Süpermarketlere sevkiyat: Lidl otonom elektrikli kamyonu test ediyor

Bu haftadan itibaren Hessen eyaletinde, Kassel yakınlarındaki Edermünde'de şoför kabini ve sürücüsü olmayan bir kamyon trafiğe çıktı. Lidl, kendi ifadelerine göre, Almanya'da gerçek operasyonlarda kabinsiz, otonom sürüş fonksiyonlu bir elektrikli kamyonu kullanan ilk gıda perakendecisi. Projenin ortağı, İsveçli teknoloji şirketi Einride.Kamyon neler yapabiliyorAraç, toplam altı otomasyon seviyesinden (0'dan 5'e) ikincisi olan SAE Seviye 4'te çalışıyor. Federal Motorlu Taşıtlar Dairesi'nin tanımına göre sistem, net biçimde tanımlanmış bir kullanım alanı içinde, sürüşü kalıcı olarak tamamen kontrol ediyor. İnsanların ne müdahale etmesi ne de süreci izlemesi gerekiyor.Araç, çalışma alanının sınırlarına ulaştığını ya da bir arıza olduğunu algıladığında, kendini otomatik olarak güvenli bir duruma getiriyor. Ancak Seviye 5'ten farklı olarak bu, yalnızca önceden belirlenmiş güzergâhlarda geçerli; her yerde ve her koşulda değil. Lidl'e göre Federal Motorlu Taşıtlar Dairesi (KBA), Edermünde'deki kullanım için resmi onay verdi.Kamyon, mevcut olmayan klasik bir sürücü kabini yerine sensörler, kameralar ve bir kontrol sistemiyle yönlendiriliyor. Tek parça gövdeli aracın kasasında 15 Avrupa paleti için yer bulunuyor. Elektrikli kamyon, günde en fazla üç kez Edermünde'deki idari ve dağıtım merkezinden yakınlardaki bir mağazaya gidip geliyor ve burada kuru gıda ürünlerinin tamamının sevkiyatını üstleniyor. Dört aylık test sürecinde 3 binin üzerinde paletin taşınması planlanıyor.Einride'nin CEO'su Roozbeh Charli, Lidl'in basın açıklamasında (kaynak Almanca) şöyle diyor: “Almanya'daki onay süreci dünyadaki en sıkı süreçlerden biri. Bu engeli orada aşmak, kararlılıkla ölçeği büyütmenin yolunu açıyor”.Charli'ye göre Einride, ABD ve Avrupa'daki müşterileri için şimdiden gerçek hacimlerle otonom teslimatlar gerçekleştiriyor. Almanya ise “karayolu taşımacılığında Avrupa'nın en büyük pazarı” olarak stratejik önem taşıyor.Lidl bu projeden ne bekliyorLidl (Schwarz Grubu'na bağlı) için mesele bir lojistik sorunu: sürücü sayısı azalırken devasa mal hacimlerini güvenilir biçimde taşıyabilmek. Basın açıklamasına göre proje, özellikle son derece karmaşık tedarik zincirlerini ve nitelikli personel eksikliğini hedef alıyor. Lidl Almanya'da operasyonel lojistikten sorumlu Thomas Dangelmayer şöyle konuşuyor: “Zekâ verimlilik yaratır ve bu da kalıcı, güvenilir ürün bulunabilirliğinin bel kemiğidir. Ürünlerimizin müşterilerimize her zaman doğru zamanda, doğru kalitede ve doğru yerde ulaşmasını sağlıyoruz.”Almanya'da 39 dağıtım merkezi ve 3.250'nin üzerinde mağazasıyla Lidl, son derece sıkı planlanmış bir ağa sahip. İlk güzergâh kendini kanıtlarsa bir sonraki adımda, başka bir lokasyonda birden fazla durak içeren “milkrun” modeli devreye alınacak.Berlin'den de destek geliyor. Federal Ulaştırma Bakanı'nın parlamenter devlet sekreteri Christian Hirte, başlangıcı Almanya'nın yenilikçi bir ülke olduğunu gösteren bir işaret olarak yorumladı: “Otonom ve emisyonsuz sürüş artık hayal değil, yollarımızda gerçeğe dönüşüyor.” Proje, diğerlerinin yanı sıra Mobility Data Space tarafından desteklendi.Avrupa'da istisna değilAvrupa'da otonom kamyonla teslimat aslında yeni değil. Einride, 2019'da İsveç'te, lojistik şirketi DB Schenker'in iki deposu arasında “T-Pod” aracıyla ilk kabinsiz elektrikli kamyonu test amaçlı olarak çalıştırmıştı.Şirketin kendi verilerine göre bugün yedi ülkede, aralarında Amazon, Heineken ve PepsiCo'nun da bulunduğu 30'dan fazla müşteri için yaklaşık 250 kamyon işletiyor. Uzman portal Electrive'ın bildirdiğine göre Einride, Eylül 2025'te Antwerpen-Brügge limanında ilk kez tamamen otonom bir kamyonu liman operasyonlarında denedi.Uluslararası alanda rekabet giderek artıyor. Haber ajansı Reuters'ın haberine göre Çinli Pony.ai şirketi, Çin'de halihazırda birkaç yüz Seviye 4 kamyonu kullanıma sokmuş durumda ve şimdi Avrupa pazarına girmeyi hedefliyor; ilk testler arasında Hırvatistan da yer alıyor.Düzenlemeler yaygınlaşmayı yavaşlatabilirOtonom kamyonların test güzergâhlarının ötesinde ne kadar hızlı yaygınlaşacağı büyük ölçüde düzenleyici çerçeveye bağlı. Uzman portal Eurotransport.de'ye göre Almanya ve diğer 16 AB ülkesi, otomatikleştirilmiş araçların geliştirilmesini bundan sonra daha sıkı biçimde koordine etmek istiyor; böylece araçlar ülke sınırlarında durmak zorunda kalmayacak. Amaç, ortak standartlar oluşturmak; böylece Almanya'da izin almış bir otonom kamyon gelecekte Fransa'da veya Hollanda'da da çalışabilecek.Ekonomik potansiyel oldukça yüksek. IAA Transportation uzman fuarına ilişkin bir McKinsey analizine göre yalnızca Avrupa'da, 2035'e kadar otonom karayolu taşımacılığında 80 ila 120 milyar euro arasında bir ciro potansiyeli oluşabilir.Aynı zamanda, çalışmaya göre Avrupa'daki ticari araç üreticileri, yüzde 30 ila 40'lara varan maliyet avantajına ve daha kısa geliştirme döngülerine sahip Çinli rakiplerin baskısı altında.