Ankara-Bakü geriliminde yeni perde: Azerbaycan basınından Türk diplomata sert sözler

Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in Ankara’daki zirveye katılmamasının ardından Azerbaycan basınından Türkiye’yi hedef alan yeni bir çıkış geldi. APA, Türkiye’nin BM Genel Sekreterliği için düşündüğü Feridun Sinirlioğlu’na ağır suçlamalar yöneltti.

Türkiye ile Azerbaycan arasındaki diplomatik tartışmalar, bu kez BM Genel Sekreterliği adaylığı üzerinden yeni bir boyut kazandı. Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in Ankara’daki Türk Devletleri Teşkilatı Zirvesi’ne katılmaması da gündemdeki yerini koruyor.

Bu gelişmelerin ardından Azerbaycan haber ajansı APA, Türkiye’ye yönelik sert bir analiz yayımladı. Analiz, eski Dışişleri Bakanı Feridun Sinirlioğlu’nu doğrudan hedef aldı.

Üstelik APA, Sinirlioğlu’nu yalnızca diplomatik tercihleri nedeniyle eleştirmedi. Azerbaycan haber ajansı, deneyimli diplomatın Türkiye’nin ve Azerbaycan’ın çıkarlarına aykırı hareket ettiğini de ileri sürdü.

Türk Devletleri Teşkilatı’nın 13. Zirvesi, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın ev sahipliğinde Ankara’da başladı. Ancak Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev toplantıya katılmadı.

İki ülke arasındaki anlaşmazlıklar, Azerbaycan’daki okullarda başörtüsü yasağına ilişkin düzenlemelerin ardından büyümüştü. Ayrıca Türkiye’den gelen eleştiriler, Bakü yönetiminin tepkisini çekmişti.

Diplomatik tartışmalara bu kez Birleşmiş Milletler Genel Sekreterliği seçimi. Türkiye’nin eski Dışişleri Bakanı Feridun Sinirlioğlu’nun adaylığı için temaslar yürüttüğü ileri sürülüyor.

Ancak Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı, 27 Ekim’de farklı bir aday hakkında açıklama yaptı. Bakanlık Sözcüsü Ayhan Hacızade, Birleşik Arap Emirlikleri’nin girişimini memnuniyetle karşıladıklarını duyurdu.

BAE, Devlet Bakanı Lana Zeki Nusseibeh’i BM Genel Sekreterliği görevine aday gösterdi. Azerbaycan ise bu girişime olumlu yaklaştığını açıkladı.

Hacızade, seçim sürecinde adayların diplomatik deneyimlerinin önem taşıdığını belirtti. Ayrıca tarafsızlık, mesleki yeterlilik ve ülkeler arasında uzlaşı sağlama becerisine dikkat çekti.

Ancak açıklama, Azerbaycan’ın nihai seçimde Nusseibeh’e oy vereceğine ilişkin kesin bir taahhüt içermiyor.

Aliyev yönetimine yakınlığıyla bilinen APA, yayımladığı analizde Türkiye’deki eleştirilere yanıt verdi. Ajans, Ankara’nın Sinirlioğlu’nun adaylığını henüz resmileştirmediğini vurguladı.

Analize göre Türkiye, BM Genel Sekreterliği için uluslararası makamlara resmî adaylık başvurusu yapmadı. Ayrıca Ankara’nın Azerbaycan’dan Sinirlioğlu için resmî destek talebinde bulunmadığı savunuldu.

Buna karşılık APA, Birleşik Arap Emirlikleri’nin adaylık işlemlerini tamamladığını belirtti. Ajans, BAE’nin diplomatik kanallar üzerinden Azerbaycan’a başvurduğunu aktardı.

Bu nedenle Azerbaycan’ın açıklamasının diplomatik nezaket çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğini savundu.

APA ayrıca Türkiye’nin gelecekte resmî aday göstermesi halinde Bakü’nün tutumunu açıklayabileceğini belirtti.

APA’nın analizindeki en dikkat çekici bölüm, doğrudan Feridun Sinirlioğlu’nu hedef aldı. Azerbaycan haber ajansı, deneyimli diplomat hakkında ağır nitelendirmeler kullandı.

Analiz, Sinirlioğlu’nu Türk Dışişleri Bakanlığındaki “monşlar” olarak nitelendirdiği çevreyle ilişkilendirdi. APA, bu çevrenin kendisini toplumdan üstün gördüğünü ve halkın değerlerinden uzaklaştığını savundu.

Üstelik ajans, aynı grubu Azerbaycan’a ve Türk dünyasına karşı kibirli davranmakla suçladı. APA, Sinirlioğlu’nun da bu diplomatik anlayışın temsilcileri arasında bulunduğunu ileri sürdü.

Ancak bu ifadeler, APA’nın değerlendirmesini ve siyasi nitelendirmelerini yansıtıyor. Sinirlioğlu’nun söz konusu suçlamalara ilişkin doğrulanmış bir yanıtı bulunmuyor.

APA, Sinirlioğlu’nun Türkiye-Ermenistan ilişkilerine yönelik tutumunu da hedef aldı. Ajans, deneyimli diplomatın Ermenistan ile tek taraflı yakınlaşma için çalıştığını savundu.

Analizde özellikle 2018 yılına dikkat çekildi. APA, Sinirlioğlu’nun o dönemde Türkiye-Ermenistan sınırının açılmasını savunan başlıca isimlerden biri olduğunu ileri sürdü.

Ajans, Azerbaycan topraklarının işgal altında bulunduğu dönemde bu yaklaşımın Bakü’nün çıkarlarını göz ardı ettiğini iddia etti.

Ancak APA, bu suçlamaları destekleyen bağımsız belgeleri analizinde ortaya koymadı. Dolayısıyla Sinirlioğlu’nun söz konusu faaliyetleri kesinleşmiş olgular olarak değerlendirilemez.

APA’nın eleştirileri, Sinirlioğlu’nun diplomatik faaliyetleriyle sınırlı kalmadı. Ajans, Dışişleri Bakanlığında görev yaptığını belirttiği eşini de tartışmaya dahil etti.

Analiz, çiftin İkinci Karabağ Savaşı sonrasında Ermenistan sınırının açılmasına yönelik görüşleri savunduğunu ileri sürdü.

APA, Sinirlioğlu ve eşinin Azerbaycan’ın çıkarlarını yeterince dikkate almadığını iddia etti. Ayrıca bu tutumu, Türkiye’nin Ermenistan ile normalleşme politikasıyla ilişkilendirdi.

APA, analizinde Türkiye’nin Ermenistan ile normalleşme özel temsilcisi Serdar Kılıç’ın adını da geçirdi. Ajans, Sinirlioğlu ile Kılıç’ın sınırların açılması konusunda benzer yaklaşım taşıdığını savundu.

Türkiye ise Ermenistan ile normalleşme sürecini resmî diplomatik temaslarla yürütüyor. Dışişleri Bakanlığı, bu süreçte Azerbaycan ile yakın istişareyi esas aldığını belirtiyor.

Dolayısıyla Türkiye’nin resmî normalleşme politikasıyla APA’nın kişilere yönelttiği suçlamaları birbirinden ayırmak gerekiyor.

Azerbaycan haber ajansı, Sinirlioğlu’nun uluslararası görevlerdeki tutumuna ilişkin eleştirilerini daha da ileri taşıdı.

APA, deneyimli diplomatın uluslararası makamlara aday olurken ulusal çıkarları ikinci plana atabileceğini savundu. Ayrıca bu iddiayı Sinirlioğlu’nun geçmiş diplomatik yaklaşımıyla ilişkilendirdi.

Ancak ajansın bu değerlendirmesi, Sinirlioğlu’nun Türkiye’nin ulusal çıkarlarına zarar verdiğinin kanıtı niteliğinde değil.

Sinirlioğlu’nun kendisine yöneltilen ağır suçlamalara nasıl yanıt vereceği ise henüz bilinmiyor.

APA, analizinin son bölümünde Türkiye’deki Azerbaycan eleştirilerini de hedef aldı. Ajans, Bakü yönetimine yönelik açıklamaların sistematik bir kampanyaya dönüştüğünü ileri sürdü.

Analiz, bazı medya kuruluşlarının ve sosyal medya kullanıcılarının Azerbaycan’ı haksız yere suçladığını savundu. Ayrıca Türkiye’nin resmî aday göstermeden Bakü’den destek beklemesini eleştirdi.

APA’ya göre önce adaylık sürecinin tamamlanması gerekiyor. Ardından Azerbaycan’ın diplomatik tutumunu açıklaması ve karar vermesi beklenmeli.