Erzurum'da Tarihî Süreç Tartışıldı: Saltanattan Cumhuriyete Geçiş Konferansı

Tarihî Geçişin İzleri: Saltanattan Cumhuriyet’e Erzurum Kalkınma Vakfı (ERVAK) ve Adalet Bakanlığı Hüseyin Turgut Eğitim Merkezi'nin ortak çalışmasıyla organize edilen "Saltanattan Cumhuriyete Olaylar ve İnsanlar" başlıklı konferans, Hüseyin Turgut Eğitim Merkezi Konferans Salonu içerisinde gerçekleştirildi. Program kapsamında, Osmanlı saltanatı döneminden Cumhuriyet rejimine uzanan tarihsel süreç, bu geçiş döneminde yaşanan kritik gelişmeler ve tarihe yön veren şahsiyetlerin üstlendiği roller detaylı bir şekilde ele alındı.

Konferansta konuşmacı olarak yer alan Atatürk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Selami Kılıç, sürecin derinlemesine analizini katılımcılarla paylaştı. Cumhuriyet’e Uzanan Dokuz Temel Aşama Prof. Dr.

Selami Kılıç, Cumhuriyet’e geçişin dokuz temel aşamadan oluşan bir süreci kapsadığını vurguladı. Kılıç, bu süreç içerisinde Amasya Genelgesi, Erzurum Kongresi ve Sivas Kongresi gibi dönüm noktalarının yanı sıra Misak-ı Millî kararları, Birinci TBMM'nin açılış süreci ve 1921 Teşkilat-ı Esasiye Kanunu içerisinde yer alan ulusal egemenlik vurgularının, yeni devletin temellerinin atılmasındaki belirgin izleri taşıdığını ifade etti.

Konuşmasında, devlet yapısındaki bu köklü değişimin planlı bir aşamalar dizisi dahilinde şekillendiğini belirtti. Saltanatı Kaldırma ve Cumhuriyetin İlanı Saltanatın kaldırılmasına dair sürece değinen Prof. Dr. Kılıç, konunun 30 Ekim ve 1 Kasım 1922 tarihlerinde TBMM gündemine geldiğini dile getirdi.

Yapılan müzakereler ve ortak bir komisyon tarafından hazırlanan iki maddelik karar neticesinde, 1 Kasım 1922 tarihinde saltanatın kaldırıldığı aktarıldı. Ardından, Sultan Vahdettin'in 17 Kasım 1922 tarihinde ülkeyi terk etmesi üzerine, TBMM tarafından belirli şartlar dahilinde Abdülmecit Efendi'nin halife olarak seçildiği bilgisi paylaşıldı.

Kılıç, 9 Eylül 1923'te Halk Fırkası'nın kurulması ve 29 Ekim 1923 tarihinde Cumhuriyetin ilan edilmesinin, yeni devletin inşasındaki kritik kilometre taşları olduğunu belirtti. Laikleşme Adımları ve Törensel Kapanış Türkiye'nin laikleşme yolculuğunda 3 Mart 1924 tarihinin kritik bir dönüm noktası olduğunu belirten Kılıç, bu tarihte hilafetin kaldırılması ve aynı gün kabul edilen inkılâp kanunlarının laikleşme sürecinde atılan büyük adımlar olduğunu kaydetti.

Konferansın final aşamasında, Hüseyin Turgut Eğitim Merkezi Başkanı Hakim İrfan Alper, programa katkı sunan Erzurum Kalkınma Vakfı Başkanı Erdal Güzel ve konuşmacı Prof. Dr. Selami Kılıç'a teşekkürlerini iletti. Hakim İrfan Alper, çalışmalarından dolayı Prof.

Dr. Selami Kılıç'a bir plaket takdim etti. Konuşmasını bitiren Prof. Dr. Kılıç, Cumhuriyet'in 103. yıl dönümünü kutlayarak bayram mesajı verdi. Etkinlik, plaket takdimi ve hatıra fotoğrafı çekimiyle son buldu.