ABD-İran müzakerelerinde kritik viraj: Rubio anlaşmaya mesafeli

ABD ile İran arasında sekiz ayı aşkın süredir devam eden savaşı sona erdirmeye yönelik diplomatik girişimlerde yakın vadeli anlaşma beklentisi zayıfladı. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, tarafların henüz önemli bir ilerlemenin eşiğinde olmadığını söyledi.

ABD-İRAN GÖRÜŞMELERİNDE ANLAŞMA BEKLENTİSİ ZAYIFLADI ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İran ile savaşı sona erdirmeye yönelik müzakerelerde yakın zamanda bir anlaşmaya varılmasını beklemediğini söyledi. Paris’te gerçekleştirilecek G7 dışişleri bakanları toplantısına hareketinden önce Florida’da gazetecilere konuşan Rubio, farklı ülkelerin İran ile çeşitli öneriler üzerinden temaslarını sürdürdüğünü ancak görüşmelerde henüz somut ilerleme sağlanmadığını belirtti.

“ÖNEMLİ BİR İLERLEMENİN EŞİĞİNDE DEĞİLİZ” Rubio, diplomatik temasların sürdüğünü ancak kısa vadede bir atılım beklemediğini açık biçimde dile getirdi. “Birçok ülke farklı fikirlerle İranlılarla temas halinde olmaya devam ediyor ancak önemli bir ilerlemenin eşiğinde olduğumuzu söylemem” diyen Rubio, ABD yönetiminin diplomasi seçeneğini tamamen dışlamadığını söyledi.

Rubio, Başkan Donald Trump’ın sorunların diplomatik yöntemlerle çözülmesini tercih ettiğini ancak İran’ın bazı taleplerinin görüşmeleri zorlaştırdığını belirtti. İRAN’IN TALEPLERİNE “KABUL EDİLEMEZ” TEPKİSİ ABD Dışişleri Bakanı, Tahran yönetiminin bazı taleplerini “kabul edilemez”, “aşırı” ve “gerçekçi olmaktan uzak” olarak nitelendirdi.

Rubio hangi talepleri kastettiğini ayrıntılı biçimde açıklamadı. ABD ile İran arasındaki görüşmelerde nükleer program, yaptırımlar, dondurulmuş İran varlıkları, savaş zararlarının telafisi ve Hürmüz Boğazı çevresindeki güvenlik düzenlemeleri öne çıkan başlıklar arasında bulunuyor.

TRUMP DİPLOMASİ KAPISINI AÇIK TUTUYOR Rubio’nun açıklaması, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’a yönelik yeni saldırı ihtimalini düşük gösteren son mesajının ardından geldi. Trump, görüşmelerde güçlü bir anlaşmaya doğru önemli ilerleme sağlanması halinde İran’a yeni saldırı emri verme ihtimalinin “son derece düşük” olduğunu söylemişti.

Bununla birlikte Trump, müzakerelerin başarısız olması halinde ABD’nin yeni hedefleri vurabileceğine yönelik seçeneği de masada tuttu. Bu tablo, Washington yönetiminin diplomasi seçeneğini açık tutarken kısa vadeli bir anlaşma konusunda temkinli kaldığını gösteriyor.

ARABULUCULUK TEMASLARI DEVAM EDİYOR ABD ile İran arasındaki dolaylı temaslarda Katar başta olmak üzere çeşitli ülkeler arabuluculuk rolü üstleniyor. Katar yönetimi, taraflar arasındaki farkların azaltılması ve çatışmanın sona erdirilmesi amacıyla temasların sürdüğünü açıklamıştı.

İran da nükleer program ve yaptırımlar konusunda yeni öneriler sunarken taraflar arasındaki temel görüş ayrılıkları henüz giderilemedi. SEKİZ AYI AŞAN SAVAŞ SÜRÜYOR ABD ile İran arasındaki çatışma sekiz ayı aşkın süredir devam ederken savaş, Orta Doğu’daki enerji ve ticaret hatları üzerinde de baskı oluşturuyor.

Hürmüz Boğazı çevresindeki saldırılar ve deniz taşımacılığındaki kesintiler enerji fiyatlarının yükselmesine yol açarken savaşın sona erdirilmesine yönelik diplomatik girişimler küresel piyasalar tarafından yakından izleniyor. Trump da savaşın yol açtığı yüksek petrol ve benzin fiyatlarının Cumhuriyetçilerin ara seçimlerde aldığı ağır kayıpta etkili olduğunu kabul etmişti.

G7’NİN GÜNDEMİNDE İRAN VAR Rubio’nun katılacağı Paris’teki G7 dışişleri bakanları toplantısının ana başlıklarından biri de İran savaşı olacak. ABD, Fransa, Almanya, İngiltere, İtalya, Kanada ve Japonya’nın temsil edileceği görüşmelerde İran’ın yanı sıra Rusya-Ukrayna savaşı, enerji güvenliği ve yapay zeka gibi başlıkların da ele alınması planlanıyor.

Rubio’nun açıklamaları, ABD yönetiminin diplomatik temasları sürdürmesine rağmen tarafların kısa vadede kapsamlı bir anlaşmaya ulaşmasını sağlayacak zeminin henüz oluşmadığını ortaya koyuyor.