KSÜ’nün CarBioSys yazılımı ağaçların karbonunu hesaplıyor
- Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesinde geliştirilen CarBioSys, ağaçların tür ve ölçüm bilgileriyle biyokütle ve tahmini karbon miktarını hesaplıyor
- Yazılım, yerel yönetimlerin kent ağaçları envanterine veri sağlayabilecek
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesinde (KSÜ), kentlerdeki ağaçların biyokütle miktarını ve depoladığı karbonu hesaplamak üzere CarBioSys Karar Destek Sistemi geliştirildi. Yazılım, ağaçların türü ile gövde çapı ve boyu gibi ölçüm bilgilerini kullanarak tahmini biyokütle ve karbon miktarını belirliyor.
Böylece kentlerdeki yeşil alanların iklim değişikliğiyle mücadeleye katkısı bilimsel verilerle değerlendirilebiliyor. Sistemin, yerel yönetimlerin ağaç envanteri çalışmalarına da veri sağlaması amaçlanıyor. KSÜ Orman Fakültesi Peyzaj Mimarlığı Bölümü Doktor Öğretim Üyesi Mahmut Tuğluer ve ekibinin geliştirdiği yazılımda, laboratuvar ve arazi çalışmalarından elde edilen verilerle oluşturulan katsayı ve formüller kullanılıyor.
Tuğluer, sistemi geliştirmeden önce ağaçların gövde çapı ve boyunun yanı sıra yaprak ve dal örneklerine ilişkin verileri topladıklarını söyledi. Bu çalışmaların ardından hesaplama katsayılarını belirlediklerini aktaran Tuğluer, “Belirlediğimiz katsayıları sisteme aktararak herkesin kullanabileceği CarBioSys karbon depolama ve biyokütle hesaplama sistemini oluşturduk.
Programa ağacın ölçüm ve tür bilgilerini girdiğimizde sistem bize ağacın tahmini biyokütle miktarını ve depoladığı karbon miktarını veriyor.” dedi.50 BİN AĞACIN VERİSİTuğluer, parklar, yol ağaçlandırmaları ve farklı kentsel yeşil alanlardaki çalışmalarda bugüne kadar farklı türlerden 50 binin üzerinde ağacın karbon depolama miktarının hesaplandığını belirtti. Araştırma ve uygulama çalışmalarının devam ettiğini ifade eden Tuğluer, kent ağaçlarının iklim değişikliğiyle mücadelede önemli bir yeri olduğunu vurguladı.
Ormanlardaki toplu ağaçların karbon depolama potansiyelini ölçmek için farklı yöntemler bulunduğunu kaydeden Tuğluer, geliştirdikleri modelle kentlerdeki tekil ve dağınık ağaçların da değerlendirilebildiğini söyledi. Yazılımı geliştirmeyi sürdürdüklerini bildiren Tuğluer, Türkiye’ye özgü katsayılarla yaklaşık 200 yerel ağaç türünü sisteme eklemeyi ve bu alanda ulusal bir yöntem oluşturmayı hedeflediklerini dile getirdi.
TÜR VE YER SEÇİMİAğaçların karbon depolama kapasitesinin yalnızca türlerine bağlı olmadığını belirten Tuğluer, yetişme ortamı, iklim koşulları, yaş, büyüklük, bakım ve sağlık durumunun da etkili olduğunu söyledi. Aynı türdeki ağaçların farklı çevre koşullarında farklı miktarlarda karbon depolayabildiğini aktaran Tuğluer, kent ağaçlandırmalarında uygun yerde doğru türün seçilmesi ve bakım koşullarının sağlanması gerektiğini vurguladı.
Yol refüjlerinde alt dalları genişleyen ağaçların ilerleyen yıllarda trafik güvenliği ve görüş mesafesi gerekçesiyle budanmak zorunda kalabildiğini belirten Tuğluer, bu tür sorunların önlenmesi için ağaçlandırma çalışmalarının uzun vadeli planlanmasının önemine işaret etti. Tuğluer, CarBioSys’i Antalya’da düzenlenen COP31 kapsamında uluslararası katılımcılara da tanıttıklarını ve farklı katılımcılarla işbirliğine yönelik ön protokoller imzaladıklarını söyledi.
Yazılımın ağaç bulunan her yerde kullanılabileceğini belirten Tuğluer, yerel yönetimlerin desteğiyle il ve ilçelerdeki kent ağaçlarının envanterinin çıkarılabileceğini kaydetti.
Günde en fazla 3 kritik gelişme. Bildirim kirliliği yok, anında bilgi.


Kategori: Teknoloji · Bölge: Kahramanmaraş
Yayın: 20 Kasım 2026 09:20 · Kaynak: aydinlik.com.tr