Meclis'e sunulan yeni kanun teklifiyle hangi meslekler yeşil pasaport hakkı kazanıyor?

Yeşil pasaport olarak bilinen hususi damgalı pasaportun kapsamının genişletilmesi için Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne peş peşe kanun teklifleri sunuldu. Pilotlardan doktorlara, öğretmenlerden mühendis ve mimarlara kadar farklı meslek gruplarının kapsama alınmasını öngören teklifler, çalışma süresine göre 5, 10 ve 15 yıllık kıdem şartları içeriyor.

Teklifler henüz yasalaşmadı. TBMM’de komisyonda bulunan düzenlemelerin kabul edilmesi halinde, halen yeşil pasaport hakkından yararlanamayan bazı özel sektör çalışanları ve serbest meslek mensupları da belirlenen şartları taşımaları durumunda hususi damgalı pasaport alabilecek.

Pilotlara 5 yıl çalışma şartıyla yeşil pasaport

TBMM’ye sunulan tekliflerden biri sivil havacılık sektöründe çalışan pilotları kapsıyor. Düzenlemede, pilot lisansını aldıktan sonra en az 5 yıl fiilen uçuş hizmetinde bulunan pilotlara hususi damgalı pasaport verilmesi öngörülüyor.

Teklifin yasalaşabilmesi için Meclis’teki yasama sürecinin tamamlanması gerekiyor. Bu nedenle 5 yılını dolduran pilotlar için mevcut durumda otomatik olarak doğmuş yeni bir yeşil pasaport hakkı bulunmuyor.

Doktor, diş hekimi, veteriner ve eczacılar için 15 yıl

Teklif kapsamında ilgili meslek kuruluşuna kayıtlı olarak en az 15 yıl fiilen mesleğini yapan kişilerin yeşil pasaporttan yararlanması amaçlanıyor. Böylece gerekli kıdem şartını karşılayan özel sektör veya serbest çalışan sağlık meslek mensuplarının da kapsama girmesi gündemde.

Mühendis ve mimarlar için 10 yıllık teklif de var

Aynı meslek gruplarına ilişkin farklı tekliflerde ise 15 yıllık kıdem şartı bulunuyor. Dolayısıyla mühendis ve mimarlara yönelik tek ve kesinleşmiş bir çalışma süresi bulunmuyor; farklı teklifler yasama sürecinde değerlendiriliyor.

Muhtarlar ve mali müşavirler de listede

Yeşil pasaport kapsamının genişletilmesini öngören tekliflerden biri köy ve mahalle muhtarları ile mali müşavirleri de kapsıyor. Teklifte belirlenen şartları karşılayan bu gruplara hususi damgalı pasaport verilmesi amaçlanıyor.

Düzenlemede yeminli mali müşavirler ile belirli mesleki kıdeme ulaşan serbest muhasebeci mali müşavirler de yer alıyor. Aynı teklif kapsamında serbest çalışan bazı sağlık meslek mensupları ile mühendis ve mimarlar için de düzenleme öngörülüyor.

Özel okul öğretmenleri de kapsama alınmak isteniyor

Öğretmenlere yönelik kanun teklifinde ise Milli Eğitim Bakanlığına bağlı resmi eğitim kurumlarının yanı sıra özel öğretim kurumlarında çalışanlar da yer alıyor. En az 10 yıllık öğretmenlik süresini tamamlayanlara hususi damgalı pasaport verilmesi isteniyor.

Düzenlemenin yasalaşması halinde gerekli hizmet süresini tamamlayan özel okul öğretmenleri açısından da yeni bir hak doğabilecek. Mevcut aşamada ise teklifin yasalaşma süreci tamamlanmış değil.

TBMM’ye sunulan farklı kanun tekliflerinde yeşil pasaport kapsamına alınması istenen başlıca meslek ve görev grupları şöyle:

Pilotlar: En az 5 yıl fiili uçuş hizmeti

Öğretmenler: En az 10 yıl hizmet

Mühendisler: Teklife göre 10 veya 15 yıl mesleki kıdem

Mimarlar: Teklife göre 10 veya 15 yıl mesleki kıdem

Doktorlar: En az 15 yıl mesleki çalışma

Diş hekimleri: En az 15 yıl mesleki çalışma

Veteriner hekimler: En az 15 yıl mesleki çalışma

Eczacılar: En az 15 yıl mesleki çalışma

Muhtarlar: Teklifte belirlenen koşullar

Mali müşavirler: Mesleki statü ve kıdem koşulları

Yeşil pasaport kapsamı henüz genişlemedi

Meclis’e kanun teklifi sunulması, düzenlemenin yürürlüğe girdiği anlamına gelmiyor. Tekliflerin önce ilgili komisyonlarda görüşülmesi, ardından TBMM Genel Kurulu sürecinden geçmesi gerekiyor.

Bu nedenle pilot, doktor, öğretmen, mühendis, mimar veya diğer meslek grupları için şu aşamada yeni bir yeşil pasaport hakkı başlamış değil. Kapsamın fiilen genişlemesi ancak tekliflerden birinin yasalaşarak yürürlüğe girmesi halinde mümkün olacak.