ABD’de seçim sonrası azil depremi: Trump’ın Savunma Bakanı ilk hedef

ABD ‘de 3 Kasım’da yapılan ara seçimlerde Demokratların Kongre’nin hem Temsilciler Meclisi hem de Senato kanadında çoğunluğu elde etmesi, Donald Trump yönetiminde yeni bir siyasi hesaplaşmanın kapısını araladı.

Hegseth’e yönelik azil girişiminin temelinde İran savaşı, Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro’ya yönelik operasyon ve Karayipler’deki askeri saldırılar bulunuyor. Cumhuriyetçi Kongre üyesi Thomas Massie, 15 Eylül’de Savunma Bakanı hakkında azil süreci başlatılmasını talep etmişti.

Massie’nin başvurusunda Hegseth’in, Kongre’den gerekli yetki alınmadan İran’daki askeri operasyonların sürdürülmesinde rol oynadığı öne sürülüyor. Başvuruda ayrıca Venezuela’daki operasyon, Yemen’deki askeri faaliyetler ve uluslararası sularda uyuşturucu kaçakçılığı şüphesiyle hedef alınan teknelere yönelik saldırılar da yer alıyor.

Hegseth’in yetkilerini kötüye kullandığı ve ABD’nin anayasal savaş yetkilerine ilişkin kuralları ihlal ettiği iddiaları azil talebinin merkezinde bulunuyor. Ancak bunlar henüz hükme bağlanmış suçlamalar değil. Kongre’nin başvuruyu nasıl ele alacağı ve oylama sonucunun ne olacağı belirsizliğini koruyor.

Hegseth, 2025 yılında Signal mesajlaşma uygulamasında askeri operasyonlara ilişkin hassas bilgilerin paylaşıldığı bir grup sohbeti nedeniyle de eleştirilerin hedefi olmuştu. The Atlantic yazarı Jeffrey Goldberg’in yanlışlıkla dahil edildiği gruptaki yazışmalar, Savunma Bakanlığının bilgi güvenliği uygulamalarını tartışmaya açmıştı.

Savunma Bakanının görev süresinde çok sayıda üst düzey askeri yetkiliyi görevden alması da tartışma konusu oldu. Son olarak Genelkurmay Başkanlığı bünyesinde strateji ve planlamadan sorumlu Korgeneral Brett Sylvia’nın görevden alınması dikkat çekti.

Ayrıca Venezuela açıklarındaki bir tekneye düzenlenen saldırıdan sağ kurtulan kişilerin daha sonra yeniden hedef alındığı yönündeki haberler, savaş hukuku açısından inceleme taleplerini artırdı.

Donald Trump, seçimlerden önce yaptığı açıklamada Savunma Bakanını savunarak Hegseth’in görevini başarılı biçimde yürüttüğünü söyledi. Pentagon da azil girişimine karşı yaptığı açıklamada Savunma Bakanlığının Hegseth’in liderliğinin arkasında olduğunu bildirdi.

Buna karşılık Demokratların seçim zaferi, Trump yönetimindeki üst düzey isimlere yönelik Kongre denetiminin genişletilebileceği beklentisini güçlendirdi. Hegseth hakkındaki başvurunun yeniden gündeme gelmesi, yeni dönemde yürütme ile yasama organı arasında yaşanabilecek gerilimin ilk örneklerinden biri olarak görülüyor.

Seçim sonuçları, siyasi gelişmeler üzerine işlem yapılan tahmin piyasalarına da yansıdı. Kalshi’nin 4 Kasım’da yayımladığı verilere göre Hegseth’in Trump kabinesinden ayrılacak ilk isim olmasına ilişkin piyasa fiyatlaması yüzde 41,7’den yüzde 57’ye yükseldi.

Ancak bu oran resmî bir görevden alma kararı veya kesinleşmiş olasılık anlamına gelmiyor. Tahmin piyasalarındaki fiyatlar yatırımcıların beklentilerine göre değişebiliyor.

ABD’de bir kabine üyesinin azil yoluyla görevden alınabilmesi için önce Temsilciler Meclisinde azil kararı verilmesi, ardından Senatoda yapılacak yargılamada üçte iki çoğunluğun sağlanması gerekiyor. Demokratların iki kanatta çoğunluğu ele geçirmesi, tek başına Hegseth’in görevden alınmasına yetmiyor.

Bu nedenle olası bir azil sürecinin sonucu, Cumhuriyetçi senatörlerin tutumuna da bağlı olacak. Demokratların 2028 başkanlık seçimleri öncesinde Trump yönetimine yönelik soruşturmaları ne ölçüde önceliklendireceği ise önümüzdeki dönemin önemli siyasi tartışmalarından biri olacak.