Stajyer avukatlara asgari ücret tutarında ödenek verilmesi için kanun teklifi!

Stajyer ve genç avukatların ekonomik koşullarının iyileştirilmesi ile avukatların mesleki faaliyetlerinin önündeki engellerin kaldırılması amacıyla Avukatlık Kanunu’nda değişiklik yapılmasına ilişkin kanun teklifi TBMM’ye sunuldu. 10 Kasım’da Meclis Başkanlığı’na sunulan 2/4043 esas numaralı teklif, 12 Kasım’da esas komisyon olarak Adalet Komisyonu’na, tali komisyon olarak Plan ve Bütçe Komisyonu’na sevk edildi. Teklif halen Adalet Komisyonu’nda bulunuyor.

Teklifin birinci maddesiyle Avukatlık Kanunu’nun 27. maddesinin yeniden düzenlenmesi öngörülüyor. Buna göre avukatlık staj listesine kaydolan stajyerlere, mahkemelerde ve avukat yanında geçirilen toplam bir yıllık staj süresince her ay net asgari ücret tutarında geri ödemesiz staj ödeneği verilecek.

Ödemeler için gerekli kaynak Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanarak Türkiye Barolar Birliği (TBB) hesabına aktarılacak. Stajyer avukatlar ödeneklerini kayıtlı oldukları barolar aracılığıyla her ayın ilk iş günü alacak.

Stajyer avukatların genel sağlık sigortası ile iş kazası ve meslek hastalığı sigortası primlerinin de aynı ödenekten karşılanması öngörülüyor.

Teklife göre avukatlık mesleğine ilk kez kabul edilenlerden, ruhsatname aldıkları tarihten itibaren beş yıl boyunca baro levhasına kayıt ücreti, giriş keseneği ve yıllık baro keseneği alınmayacak. Teklifin genel gerekçesinde, stajyer avukatların ekonomik güvencesizliğine dikkat çekilerek hâkim ve savcı adaylarının staj dönemlerinde maaş ve sosyal güvenceye sahip olduğu, buna karşılık stajyer avukatların bir yıllık zorunlu staj süresince karşılıksız kamu ödeneğinden yararlanamadığı belirtildi.

Teklif, Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) kapsamında barolar tarafından görevlendirilen zorunlu müdafi ve vekillere yapılan ödemelerde de değişiklik öngörüyor. Buna göre zorunlu müdafi ve vekillere ödenecek ücretler, TBB tarafından hazırlanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’nde aynı yargı mercileri ve hukuki yardımlar için belirlenen maktu ücretlerin altında olamayacak.

Tarifede yapılacak güncellemelerin zorunlu müdafilik ve vekillik ödemelerine doğrudan yansıtılması da teklifin hükümleri arasında yer alıyor. CMK kapsamında verilen zorunlu müdafilik ve vekillik hizmetleri ile adli yardım hizmetlerinin katma değer vergisinden muaf tutulması da isteniyor.

Bu kapsamda görevlendirilen avukatların hak ettikleri ücretler, görevlendirmenin ve hukuki yardımın başladığının ilgili baro tarafından Cumhuriyet başsavcılığına bildirilmesinden itibaren en geç 15 iş günü içinde banka hesaplarına ödenecek.

Teklife göre avukatlar ve stajyer avukatlar, vekâletname olmaksızın Cumhuriyet başsavcılıklarındaki soruşturma dosyalarını ile mahkemeler ve icra dairelerindeki dava ve takip dosyalarını fiziki olarak veya Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden inceleyebilecek. Vekâletname sunmayan avukatlara dosyalardaki belgelerin örnekleri verilmeyecek.

Müdafi veya vekil olarak görevlendirilen ya da vekâletname sunan avukatlar ise kanunda düzenlenen gizlilik kararları saklı kalmak koşuluyla belge örneklerini harç ödemeden alabilecek.

Teklif ayrıca adliye binalarında, soruşturma bürolarında, mahkeme kalemlerinde ve icra dairelerinde avukatların mesleki görevleri kapsamında hâkim, savcı ve kalem personeliyle görüşmesini veya dosya incelemesini engelleyen banko, bariyer, turnike, şifreli kapı ve adliye ana girişi dışındaki mükerrer güvenlik aramalarının yasaklanmasını öngörüyor. Teklifin gerekçesinde, savunma makamının karşılaştığı fiziki ve ekonomik engellerin adil yargılanma hakkını olumsuz etkilediği savunuldu.