Türkiye'nin ilk internet hızı kaçtı, Google'dan önce ne aranıyordu?

Türkiye'nin internetle tanışması, bugün milyonlarca kişinin kullandığı dijital dünyanın ilk adımı oldu. 12 Nisan 1993 tarihinde Ankara'daki Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) üzerinden gerçekleştirilen ilk internet bağlantısı, yalnızca 64 Kbps hızındaydı.

Günümüzde saniyeler içinde indirilen dosyalar, o dönemin teknolojisiyle çok daha uzun sürede aktarılabiliyordu. Peki, Türkiye'nin ilk internete bağlanan bilgisayarı neredeydi? Google henüz yokken insanlar internette ne arıyordu?

TÜRKİYE'NİN İNTERNETE BAĞLANDIĞI İLK BİLGİSAYAR NEREDE?Türkiye'nin uluslararası internete ilk bağlantısı, Ankara'daki ODTÜ Bilgi İşlem Daire Başkanlığının sistem salonunda bulunan ağ yönlendiricileri aracılığıyla gerçekleştirildi. ODTÜ ve TÜBİTAK'ın ortaklaşa yürüttüğü TR-NET projesi kapsamında, 12 Nisan 1993'te ABD'deki NSFNet ağına bağlantı sağlandı.

Burada önemli bir ayrıntı bulunuyor: Tarihî kaynaklar bağlantının gerçekleştirildiği sistem salonunu ve ağ cihazlarını doğruluyor. Ancak tek bir masaüstü bilgisayarın Türkiye'nin ilk internete bağlanan bilgisayarı olduğu yönünde kesin bir bilgi vermiyor.

TÜRKİYE'NİN İLK İNTERNET HIZI KAÇTI?12 Nisan 1993 - 64 Kbps - İlk uluslararası bağlantı1995 - 128 Kbps - İki katına çıkarılan kapasiteİlk bağlantının kapasitesi saniyede 64 kilobitti. Bu değer yaklaşık 0,064 Mbps'ye karşılık geliyordu.

Teorik olarak 1 MB büyüklüğündeki bir dosyanın aktarılması yaklaşık 125 saniye sürebilirdi. Gerçek kullanımda ağ yoğunluğu ve teknik kayıplar nedeniyle süre daha uzun olabiliyordu. Üstelik 64 Kbps, tek bir bilgisayarın kişisel internet hızı değil, Türkiye'nin ilk uluslararası internet hattının toplam kapasitesiydi.

İKİ KATINA ÇIKARILAN KAPASİTEİlk bağlantının kapasitesi saniyede 64 kilobitti. Bu değer yaklaşık 0,064 Mbps'ye karşılık geliyordu. Teorik olarak 1 MB büyüklüğündeki bir dosyanın aktarılması yaklaşık 125 saniye sürebilirdi.

Gerçek kullanımda ağ yoğunluğu ve teknik kayıplar nedeniyle süre daha uzun olabiliyordu. Üstelik 64 Kbps, tek bir bilgisayarın kişisel internet hızı değil, Türkiye'nin ilk uluslararası internet hattının toplam kapasitesiydi.

TÜRKİYE'DE GOOGLE'DAN ÖNCE İNSANLAR İNTERNETTE NE ARIYORDU?Google'ın 1998 yılında kurulmasından önce Türkiye'de internet kullanımı bugünkünden oldukça farklıydı. İnternetin ilk yıllarında kullanıcıların büyük bölümünü akademisyenler, araştırmacılar, üniversite öğrencileri ve teknolojiyle ilgilenen kişiler oluşturuyordu.

İnsanların internetteki başlıca faaliyetleri bilimsel makalelere ulaşmak, yabancı üniversitelerin kaynaklarını incelemek, yazılım indirmek, elektronik posta göndermek ve çeşitli tartışma gruplarına katılmaktı. GOOGLE YOKKEN HANGİ ARAMA MOTORLARI KULLANILIYORDU?AltaVista (1995)Web sayfalarında anahtar kelimelerle arama yapmayı sağlayan, dönemin en tanınmış arama motorlarından biriydi.

Yahoo! (1994)Kullanıcılar haber, spor, bilim, eğlence ve teknoloji gibi kategoriler üzerinden internet sitelerini bulabiliyordu. Lycos (1994)İnternet sitelerini tarayan ve kullanıcıların bilgiye ulaşmasını sağlayan erken dönem arama motorlarındandı.

Bunların dışında Archie ve WebCrawler gibi arama araçları da Google öncesi internetin önemli parçalarıydı.1990'LARDA TÜRKİYE'DE İNTERNETTE EN ÇOK NELER ARANIYORDU?Dönemin Türkiye geneline ait güvenilir bir arama kelimeleri sıralaması bulunmuyor. Ancak internetin kullanım alanlarına bakıldığında şu konuların öne çıktığı görülüyor: Bilim ve eğitim: Akademik yayınlar, araştırma sonuçları, yabancı üniversiteler ve teknik belgeler.

Bilgisayar ve yazılım: Programlar, sürücüler, bilgisayar oyunları ve yazılım güncellemeleri. Haber ve bilgi: Gazeteler, güncel gelişmeler ve uluslararası haber kaynakları. İletişim: E-posta adresleri, haber grupları, forumlar ve IRC sohbet kanalları.

Eğlence: Müzik, oyunlar ve kişisel internet sayfaları. TÜRKİYE'DE İNTERNET NE ZAMAN EVLERE GİRMEYE BAŞLADI?Türkiye'de 1993 yılında akademik çevrelerde başlayan internet kullanımı, 1996 yılında TURNET'in devreye girmesiyle ticari olarak yaygınlaşmaya başladı.1990'ların sonlarına doğru ev kullanıcıları çevirmeli bağlantı sağlayan modemler aracılığıyla internete girebiliyordu.

Bu sistemde telefon hattı kullanılıyor ve bağlantı sırasında modemden karakteristik sesler duyuluyordu. İnternetin ilk döneminde haber okumak, elektronik posta göndermek veya bir bilgisayar programı indirmek bile bugüne göre oldukça zahmetliydi.

Türkiye'nin Ankara'daki ODTÜ kampüsünde başlayan internet serüveni, 33 yılı aşkın sürede günlük yaşamın ayrılmaz bir parçasına dönüştü. Bir zamanlar yalnızca üniversiteler ve araştırma merkezleri için kullanılan internet, bugün eğitimden haberciliğe, alışverişten bankacılığa kadar pek çok alanda temel ihtiyaç hâline geldi.