Gümüşhane’nin Tarihi Zirvesi Alarm Veriyor: Abdal Musa Siperleri İlgi Bekliyor

Gümüşhane’nin Torul ilçesi sınırlarında yer alan ve 3 bin 331 metrelik rakımıyla kentin en yüksek noktası olan Abdal Musa Tepesi, sadece eşsiz doğası ve buzul gölleriyle değil, bağrında taşıdığı şanlı tarihle de dikkat çekiyor.

Gümüşhane’nin Torul ilçesi sınırlarında yer alan ve 3 bin 331 metrelik rakımıyla kentin en yüksek noktası olan Abdal Musa Tepesi, sadece eşsiz doğası ve buzul gölleriyle değil, bağrında taşıdığı şanlı tarihle de dikkat çekiyor. 1. Dünya Savaşı döneminde Rus işgaline karşı Türk askerinin cansiperane savunduğu ve adeta birer tarih vesikası olan Abdal Musa Siperleri, korumasızlık ve ilgisizlik nedeniyle yok olma tehlikesiyle karşı karşıya.

Bölgeye tırmanış gerçekleştiren dağcılar ve tarih meraklıları, adeta bir açık hava müzesi niteliğindeki bu tarihi siperlerin ve mevzilerin acilen koruma altına alınmasını ve turizme kazandırılmasını talep ediyor.

Torul Artabel Gölleri Tabiat Parkı sınırları içerisinde bulunan, doğal güzelliklerinin yanı sıra askeri tarih açısından da büyük bir öneme sahip olan dağ silsilesi, Birinci Dünya Savaşı'nda amansız çatışmalara sahne olmuştu. Rus ilerleyişini durdurmak amacıyla yüksek irtifadaki zorlu kış şartlarında inşa edilen taş siperler, aradan geçen bir asırdan fazla süreye ve ağır doğa koşullarına direnerek günümüze kadar ulaştı.

Ancak son yıllarda artan yüksek irtifa dağcılığı ve kontrolsüz ziyaretler, bu tarihi dokuya zarar vermeye başladı. Siperleri oluşturan taşların yerinden oynaması, mevzilerin çökme tehlikesi yaşaması ve bölgede herhangi bir bilgilendirici tabela ya da koruma hattının bulunmaması, tarihçileri ve doğaseverleri harekete geçirdi.

Abdal Musa Zirvesi’ne sık sık rota düzenleyen dağcılık kulüpleri ve yerel rehberler, siperlerin durumuna dikkat çekerek şu uyarılarda bulunuyor:

"Zirveye her çıktığımızda tarihin o soğuk ve şanlı yüzüyle karşılaşıyoruz. Atalarımızın bu amansız coğrafyada, 3 bin metrenin üzerindeki bu siperlerde verdiği mücadeleyi hissetmemek elde değil. Ancak ne yazık ki bu siperler kaderine terk edilmiş durumda. Her geçen yıl doğa şartları ve insan eliyle biraz daha tahrip oluyorlar. Buranın acilen tescillenmesi, siperlerin restore edilerek koruma altına alınması ve bölgeye şehitlerimizin anısını yaşatacak bilgilendirme tabelalarının konulması gerekiyor."

Son dönemde Türkiye Dağcılık Federasyonu ve Artabel Doğa ve Dağcılık Spor Kulübü gibi ekiplerin çalışmalarıyla görünürlüğü artan, dağcıların buzul göllerinde yüzerek dikkat çektiği Abdal Musa Dağı, doğru adımlarla bir "Tarih ve Doğa Rotası" haline getirilebilir.

Gümüşhane İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü başta olmak üzere Doğa Koruma ve Milli Parklar Şube Müdürlüğü, ilgili kurumlara çağrıda bulunan vatandaşlar, geç kalınmadan Abdal Musa Siperleri için bir envanter çalışması yapılmasını ve bu mirasın gelecek nesillere aktarılmasını bekliyor.