Trump'ın Kongre yenilgisi: Avrupa'yı ve küresel piyasaları nasıl etkileyecek

Donald Trump, siyasi kariyerinin en ağır yenilgilerinden birini yaşadı; yapılan oylamada Cumhuriyetçiler Kongre'nin her iki kanadında da çoğunluğu Demokratlara kaptırdı ve seçim Trump'ın başkanlığına yönelik bir hükme dönüştü. Saat 07.40 CET itibarıyla Demokratlar Temsilciler Meclisi'nde 25 sandalye kazanarak sayılarını 220'ye çıkardı; bu, çoğunluk için gereken 218'in iki üzerinde.

Senato'da ise Teksas, Ohio, Kansas ve Maine'in de aralarında bulunduğu eyaletlerde Cumhuriyetçilerden yedi sandalye aldılar. Yüksek fiyatlar seçmenler üzerinde ağır baskı oluşturdu. Seçim günü yapılan bir ankette katılımcıların yaklaşık üçte ikisi, Trump'ın gümrük tarifelerinin ekonomiye zarar verdiğini söyledi.

Başkan sonuçları kabul edeceğini söyledi, ancak, "Bunu bana vurulmuş bir darbe olarak görmüyorum" diye ekledi. Ayrıca, Demokratların gündemini engellemek için vetosunu kullanacağını açıkça ortaya koydu; üzerinde "VETO" yazılı kırmızı bir şapkanın fotoğrafını paylaştı.

Peki Demokratların kontrolündeki bir Kongre, Avrupa ve piyasalar için gerçekte ne kadar şey değiştirebilir? Demokratların Kongre çoğunluğu Avrupa'ya yönelik tarife tehdidini bitirecek mi? Muhtemelen hayır, çünkü Trump'ın gümrük tarifeleri artık Kongre'ye bağlı değil.

Yüksek Mahkeme acil durum tarifelerini şubatta iptal ettikten sonra yönetim bunları ABD ticaret yasasının 301. bölümü kapsamına taşıdı. Bu yol, başkana milletvekillerinin oyu olmadan harekete geçme imkanı veriyor. Demokratlar soruşturma oturumları düzenleyebilir ve Trump'ın atamalarını yavaşlatabilir, ancak bu yetkiyi elinden almak kolay değil.

Hollanda bankası ING'nin gelişmiş piyasalar ekonomisti James Smith, bölünmüş bir Washington'un başkanı bu yetkiye daha fazla yaslanmaya bile itebileceğini düşünüyor."Dış politika gibi ticaret de Kongre olmadan başkanın tek başına kullanabileceği bir başka güç" diye yazdı Smith, oylama öncesinde yayımladığı bir notta. Avrupa'yı hedef alan yeni tarifeleri de göz ardı etmedi; bunların ABD enflasyonu ve Federal Rezerv açısından büyük önem taşıyacağını söyledi.

ABD'nin Ukrayna'ya desteği ne olacak? Demokratlar, yeni Kongre ocakta göreve başladığında Senato komitelerinin başkanlığını üstlenecek ve Trump'ın adaylarının hangilerinin onaylanacağına karar verecek. Pek çoğu ayrıca Ukrayna için yeni kaynakları onaylamak istiyor.

Zor olan kısım, bu paranın fiilen harcanmasını sağlamak. Son iki yılda Beyaz Saray, Kongre'nin daha önce onayladığı ödenekleri, mali yılın sonuna kadar serbest bırakmayarak süresi dolmasına izin verip fiilen iptal etti. Avrupa Dış İlişkiler Konseyi'nde politika uzmanı olan Nevada Joan Lee, geçen ay yayımladığı bir yorum yazısında, "Pratikte bu, Demokratların çoğunlukta olduğu bir Kongre'nin Ukrayna'ya ya da kalkınma yardımına yönelik ödenekleri yasaya yazabileceği, ancak başkanın bu parayı harcamayabileceği anlamına geliyor" dedi.

Onun Avrupa hükümetlerine tavsiyesi, yalnızca gerçekten gelen parayı hesaba katmaları."Avrupalılar, belirli kalemlere ayrılan ödenekleri niyet olarak görmeli, taahhüt olarak değil" dedi Lee. Piyasalar nasıl tepki verdi? Yatırımcılar büyük ölçüde sakin kaldı.

Euro, saat 07.00 CET itibarıyla yüzde 0,4 artarak 1,1232 dolar seviyesine yükseldi; dolar diğer başlıca para birimlerine karşı zayıfladı. Altın yüzde 2 değer kazanarak ons başına 4.011 dolara, yeniden 4.000 doların üzerine çıkarken, gümüş yüzde 3,4 artarak 51,49 dolara yükseldi.

Hisse senedi vadeli kontratları Atlantik'in her iki yakasında da hafif geriledi. S&P 500 vadeli kontratları yüzde 0,3, Nasdaq 100 vadeli kontratları yüzde 0,4 düştü; Euro Stoxx 50 ve Almanya'nın DAX endeksi vadeli kontratları ise açılış öncesinde yaklaşık yüzde 0,5 aşağıdaydı.

ABD devlet tahvilleri yükselişe geçti. 10 yıllık Hazine tahvili faizi 2,9 baz puan düşerek yüzde 4,94'e, 2 yıllık faiz yüzde 4,61'e, 30 yıllık faiz ise yüzde 5,32'ye geriledi. Almanya'nın 10 yıllık Bund getirisi, sonuçlar açıklanmadan önce salı günü yüzde 3,33'ten kapanmıştı.

Bitcoin yaklaşık 77.700 dolar civarında fazla değişmezken, Brent petrol varil başına yaklaşık 104 dolar seviyesinde işlem gördü. Bölünmüş bir Washington yatırımcılar için iyi mi? Piyasalar genellikle böyle bir tabloyu seviyor.

Beyaz Saray ile Kongre anlaşmazlık içinde olduğunda, daha az büyük yasa çıkarılıyor, bu da sürpriz sayısının azalması anlamına geliyor. Tarih de tahvil yatırımcılarının lehine. İsviçreli özel banka Lombard Odier'in yatırım stratejisi başkanı Luca Bindelli'ye göre, geçmiş ara seçimlerin ardından üç aylık dönemde 10 yıllık Hazine getirileri ortalama 20 ile 25 baz puan arasında geriledi."Demokratların büyük bir zafer kazanmasının mali görünüm açısından nötrden hafif olumluya yakın bir etki yapacağını düşünüyoruz.

Kongre, Trump'ın genişlemeci gündemini ve bununla birlikte bütçe açığını frenleyebilir" dedi, ödeme şirketi Ebury'de piyasa analisti olan Diego Barnuevo, e-posta ile gönderdiği değerlendirmelerde. Yardeni Research'ün başkanı Ed Yardeni ise daha temkinli."Wall Street geleneksel olarak siyasi kilitlenmeyi memnuniyetle karşılar, çünkü bu Kongre'nin aşırı yasalar geçirme olasılığını azaltır.

Ancak bu kez durum farklı olabilir" diye yazdı Yardeni, pazartesi günü yayımladığı bir notta. Onun endişesi, ABD hükümetinin ne kadar borçlanabileceğine yasal bir sınır koyan borç tavanı. Bölünmüş bir Washington yine de bu sınırı yükseltmek için anlaşmak zorunda kalacak ve bu konuda uzun sürecek bir çekişme, faizleri aşağı değil yukarı itebilir.

Barnuevo, sınırın 2027'nin bir noktasında bağlayıcı hale gelmesini bekliyor. Euro için sırada ne var? Döviz analistleri, seçimin uzun vadede çok şeyi değiştireceğinden şüpheli. Dolar açısından Kongre'den çok Federal Rezerv önemini koruyor."ABD doları, ağırlıklı olarak Fed hikayesine tepki vermeyi sürdürüyor ve bu hikaye ara seçim sonucundan hemen ve doğrudan etkilenmemeli" diye yazdı ING'de döviz stratejisti Francesco Pesole ve çalışma arkadaşları, salı günü yayımladıkları bir notta.

Euro'nun da kendi sorunları var. Enerji fiyatları, büyük ölçüde İran'la süren savaş nedeniyle hala yüksek. ING, euro bölgesi enflasyonunun yaklaşık yüzde 4 civarında kalmasını bekliyor ve yatırımcılar Fransız devlet tahvillerini tutmak için daha yüksek getiri talep ediyor.

Yeni Kongre ocak ayında göreve başlayacak. O zamana kadar Trump her iki kanatta da Cumhuriyetçi çoğunluğa sahip olmayı sürdürüyor ve sonrasında bile, veto kalemi masasında durmaya devam edecek.