Aydınlı narenciye üreticilerine kritik uyarı: Hatalı işlem hasada zarar veriyor

Türkiye'nin narenciye üretiminde stratejik bir konuma sahip olan Aydın'ın Söke, Sultanhisar, Nazilli, Kuyucak ve Buharkent ilçelerinde hasat heyecanı yaşanırken, kasım ayının getirdiği meteorolojik değişimler ciddi riskleri de beraberinde taşıyor. Akdeniz havzasına kıyasla daha farklı bir iklim geçişine sahne olan bölgede, ani nem dalgalanmaları ve sonbahar yağışları bahçelerdeki ürün kalitesini doğrudan tehdit ediyor.

Bu kritik eşikte üreticilerin kulaktan dolma bilgilerle atacağı yanlış adımlar, bütün bir yılın emeğinin heba olmasına yol açabilir.

NARENCİYEDE AKDENİZ MEYVE SİNEĞİ VE ÇÜRÜKLÜK TEHLİKESİ

Bölgede özellikle Satsuma cinsi erkenci mandalina ve portakal bahçelerinde şu sıralar en büyük düşman Akdeniz meyve sineği olarak öne çıkıyor. Olgunlaşma evresindeki ürünlerin kabuğunu delerek yumurtalarını bırakan bu zararlı böcek, sinsi bir çürümeye ve nihayetinde ürünün ağaçtan düşmesine zemin hazırlıyor.

Çiftçilerin il ve ilçe tarım müdürlükleri tarafından ilan edilen ilaçlama takvimlerine harfiyen uyması ve bahçelerin stratejik noktalarına tuzak sistemleri kurması hayati önem taşıyor.

Öte yandan, sonbahar yağmurlarıyla tetiklenen bir diğer zirai bela ise kahverengi çürüklük ve kök boğazı yanıklığı. Yağmur damlalarının topraktaki mantar sporlarını şiddetle sıçratmasıyla alt dallardaki meyvelere bulaşan bu hastalık, ürünü deri gibi sertleştirerek dalından koparıyor.

Üreticilerin kış yağışları tam anlamıyla bastırmadan önce ağaçların yere yakın etek dallarını budayarak topraktan uzaklaştırması ve bahçeye koruyucu özellikli bordo bulamacı (bakırlı ilaç) uygulaması gerekiyor.

AZOTLU GÜBRE AĞACI DONDURUR, DÜZENSİZ SULAMA MEYVEYİ ÇATLATIR

Kışa hazırlık sürecinde bahçelerde yapılan en ölümcül hataların başında ise yanlış takviye seçimi geliyor. Halk arasında "beyaz gübre" veya "nitrat" olarak bilinen azotlu formüllerin kasım ayında kesinlikle toprağa verilmemesi gerekiyor.

Azot, doğası gereği ağacı kış ortasında yeni sürgünler ve yapraklar açmaya zorluyor. Aralık ve ocak aylarında yaşanacak ilk ciddi zirai don olayında ise bu taze sürgünler buz tutarak koskoca ağacın kurumasına ve ölmesine neden oluyor.

Çiftçilerin bu tehlikeli dönemde azot yerine meyvenin kabuk direncini ve kalitesini artıran potasyum ile çinko ve bor gibi mikro elementlere yönelmesi şart.

Gübrelemenin yanı sıra topraktaki su yönetimi de fire oranını doğrudan belirliyor. Günlerce süren sonbahar kuraklığının ardından aniden bastıran sağanaklar, esnekliğini kaybetmiş meyve kabuklarında derin yarılmalar oluşturuyor.

Çatlayan ürünün ticari değeri sıfıra ineceği için, yağışsız geçen kurak haftalarda sulamanın tamamen kesilmemesi, damlama sistemleriyle toprağın nemliliğini koruyacak ölçüde asgari su takviyesine devam edilmesi büyük önem taşıyor.