TÜİK duyurdu: İnşaatta düşüş, hizmette büyüme

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), ekonominin iki temel taşı olan inşaat ve hizmet sektörlerinin Eylül ayına ilişkin üretim endeksi verilerini yayımladı. Açıklanan rakamlar, Türkiye ekonomisinde iki farklı tablonun eş zamanlı yaşandığını ortaya koyuyor.

Barınma ve gayrimenkul piyasasını doğrudan etkileyen inşaat sektöründe üretim belirgin bir şekilde gerilerken, istihdamın ana kaynaklarından biri olan hizmet sektöründe büyüme eğilimi devam etti. İNŞAAT SEKTÖRÜNDE DARALMA HIZ KESMİYORTÜİK verilerine göre, Eylül ayında inşaat üretim endeksi bir önceki yılın aynı ayına kıyasla yüzde 6,3 oranında azaldı.

Sektördeki yavaşlama aylık bazda da kendini hissettirdi ve toplam inşaat üretimi bir önceki aya göre yüzde 2,7 oranında düştü. Özellikle vatandaşların konut ihtiyacını karşılayan bina inşaatı alt sektöründeki kayıp dikkat çekici boyuta ulaştı.

Bina inşaatı sektörü endeksi yıllık bazda yüzde 9,3 geriledi. Aylık bazda ise yüzde 2,9'luk bir kayıp yaşandı. Bu durum, artan maliyetler ve finansmana erişim zorlukları nedeniyle müteahhitlerin yeni konut projelerini yavaşlattığını gösteriyor.

Yıkım, hafriyat ve tesisat gibi işlemleri kapsayan özel inşaat faaliyetleri endeksi de yıllık yüzde 8,9 azalarak sektördeki genel durgunluğu teyit etti. ALTYAPI YATIRIMLARI TABLOYU DENGELİYORİnşaat sektöründeki genel karamsar tablo içinde tek pozitif ayrışan alan kamu projelerinin yoğunlukta olduğu "bina dışı yapıların inşaatı" oldu.

Otoyol, köprü, tünel ve enerji tesisleri gibi büyük ölçekli altyapı projelerini kapsayan bu endeks, yıllık bazda yüzde 12,7 oranında bir artış kaydetti. Ancak bu alt sektörde de aylık bazda yüzde 0,3'lük bir yavaşlama görüldü.

Kamu yatırımlarının ağırlıkta olduğu bu alan, inşaat sektörünün daha da sert bir küçülme yaşamasının önüne geçmiş durumda. HİZMET SEKTÖRÜNDE ROTA POZİTİFİnşaattaki daralmaya karşın, hizmet sektöründe ibre yukarı yönlü kalmaya devam ediyor.

Eylül ayı hizmet üretim endeksi, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 2,1 oranında artış gösterdi. Ancak aylık bazda bakıldığında endekste yüzde 0,3'lük bir azalma kaydedildi. Bu veriler, hizmetler alanındaki büyümenin sürdüğünü fakat ivmenin bir miktar hız kestiğini ortaya koyuyor.

Hizmet sektörünün alt kırılımları incelendiğinde en yüksek performans mesleki, bilimsel ve teknik hizmetlerden geldi. Bu alan yıllık bazda yüzde 10,4 oranında büyüyerek sektörün lokomotifi oldu. Bilgi ve iletişim hizmetleri yüzde 3,5, ulaştırma ve depolama hizmetleri yüzde 3, konaklama ve yiyecek hizmetleri ise yüzde 2,1 oranında arttı.

İŞLETMELER DESTEK HİZMETLERİNDEN TASARRUF EDİYORBuna karşılık, hizmet sektörünün tamamında eşit bir büyüme yaşanmadı. Temizlik, güvenlik ve ofis yönetimi gibi kurumların dışarıdan satın aldığı alanları kapsayan idari ve destek hizmetleri sektörü, yıllık bazda yüzde 7,3 daraldı.

Aylık bazda ise bu düşüş yüzde 4,1'i buldu. Bu sert gerileme, işletmelerin artan operasyonel maliyetler karşısında dışarıdan aldıkları destek hizmetlerinden tasarruf etme yoluna gittiği şeklinde yorumlanıyor.