazı ülkelerin tutumundan kaynaklandığı eleştirisini yaparak şunları kaydetti:

“Kelimelerimi dikkatli seçmem gerekiyor, çok ‘ders verir tarzda yaklaşım’ sergileyen ülkeler var. Size üstten bakıp ‘bunu sen de yapmak zorundasın’ diyen bir yaklaşım. Hangi ülke olduğunu söylemeyeceğim. Her ülkenin kendi çevresi, kendi şartları, kendi ekonomisi dâhilinde aynı hedefe doğru çeşitli yollar izlemesi önemlidir.

Tek bir yol yok, çeşitli yöntemler var. (Mesela) Türkiye için bu yenilenebilir enerji olabilir, elektrik dağıtım şebekelerini korumak ve geliştirmek, elektriğin bu şekilde verimli kullanımı olabilir; (Bir başka) ülkeye göre hidroelektrik gücü olabilir, (başka) ülkeye göre nükleer güç olabilir. Fosil yakıtların nasıl kullanılacağına dair çeşitli teknolojiler mevcuttur.

Bunlarla aynı hedefe doğru ilerleyen bir duruş sergilemek önemlidir. ‘Şunu yapmak zorundasın’ veya ‘bunu yapmamalısın’ diyen bir yaklaşımla, dünyada 190'dan fazla ülke var, bunlara uyamaz, hedefi gerçekleştiremez.”

"Fon talep edenler proje üretmeli"

Çin ve Hindistan da devreye girmeli Eyleme geçişte, küresel olarak finansman sorununun hatırlatılması-Japonya’nın olası fon sağlayıcı olarak yaklaşımı sorusuna Büyükelçi Tamura, bu konunun COP sürecinin en başından bu yana tartışma konusu olduğunu hatırlattı. “Bazı ülkelerin” dikte edici tutumuna karşılık, fon talep edenlerin de dikkat etmesi gereken unsurları öne çıkararak yanıt verdi.

“İklim değişikliği sorununun çözümünde ülkeleri gelişmiş-gelişmekte olan diye ayırmanın şart ve uygun olmadığını düşünüyorum” diyen Büyükelçi, finans dahil geniş kapsamlı bir işbirliği kurulması gerektiğini vurguladı. Büyükelçi Tamura sözlerini şöyle sürdürdü:

“COP ortamında, şimdiye kadar çok çatışmalı sahneler görüldü ve ben bunu bir nevi talihsizlik olarak değerlendiriyorum. Gelişmiş ülkeler olarak adlandırılan grup, çeşitli taahhütlerde bulundu. Diğer yandan, Dünya Bankası, Asya Kalkınma Bankası veya bir iklim finansmanı sistemi olan GCF, ayrıca ikili yardımlarla çeşitli finansmanlar da mevcut.

COP’a her geldiğimizde (finansman sorunu) aynı çatışma yaşanıyor. Fakat, şunu sormak isterim: Kendi ülkenizde proje üretmek için bu çeşitli finansal ve mali kurumları gerçekten kullanıyor musunuz? Kaynaklar var. Şimdi siz kendi ülkeniz için —gelişmekte olan ülkelerden gelen siz değerli insanlara sesleniyorum— ülkenize döndükten sonra ne kadar somut proje üretiyorsunuz, iklim değişikliğini ülkenizin önceliği haline ne kadar getiriyorsunuz?

İster uyum, ister (karbon) azaltımı… İkisi de olur. İklim değişikliğini ülkenizin kalkınma planlarının önemli bir parçası haline getirip ne kadar proje üretiyorsunuz? Bu perspektif de önemlidir, dolayısıyla bence Türkiye'nin tam olarak bahsettiği şey de budur.

Bugüne kadar verilen sözlerin uygulanması aşaması. Bir diğer önemli husus, sadece Türkiye'nin de dâhil olduğu OECD gibi gelişmiş ülkeler grubu değil, OECD'de olmasalar bile Çin ve Hindistan gibi çok devasa finansal güce sahip ülkeler bulunmaktadır.

Bu nedenle umuyorum ki bu tür ülkeler de iklim değişikliğinden gerçekten zarar gören ülkelerle —en az gelişmiş ülkeler, gelişmekte olan ülkeler ve bu tür uluslarla— iş birliği yapacak bir çerçeve oluşturabilirler.”

"Sosyal güvenlik anlaşması yatırımların artmasına etki edebilir"

Türkiye ile Japonya arasında 2014’ten bu yana müzakere edilen ve hizmetleri, e-ticareti ve hatta kamu alımlarını da kapsaması nedeniyle yeni nesil olarak tanımlanan anlaşmalardan olmasına çalışılan Japonya- Türkiye Ekonomik Ortaklık Anlaşması (EPA) sürecinde “pazara erişim alanlarında son düzenlemeler yapılıyor” bilgisini veren Tamura, “Her iki ülkenin çıkarları göz önünde bulundurulurken, gelecekteki büyüme potansiyelini en üst düzeye çıkarmak için kalan meselelerin karşılıklı yarar sağlayacak bir şekilde çözülmesi gerekmektedir” görüşünü vurguladı. Ekim 2026’da yapılan toplantılarda tarafların isteğinin teyit edildiğini belirten Büyükelçi Tamura,"Japonya- Türkiye Sosyal Güvenlik Anlaşması’nın erken sonuçlandırılması gibi iş ortamının iyileştirilmesine yönelik önlemlerle birlikte Türkiye'nin Japon şirketleri için cazibesinin daha da artacağına inanıyorum” dedi.

"Sıfır Atık Hareketi ile iş birliği imkanı var"

Büyükelçi Tamura, Türkiye’de yürütülen Sıfır Atık Hareketi’nde Japonya ile işbirliği imkanı olduğunu vurguladı. Büyükelçi, “Özellikle vurgulanması gereken husus, Sıfır Atık Hareketi alanındaki iş birliği potansiyelidir. Türkiye'de, Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi'nin himayelerinde atık azaltımını ve kaynak geri dönüşümünü teşvik eden Sıfır Atık Hareketi ulusal bir girişim olarak uygulanmaktadır.

Bu bağlamda, Japonya'nın Tokushima Prefecture Kamikatsu Kasabası Türkiye için önemli bir model teşkil etmektedir. Aslında, Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi 2019 yılındaki Japonya ziyareti sırasında Kamikatsu Kasabası Belediye Başkanı Hanamoto ile Sıfır Atık hareketi hakkında görüş alışverişinde bulunmuştur.

İki ülke arasında bilgi ve deneyimlerin paylaşılmasıyla birlikte, her iki ülkedeki çevresel girişimlerin daha da ivme kazanması muhtemeldir” dedi.

💬 Habere Tepkinizi Belirtin:
Habermetrik WhatsApp Kanalına Katılın

Günde en fazla 3 kritik gelişme. Bildirim kirliliği yok, anında bilgi.

Kanalı Takip Et →
Kaynaklar: ekonomim.com
Haber metni ve görseller ekonomim.com sitesine aittir; tam içerik kaynak sitede yayınlanır.
Haber Künyesi
Kategori: Siyaset
Yayın: 17 Kasım 2026 07:50 · Kaynak: ekonomim.com
Kaynağı Oku ↗