70 milyar avroluk Ukrayna kredisi AB'yi böldü: Almanya, İsveç ve Hollanda diğer ülkeleri tehdit ediyor

Avrupa Birliği'nde (AB) Ukrayna'ya 2027 yılında sağlanacak yeni mali destek, üye ülkeler arasındaki bütçe mücadelesine dönüştü. Almanya, İsveç ve Hollanda'nın da aralarında bulunduğu ülkeler, Kiev'e yönelik yeni krediye katılmak istemeyen üyelere karşı daha sert bir tutum izlenmesini gündeme getirdi.

Politico'nun Avrupalı diplomatlara dayandırdığı habere göre Ukrayna'nın finansmanına katkıda bulunmayı reddeden ülkeler, AB'nin 2028-2034 bütçesinden alacakları tarım ve bölgesel kalkınma kaynaklarında dirençle karşılaşabilir. ALMANYA'DAN AÇIK TEHDİT:'BİR AVRO DAHA VERMEYİZ'Almanya'nın tutumu, Politico'ya konuşan bir Alman diplomatın sözleriyle ortaya çıktı.

Ukrayna'ya yeni kredi verilmesine karşı çıkan ülkelerin aynı zamanda AB'nin bölgesel kalkınma fonlarından daha fazla kaynak talep etmesini eleştiren diplomat, şu ifadeleri kullandı:"Vergi mükelleflerimizin, hepimizin güvenliğine yönelik en büyük tehdide karşı mücadeleye katılmayı reddeden ülkelere uyum fonlarından bir avro daha göndermeye razı olacağına gerçekten kim inanabilir?"Alman diplomat ayrıca, başkalarının katkılarından yararlanıp mali yükümlülük üstlenmemekle dayanışmanın bağdaşmayacağını savundu. AB eleştirisi yapan Macaristan merkezli Ungarn Heute bu açıklamayı, Berlin'in Ukrayna savaşının finansmanına katılmayan ülkelere yönelik bütçe tehdidi olarak değerlendirdi.

Gazeteye göre tartışmanın merkezinde yalnızca Kiev'e aktarılacak para bulunmuyor. Macaristan, Çekya ve Slovakya gibi ülkelerin altyapı, tarım, enerji ve bölgesel kalkınma yatırımları için kullandıkları AB kaynakları da pazarlığın bir parçası hâline geliyor.

DÖRT ÜLKE YENİ KREDİYE KARŞIMacaristan, Slovakya ve Çekya, Ukrayna'ya sağlanan mevcut 90 milyar avroluk ortak kredinin mali yükümlülüklerinden muaf tutulmuştu. Üç ülke, yeni bir kredi düzenlemesine de katılmak istemiyor.

Slovakya Başbakanı Robert Fico, ekim ayındaki AB zirvesinde Macaristan Başbakanı Péter Magyar ile bu konuda görüştüğünü belirterek ortak borçlanmaya katılmama politikasını sürdüreceklerini söyledi:"Diğer ülkeler Ukrayna'ya kredi vermek istiyorsa verebilir. Ancak şu aşamada en az iki ülke bu finansman mekanizmasına katılmayacağını söylüyor.

Biz dayanışmamızı başka yollarla gösteriyoruz."Bulgaristan Başbakanı Rumen Radev de ülkesinin Ukrayna için hazırlanacak yeni mali yardım paketine katılmayacağını açıklamıştı. Böylece Kiev'in finansmanına yönelik itirazlar dört ülkeye yayıldı.

Çekya Başbakanı Andrej Babiš ise yeni krediye ilişkin olarak "Çekya buna garanti vermeyecek." açıklamasını yaptı.70 MİLYAR AVROLUK AÇIK NASIL KAPATILACAK?Avrupa Komisyonunun hesaplamalarına göre Ukrayna'nın 2027 yılı için yaklaşık 70 milyar avroluk ek finansman açığı bulunuyor. Bu rakam, daha önce kararlaştırılan destekler hesaba katıldıktan sonra kalan ihtiyacı ifade ediyor.

AB, 2026 ve 2027 yılları için daha önce 90 milyar avroluk kredi üzerinde anlaşmıştı. Bunun 45 milyar avroluk bölümü 2027 için ayrılmış durumda. Komisyon, 30 Ekim'de bu kaynağın gelecek yıl kullanılmasına ilişkin yeni bir karar önerisi sundu.

Ancak söz konusu kaynak, Ukrayna'nın hesaplanan bütün ihtiyaçlarını karşılamıyor. Brüksel bu nedenle yeni bir finansman mekanizması üzerinde çalışıyor. Politico'ya konuşan diplomatlara göre gündemdeki seçeneklerden biri, yaklaşık 45 milyar avroluk ilave AB kredisi oluşturulması.

Kalan ihtiyacın ise İngiltere, Kanada, Norveç ve diğer uluslararası ortakların katkılarıyla karşılanması hedefleniyor. ALTI ÜLKE BÜTÇEDEN YÜZ MİLYARLARCA AVRO KESİLMESİNİ İSTİYORUkrayna kredisi üzerinden yaşanan anlaşmazlık, AB'nin yeni yedi yıllık bütçesine ilişkin daha geniş bir mücadelenin parçası.

Avrupa Komisyonu, 2028-2034 dönemi için yaklaşık 2 trilyon avroluk bütçe önerdi. Ancak Almanya, Hollanda, İsveç, Danimarka, Avusturya ve Finlandiya, bütçenin yüz milyarlarca avro küçültülmesini talep etti. Bu ülkelerin talepleri özellikle tarım destekleri ile ekonomik açıdan daha az gelişmiş bölgelere ayrılan uyum fonlarını etkileyebilir.

Söz konusu kaynaklardan yararlanan ülkeler ise bütçenin büyütülmesini ve geleneksel desteklerin korunmasını istiyor. Financial Times'ın aktardığına göre altı ülke, kapsamlı kesintiler yapılmaması durumunda yeni bütçe anlaşmasını engelleyebilecekleri uyarısında bulundu.

AB'nin 2028-2034 bütçesinin kabulü için bütün üye ülkelerin onayı gerekiyor. Bu nedenle Ukrayna kredisine karşı çıkan ülkelerin de bütçe müzakerelerinde önemli pazarlık gücü bulunuyor. BELÇİKA, RUS VARLIKLARININ KULLANILMASINA KARŞIBrüksel'in önündeki bir diğer seçenek, Avrupa'da dondurulan Rusya Merkez Bankası varlıklarının Ukrayna'nın finansmanında kullanılması.

AB genelinde yaklaşık 210 milyar avroluk Rus varlığı bulunuyor. Bunların yaklaşık 185 milyar avrosu Belçika merkezli Euroclear bünyesinde tutuluyor. İsveç, Hollanda, Almanya ve bazı diğer ülkeler bu varlıkların Ukrayna lehine değerlendirilmesini desteklerken Belçika Başbakanı Bart De Wever hukuki ve mali risklere dikkat çekerek itirazını sürdürüyor.

De Wever, olası davaların ve tazminat yükümlülüklerinin Belçika'ya bırakılmasına karşı çıkıyor. Euronews'e göre bu anlaşmazlık nedeniyle dondurulmuş Rus varlıklarının kullanılması seçeneğinin kısa vadede hayata geçirilmesi zor görünüyorİTALYA'DA DA UKRAYNA YARDIMI TARTIŞILIYORUkrayna'ya mali ve askerî yardım konusundaki görüş ayrılıkları yalnızca Orta Avrupa ülkeleriyle sınırlı değil.

İtalya'da iktidar koalisyonunun ortaklarından Lig Partisinin lideri Matteo Salvini, Ukrayna'ya silah sevkiyatlarının sürdürülmesine karşı çıktı. Brussels Signal'ın aktardığına göre Salvini, savaşın devam etmesi durumunda 2027 yılı için yeni bir askerî yardım kararnamesine destek vermeyeceklerini bildirdi.

Bu tutum, Başbakan Giorgia Meloni'nin Ukrayna'ya desteği sürdürme politikasıyla koalisyon içinde görüş ayrılığı yarattı. İtalya'nın mevcut askerî yardım yetkilendirmesi 31 Aralık 2026'da sona eriyor. KRİTİK ZİRVE 26-27 KASIM'DAAB liderleri, Ukrayna'nın finansman ihtiyacını ve yeni dönem bütçesini görüşmek üzere 26-27 Kasım'da olağanüstü zirvede bir araya gelecek.

Avrupa Konseyi Başkanı António Costa, kasım ayında anlaşma sağlanamaması durumunda görüşmelerin 17-18 Aralık zirvesinde devam edeceğini belirtti. Ancak Brüksel'deki diplomatik çevrelerde de Ukrayna'nın finansmanıyla üye ülkelerin kendi kalkınma ihtiyaçlarının karşı karşıya getirilmesinin siyasi sonuçlarından endişe ediliyor.

Politico'ya konuşan bir başka AB diplomatı, Ukrayna'ya kaynak ayrılırken Avrupa vatandaşlarına yönelik programlarda büyük kesintiler yapılmasının kamuoyuna açıklanmasının zor olacağını belirtti:"Ukrayna için para bulurken Avrupalılara yönelik AB programlarında kapsamlı kesintilere gitmek zorunda kaldığımızı siyasi olarak açıklamak güç olur. Her ikisini de finanse etmek daha iyi olur."Böylece AB'nin önündeki tartışma, Ukrayna'ya ne kadar kaynak aktarılacağının ötesine geçmiş durumda.

Üye ülkeler, Kiev'in finansmanına katılım ile AB bütçesinden yararlanma hakkının birbirine bağlanıp bağlanamayacağı konusunda karşı karşıya geliyor.