Zayıflama İğnesi Kullananlar Dikkat!

Ozempic ve benzeri GLP-1 ilaçlarını yarıda bırakan tip 2 diyabet hastalarında kalp krizi, felç veya ölüm riski, tedaviyi sürdürenlere kıyasla yaklaşık iki katına çıkıyor. İtalya'daki 301 diyabet kliniğinde 80 binden fazla hastanın kayıtlarını inceleyen araştırma, 9 Kasım'da The Lancet Regional Health – Europe dergisinde yayımlandı. Araştırmacılara göre risk, hasta verdiği kiloyu geri almasa bile yükseliyor.

Araştırma, iğneye başlayan 80 bin 302 hastanın yaklaşık yüzde 60'ının tedaviyi yarıda bıraktığını ortaya koydu.

Çalışmayı İtalya'daki IRCCS MultiMedica'nın diyabet araştırmaları başkanı Prof. Antonio Ceriello yönetti. Ekipte Londra'daki Guy's and St Thomas' NHS Foundation Trust'tan araştırmacılar da yer aldı. 2004-2024 yılları arasında GLP-1 reseptör agonisti kullanmaya başlayan ve daha önce kalp-damar hastalığı geçirmemiş 80 bin 302 tip 2 diyabet hastasının elektronik sağlık kayıtları tarandı.

Hastalar iki gruba ayrıldı: ilacını düzenli kullanmayı sürdürenler ve tedaviyi kesenler. Her 10 hastadan 6'sı ikinci gruptaydı. İlaca devam edenler ortalama üç yıla yakın iğne kullanmıştı, bırakanlarda bu süre bir yılı ancak geçiyordu.

İlacı bırakan her 100 kişiden yaklaşık 4'ü kalp krizi ya da felç geçirdi veya hayatını kaybetti; devam edenlerde bu sayı 2'de kaldı

Araştırmacılar ölümcül olmayan kalp krizini, ölümcül olmayan felci ve herhangi bir nedene bağlı ölümü tek bir başlık altında hesapladı. Bu üçlü riskin tedaviyi kesenlerde yaklaşık iki kat yüksek olduğu görüldü. Yalnızca ölümlere bakıldığında fark daha da açılıyor: İğneyi bırakanların herhangi bir nedenle hayatını kaybetme olasılığı, kullanmaya devam edenlerin dört katından fazla. Bırakanlar arasında hâlâ obez olanlarda risk daha da yüksek çıktı.

Prof. Ceriello, sonucun kendisi için'tam bir sürpriz olmadığını' söyledi ve ekledi:'Bağlantının gücü şaşırtıcıydı; kalp-damar hastalığı riski neredeyse iki katına çıkıyor.'

Üstelik risk, hasta verdiği kiloyu geri almasa bile artıyor

İğneyi bırakan hastalarda kilo, kan şekeri ve tansiyon değerleri zamanla kötüleşti. Ancak ekip, kalp krizi ve felçteki artışın bu bozulmayla tek başına açıklanamadığını belirtti; etki, kilosu yerinde sayan hastalarda da görüldü.

Ceriello bu tabloyu şöyle yorumladı:'Bu, söz konusu değerlerdeki bozulmanın gözlenen risk artışını tam olarak açıklamaya yetmediğini gösteriyor.' İtalyan profesöre göre GLP-1 ilaçları kalbi ve damarları kilo kaybından bağımsız olarak,'doğrudan' koruyor.'İlaç bırakılırsa bu koruma kayboluyor' dedi.

Bağımsız uzmanlar ise temkinli: "İlacı bırakmak hastalığın nedeni değil, işareti olabilir."

Çalışma gözlemsel; yani iğneyi kesmenin kalp krizine yol açtığını kanıtlamıyor. Hastaların ilacı neden bıraktığı da kayıtlarda yer almıyor. Yan etkiler, maliyet, yaşlılığa bağlı kırılganlık ya da kanser gibi başka bir hastalık bu nedenler arasında olabilir.

Sydney Üniversitesi Westmead Uygulamalı Araştırma Merkezi'nin akademik direktörü Prof. Clara Chow,'Tedaviyi bırakmak, bu insanların hasta olmasının nedeni değil, hasta olduklarının bir işareti' diyerek sonucun yanıltıcı olabileceğini söyledi.

Glasgow Üniversitesi'nden kardiyometabolik tıp profesörü Naveed Sattar da aynı noktaya dikkat çekti:'Bu bulguların en büyük kısıtı gözlemsel olmaları.' Sattar, verilerin ilacı kesmenin doğrudan zarar verdiğinin kanıtı olarak değil, bir ilişki olarak okunması gerektiğini vurguladı. Araştırma, iğneyi bırakanları hiç başlamamış hastalarla da karşılaştırmıyor.

Çalışmadaki hastaların tamamı tip 2 diyabetliydi ve çoğu Ozempic'ten önceki kuşak iğneleri kullanıyordu

Hastaların büyük bölümü liraglutid ya da dulaglutid etken maddeli ilaçlar kullanıyordu. Ozempic ve Wegovy'nin etken maddesi semaglutidi kullananların sayısı azdı, Mounjaro'nun etken maddesi tirzepatid ise çalışmaya hiç girmedi.

Diyabeti olmayıp iğneyi yalnızca kilo vermek için kullananlar da araştırmanın kapsamı dışında kaldı.

Araştırmaya göre hastaların yüzde 20 ila 50'si tedaviyi daha ilk yıl içinde kesiyor. En sık gösterilen nedenler mide-bağırsak şikâyetleri, yüksek fiyat, yan etki kaygısı ve ilacın yeterince işe yaramadığı düşüncesi.

İngiliz Kalp Vakfı'nın klinik direktörü, kardiyolog Dr. Sonya Babu-Narayan, bulguların GLP-1 ilaçlarını bırakan tip 2 diyabet hastalarının daha yüksek riskle karşılaşabileceğine işaret ettiğini, ancak bunun anlaşılması için daha fazla araştırma gerektiğini kaydetti.

Diabetes UK'den Dr. Faye Riley'nin hastalara çağrısı ise net:'Tedaviyi bırakmayı düşünen tip 2 diyabetli herkes önce sağlık ekibiyle konuşmalı.