Pezeşkiyan, Antalya'da açıkladı: ABD-İsrail saldırılarının yol açtığı çevresel zarar için tazminat istiyoruz

Pezeşkiyan, "Uluslararası toplumun barış zamanındaki iklim taahhütleri ile savaş zamanındaki sorumluluklar arasında gerçek ve anlamlı bir bağlantı kurmasını, askerî saldırıların yol açtığı çevresel zararları belgelemesini ve incelemesini, ayrıca tazminat mekanizmaları geliştirmesini bekliyoruz" dedi. Uluslararası iklim anlaşmaları, gelişmekte olan ülkelerin iklim değişikliğine uyum sağlamasına ve iklim değişikliğinin etkilerinin maliyetini karşılamasına yardımcı olmak için zengin ülkelerden milyarlarca dolarlık finansman sağlamayı öngörüyor ancak askerî saldırıların çevresel etkilerini kapsayan herhangi bir hüküm bulunmuyor.

ABD ve İsrail'in, Şubat sonunda İran'a düzenlediği saldırıların ardından çıkan çatışmalarda, İran'daki ve bölgedeki diğer ülkelerin enerji altyapısına ve deniz taşımacılığına yönelik saldırılar da gerçekleşti. İran birçok kez Hürmüz Boğazı'ndan geçen petrol tankerlerine saldırılar düzenledi.

Saldırılar nedeniyle çevreye ciddi zarar veren büyük petrol sızıntıları yaşanmıştı. Öte yandan İran savaşı, küresel emisyonların azalmasına da yol açmış olabilir. Uluslararası bilim insanlarından oluşan bir konsorsiyumun Salı günü yayımladığı raporda, çatışmaların ardından yakıt fiyatlarının artması ve yenilenebilir enerji kullanımının yaygınlaşması nedeniyle, küresel fosil yakıt emisyonlarının bu yıl hafif düşüş eğiliminde olduğu belirtildi.

1,5 milyon ton karbondiokist salınımı İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, ABD ve İsrail'in Aseluye ve Tahran'daki yakıt tesislerine yönelik saldırılarının 1,5 milyon ton karbondioksit salımına yol açtığını söyledi. Pezeşkiyan, Antalya'da düzenlenen Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31.

Taraflar Konferansı (COP31) Liderler Zirvesi kapsamında konuşma yaptı. ABD ve İsrail'in İran'a yönelik son dönemde gerçekleştirdiği saldırılara değinen Pezeşkiyan, söz konusu saldırıların geniş çaplı insani ve ekonomik kayıpların yanı sıra çevreye de ciddi zarar verdiğini, atmosfere büyük miktarda kirletici madde ve sera gazı salınmasına neden olduğunu ifade etti.

Pezeşkiyan, Aseluye'deki yakıt tesislerine yönelik saldırının yaklaşık 500 bin ton, Tahran çevresindeki yakıt depolarına yönelik saldırıların ise yaklaşık 1 milyon ton karbondioksit salımına yol açtığını belirtti. "Askeri operasyonlar, mühimmat patlamaları, çevre kazanımlarını yok etmektedir" İran Cumhurbaşkanı, "Uluslararası toplum sera gazı emisyonlarını azaltmak ve iklim değişikliğine uyum sağlamak için çaba gösterirken, geniş çaplı askeri operasyonlar, mühimmat patlamaları, altyapının tahrip edilmesi ve büyük çaplı yangınlar, yıllarca süren iklim ve çevre çalışmalarının kazanımlarını yok etmektedir." şeklinde konuştu.

Basra Körfezi'nin, İsrail bombardımanları sonucu altyapısının yıkıma uğraması, su ve toprak kaynaklarının tahrip edilmesi, geniş çaplı kirlilik ve ekosisteminin zarar görmesi nedeniyle derin bir insani ve çevresel felaketle karşı karşıya olduğunu belirten Pezeşkiyan, Gazze'de ateşkese rağmen İsrail saldırılarının durmadığına işaret etti. Pezeşkiyan, "Gazze, insanlığın vicdanı ve uluslararası toplumun adalet, barış ve çevrenin korunmasına ilişkin iddiaları açısından bir sınavdır.

Dünyanın geleceği, insanların yaşamlarının yok edilmesi üzerine inşa edilemez." dedi. ABD ve İsrail'in hesap vermesini sağlayacak mekanizmaların güçlendirilmesi talebi İran'a yönelik son saldırılarda koruma altındaki alanların ve çevre koruma istasyonlarının hedef alınmasının gelecek nesillerin ortak mirasına yönelik bir saldırı olduğunu dile getiren Pezeşkiyan, ABD ve İsrail'in söz konusu eylemlerinin belgelenmesi, takip edilmesi ve sorumluların hesap vermesinin sağlanmasına yönelik mekanizmaların güçlendirilmesini talep ettiklerini belirtti.

Ülkesinin ekonomik yaptırımlara, uluslararası finansal kaynaklara ve teknolojilere erişimden mahrum bırakılmasına rağmen sera gazı emisyonlarını azaltma ve temiz enerji geliştirme yolunda ilerlemeyi sürdürdüğünü vurgulayan Pezeşkiyan, “Bu kapsamda ülkedeki yenilenebilir enerji santrallerinin kurulu gücü son iki yılda yaklaşık 1.250 megavattan 6 bin 150 megavatın üzerine çıkarılmış, bu yıl temiz elektrik üretimi 4,5 milyar kilovatsaatin üzerine ulaşmış ve yaklaşık 2,5 milyon ton karbondioksit salımının önüne geçilmiştir.” açıklamasında bulundu.