İngiltere mali konsolidasyonda vites mi küçültüyor?

Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings, İngiltere'nin yeni bütçesinin ülkenin mevcut kredi notuyla uyumlu olduğunu değerlendirdi. Kuruluş, İngiltere'nin AA- seviyesindeki uzun vadeli kredi notunu ve durağan görünümünü korudu.

Bununla birlikte bütçeye ilişkin değerlendirmede, kamu maliyesinin karşı karşıya olduğu baskıların hafiflemediğine işaret edildi. Özellikle borçlanma maliyetlerindeki yükseliş ve enerji destekleri, hükümetin bütçe açığını azaltma planlarının önündeki engeller arasında gösterildi. Fitch'e göre mali konsolidasyon süreci daha önce öngörülenden yavaş ilerleyecek.

İngiltere Bütçe Sorumluluk Ofisi'nin (OBR) tahminlerinde yaptığı değişiklikler, kamu sektörü net borçlanma ihtiyacını (PSNB) tahmin dönemi boyunca yıllık ortalama 11 milyar sterlin yükseltti. Bu tutar, ülkenin gayrisafi yurt içi hasılasının (GSYH)%0,3'üne karşılık geliyor.

Artışın arkasındaki en önemli etken ise kamu borcunun finansman maliyetinin yükselmesi. Tahvil getirilerindeki artış, devletin borçlarını çevirmek için ayırması gereken kaynağı büyütürken bütçede diğer harcama kalemleri için kullanılabilecek alanı da daraltıyor.

Enerji desteği açığı büyütürken vergi artışları gecikiyor

Fitch'in değerlendirmesinde enerji desteklerinin bütçeye getireceği ek yük de öne çıktı. Geçici destek paketinin 2026 ve 2027 mali yıllarında bütçe açığını yıllık ortalama 7 milyar sterlin artırması bekleniyor.

Buna karşılık hükümetin 2029 mali yılından itibaren uygulamayı planladığı 6 milyar sterlinlik vergi artışlarının kısa vadeli maliyetleri karşılaması mümkün görünmüyor. Harcamaların etkisi hemen hissedilirken ilave vergi gelirlerinin daha ileri bir tarihte devreye girecek olması, bütçe açığının azaltılmasını güçleştiriyor.

Bütçe açığı hedeflenen patikanın üzerine çıkabilir

Fitch'in projeksiyonlarına göre genel devlet bütçe açığının GSYH'ye oranı, OBR'nin Mart 2026'da açıkladığı tahminlerin 0,2 puan üzerinde gerçekleşecek. Böylece hükümetin mali dengeleri iyileştirme hedefleri üzerindeki baskının devam etmesi bekleniyor.

Ortaya çıkan tablo, İngiltere'nin bütçe sorununda yalnızca harcama politikalarının değil, borçlanmanın giderek pahalılaşmasının da belirleyici olduğunu gösteriyor. Yüksek faiz giderleri kamu kaynakları üzerindeki yükü artırırken enerji desteklerinin kısa vadeli maliyeti ile vergi artışlarının geç başlayacak olması arasındaki fark, bütçe açığının kontrol altına alınmasını daha da zorlaştırıyor.

Prof. Dr.