Çin'in dördüncü uçak gemisi şekilleniyor

Pentagon'un 2025 tarihli değerlendirmesinde yer alan bir hedef, Çin'in deniz programının yönünü özetliyor. Pekin, 2035'e kadar dokuz uçak gemisine ulaşmayı planlıyor. Bu hedefe ulaşmak, mevcut filoya altı gemi daha eklenmesi anlamına geliyor.

Ancak bu hedef, yalnızca tersanede gemi yapmakla ilgili değil. Refakat filosu, deniz havacılığı personeli, lojistik destek aynı hızda büyümek zorunda.

İşte bu tablonun içinde, Dalian'daki tersanede yeni bir gövde yükseliyor. Type 004 olarak anılan geminin ilk blokları, 2025'in ilk aylarında kuru havuzda fark edildi. Aradan iki yıl bile geçmeden bloklar birleştirildi, gemiye özgü form ortaya çıktı.

İnşaatın geldiği nokta, bir önceki gemi Fujian'ın 2021 baharındaki durumuna benzetiliyor. Fujian, o noktadan 13 ay sonra denize indirilmişti. Aynı ritim sürerse, yeni geminin 2027'de suya inmesi şaşırtıcı olmayacak.

Boyut, ABD gemileriyle kıyaslanıyor

Uydu ölçümleri, gövdenin şimdiden 322 metreye, 46 metre genişliğe ulaştığını gösteriyor. Fujian 316 metreydi. Güverte henüz bitmedi, yani nihai boyut daha da artabilir.

Araştırmacılar bu nedenle kıyası ABD tarafıyla yapıyor. Nimitz ve Gerald R. Ford sınıfı gemilerle benzer büyüklüğe ulaşılabileceği, hatta bu büyüklüğün aşılabileceği konuşuluyor. Büyüklük tek başına bir gösterge değil, ama taşıma kapasitesi ve operasyon esnekliği açısından ne hedeflendiğini anlatıyor.

Tahrik sisteminde dikkat çeken iki bölüm

Gemiye ilişkin en fazla soru işareti, nasıl hareket edeceğinde. Mayıs ayı başındaki bir uydu görüntüsünde, 15'e 15 metre boyutlarında iki ayrı bölüm dikkat çekti. Bu bölümlerin, reaktör muhafaza yapılarına benzediği ifade ediliyor.

Eğer bu işaret doğrulanırsa, gemi nükleer tahrikle çalışacak. Nükleer tahrik, yakıt ikmali ihtiyacını azaltıyor, geminin denizde kalma süresini uzatıyor. Aynı zamanda radarlar, elektronik sistemler, katapultlar gibi yüksek enerji isteyen sistemlerin beslenmesini kolaylaştırıyor.

Ancak altını çizmek gerekiyor: Nükleer tahrik kesin değil. Eldeki bulgular, bir olasılığı güçlendiren işaretler olarak okunuyor.

Güvertede 4 katapult ihtimali

Katapult tarafında da benzer bir beklenti var. Fujian'da 3 olan elektromanyetik katapult sayısının, yeni gemide dörde çıkabileceği değerlendiriliyor. 4 katapult, aynı sürede daha fazla uçağın hazırlanması demek. Elektromanyetik sistem, uçakların farklı yüklerle kalkmasına imkan tanıyor, daha ağır görev yüklerinin de gemiden operasyona katılmasını sağlıyor.

Geminin 2027'de denize indirilmesi, göreve başlaması anlamına gelmiyor. Gövde suya indikten sonra tahrik, radar, silah ve güverte sistemlerinin entegrasyonu var. Ardından liman ve deniz testleri geliyor. Bu süreç, birkaç yıl alabiliyor.

Özetle Type 004, bir sıçrama potansiyeli taşıyor, ama bu sıçramanın gerçek boyutu, testler ilerledikçe görülecek. Nükleer tahrik ile elektromanyetik katapultun birlikte çalışması, Çin'e bölgesel operasyonların ötesinde, uzun süreli ve uzak mesafeli görev kabiliyeti kazandırabilir.

Pekin'in hedefi, Washington'un küresel deniz gücüne karşı daha kalıcı bir filo kurmak olarak okunuyor. Bu hedefin ne kadar gerçekleşeceği, Dalian'daki inşaatın ve ardından gelecek testlerin seyrine bağlı.