Bölgesel Fırtınanın Eşiğinde: Kardeşlik Hukuku ve Stratejik Aklın Sınırları

Küresel jeopolitiğin en kırılgan dönemlerinden birinden geçiyoruz. Ortadoğu’da tırmanan İran-İsrail gerilimi, artık yalnızca iki ülkenin meselesi olmaktan çıkabilecek bir güvenlik krizine dönüşmüş durumda. Ateş çemberi genişlerken bu gerilimin dalgaları Güney Kafkasya’ya, dolayısıyla Türkiye’nin kuzeydoğu sınırına kadar uzanabilecek sonuçlar barındırıyor.

Tam da bu nedenle Ankara-Bakü ilişkilerinin hamasetten uzak, rasyonel ve geleceği öngören bir devlet aklıyla ele alınması gerekiyor. Her fırsatta gururla dile getirdiğimiz “Tek millet, iki devlet” sözü, ortak tarihin, kültürün ve dökülen kanların bizlere bıraktığı kıymetli bir emanettir.

Ancak gerçek kardeşlik, Azerbaycan’ın başka ülkelerin savaş hesaplarında kullanılmasına sessiz kalmak anlamına gelmediği gibi, her askerî maceranın sorgusuz desteklenmesini de gerektirmez. Vefa ve samimiyet, gerektiğinde müttefikine en açık doğruları söyleyebilme cesaretidir.

Bugün güvenlik mimarisini Batı’nın vaatlerine endeksleyenlerin gözden kaçırmaması gereken gerçek şudur: Küresel güçlerin önceliği kendi ulusal çıkarlarıdır. ABD’nin Körfez ülkelerindeki askerî varlığı, bu ülkeleri bütün füze ve İHA saldırılarından korumaya yetmiyorsa Azerbaycan’ın güvenliğini yalnızca Washington’ın veya Tel Aviv’in desteğine bağlamak da gerçekçi değildir.

Vekâlet savaşlarının bedelini çoğu zaman büyük güçler değil, çatışmanın yaşandığı coğrafyanın insanları öder. Azerbaycan’ın kalıcı güvenliği; okyanus ötesinden gelecek vaatlerden ziyade kendi savunma kapasitesine, Türkiye ile kurduğu stratejik müttefikliğe ve bölgesel barışın korunmasına dayanmalıdır.

Özellikle Azerbaycan topraklarının İran’a yönelik askerî operasyonlarda kullanılabileceği yönündeki iddialar, Bakü açısından son derece dikkatli yönetilmesi gereken bir güvenlik meselesidir. Çünkü böyle bir senaryoda İran’ın Azerbaycan’a yönelik misilleme ihtimali, Türkiye’yi de doğrudan ilgilendiren bir krize dönüşebilir.

2021 tarihli Şuşa Beyannamesi, iki ülkenin güvenlik ve savunma alanındaki dayanışmasını ortaya koymaktadır. Dolayısıyla Azerbaycan’a yönelik bir saldırının sonuçları yalnızca Bakü ile Tahran arasındaki ilişkilerle sınırlı kalmayacaktır.

Şimdi hamaseti bir kenara bırakıp yanıtlamamız gereken hayati bir soru var: İran ile İsrail arasındaki savaşta kazanan kim olursa olsun, Türkiye’nin kuzeydoğu sınırında yeni bir savaş cephesi açılırsa bunun bedelini kim ödeyecek? Hazar’ın sularını, Kafkasya’nın enerji koridorlarını ve bölge halklarının huzurunu tehdit edecek bir kıvılcım, yerel bir çatışmanın çok ötesinde sonuçlar doğurabilir.

Böyle bir gelişmenin ağır faturası yalnızca Azerbaycan’a değil, Türkiye’ye ve bütün Türk dünyasına çıkabilir. Gün, bölge dışı aktörlerin jeopolitik hesaplarında birer araç hâline gelme günü değildir. Gün; Ankara ve Bakü’nün ortak güvenliği, akılcı diplomasiyi ve caydırıcı savunma iş birliğini merkeze alma günüdür.

Unutulmamalıdır: Kardeşlik, yalnızca zor günlerde birbirinin yanında durmak değil, kardeşini yanlış bir adımın doğuracağı felaketten önceden uyarmaktır. Azerbaycan’ın güvenliği Türkiye’nin güvenliğinden, Kafkasya’nın barışı ise Türk dünyasının geleceğinden ayrı düşünülemez.

702px)" srcset=" Bakan Işıkhan'dan Emekliye Enflasyon Üstü Zam Sinyali: Maaşlara Özel Pay Ayrıldı! 702px)" srcset=" Akbank Bankaların Müşteri Yarışına İddialı Girdi! O İşlemlere Binlerce TL Verecek 702px)" srcset=" Yozgat’ta Şehit Bayram Eren Arslan İçin Hatıra Ormanı Oluşturulacak 702px)" srcset=" OPPO Telefonlara Yeni Güncelleme Geliyor!