Hekimler eylemde: Hastalara yeterli zaman ayıramıyoruz

Hekim Birliği Sendikası, muayene sürelerinin uzatılması ve çalışma koşullarının iyileştirilmesi için dört günlük bir eylem başlattı. Türkiye'de hekimlerin talepleri neler?

Hekimler hastalara daha fazla zaman ayırmak istiyor Fotoğraf: David Herrarez/Zoonar/picture alliance Reklam Türkiye'de Hekim Birliği Sendikası, hastalara yeterli zaman ayrılması ve çalışma koşullarının iyileştirilmesi talebiyle 26 Ekim'de dört günlük eylem başlattı. Sendika, 30 Ekim'e kadar sürecek eylem kapsamında üyelerinin, Merkezi Hekim Randevu Sistemi (MHRS) üzerinden randevusu olmayan hastaları kabul etmeyeceğini duyurdu.

Sendikanın açıklamasında, eylem boyunca acil hizmetlerle yatan hastaların tedavilerinin ise ertelenmeyeceği belirtildi.

Sendika, polikliniklerde her hastaya en az 10, diş hekimliğinde ise en az 30 dakika ayrılmasını istiyor. Nöbet ücretlerinin artırılması ve izin dönemlerindeki ödeme kesintilerinin kaldırılması da talepler arasında.

DW Türkçe'ye konuşan Hekim Birliği Sendikası Basın Koordinatörü, Silifke Devlet Hastanesi Beyin ve Sinir Cerrahisi Uzmanı İlkay Özge, eylemin gerekçesini "Bu eylemi hekimlik yapmak istediğimiz için başlattık" sözleriyle anlatıyor.

Özge, günde 100 hasta muayene eden hekimler bulunduğunu, yoğunluğun muayenede aksaklıklara yol açtığını söylüyor. Uzman, daha uzun muayene sürelerinin hasta memnuniyetini de artıracağını düşünüyor:

"Halkımıza ve hastalarımıza gerekli zamanı ayırmak ve Avrupa standartlarında hizmet vermek istiyoruz."

Yoğunluk resmi verilere de yansıyor. Sağlık Bakanlığının Sağlık İstatistikleri Yıllığı 2025 Haber Bülteni'ne göre Türkiye'de 2025'te hekime 1,1 milyardan fazla başvuru yapıldı. Toplam hekim sayısı ise resmi kayıtlara göre 232 bin 315.

Ankara Yenimahalle Eğitim ve Araştırma Hastanesi Üroloji Polikliniği'nde çalışan Türk Tabipleri Birliği (TTB) üyesi Ali Karakoç, yoğunluğu artıran etkenlerden birinin, idarecilerin "kapıdan giren herkesi muayene edin" baskısı olduğunu söylüyor.

Sendika, sosyal medya duyurusunda hekim onayı olmadan ek hasta kaydı oluşturulmayacağını, süreleri kısaltma baskısı hâlinde üyelerin poliklinik hizmetinden ayrılacağını belirtiyor.

Karakoç, hastayı dinlemek, tetkiklerini incelemek ve reçetesini açıklamak için daha fazla zaman gerektiğini vurguluyor:

"Hastaya yeterli süre ayrılmayınca hastanın derdine çare de olamıyoruz. Hiçbir hasta, bir hekimin o gün muayene ettiği 100. hastası olmak istemez."

Sancaktepe İlhan Varank Eğitim ve Araştırma Hastanesi çocuk acilinde çalışan 28 yaşındaki pratisyen hekim Yunus Taceddin Tunçay, hasta yoğunluğuna karşı hekim sayısının yetersiz kaldığını belirtiyor.

Tunçay, "Hastalara, hasta sayısının fazla olmasından dolayı az vakit ayırmak zorunda kalıyoruz ve toplum nezdinde bu durum, hasta ile ilgilenmiyormuşuz gibi görülüyor" diyor. Tunçay, toplumun bu koşullar hakkında bilgilendirilmesinin hastanelerdeki gerginliği azaltabileceğini düşünüyor.

Hekimlerin bir diğer talebi ise güvenlik. İlkay Özge, hekimliğin Türkiye'de şiddetle karşılaşma riski yüksek bir meslek olduğunu vurguluyor. Özge, diğer resmi kurumlardaki giriş kontrollerini örnek göstererek polikliniklerdeki güvenlik önlemlerinin yetersizliğinden yakınıyor.

Şiddet, resmi kayıtlara da yansıyor. Sağlık Bakanlığı verilerine göre 2025'in ilk altı ayında 8 bin 795 Beyaz Kod başvurusu yapıldı. TTB'nin Mart 2026'da 69 ilden 1.105 hekimle gerçekleştirdiği araştırmada ise katılımcıların yüzde 21,7'si fiziksel şiddete maruz kaldığını belirtti.

Hekimlerin yüzde 66,2'si, çalıştıkları yerde araştırmada sorulan güvenlik önlemlerinin bulunmadığını ifade etti.

Beyaz Kod, sağlık çalışanlarına yönelik saldırı ve taciz durumlarında resmi kurumlara yapılan başvurularda kullanılan bildirim sistemi.

Özge, güvenlik endişesine ilişkin olarak "Polikliniğe döner bıçağıyla ya da sarhoş gelen oluyor. Bunlara bir önlem alınsın istiyoruz" diyor. Sendika da sağlık tesislerine ateşli silahlar ile kesici ve delici aletlerin girişini engelleyecek tedbirler alınmasını istiyor.

Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanı ve TTB üyesi Prof. Dr. Esin Şenol ise artan yükün polikliniklerdeki sorunları daha görünür kıldığını belirtiyor.

Şenol'a göre çözüm, hekimlerin ücret ve özlük haklarının düzenlenmesini, riskli alanlarda güvenliğin artırılmasını ve sağlık sisteminin yeniden yapılandırılmasını gerektiriyor.

"Sağlık hizmeti, günlük iş gücüyle hesaplanamaz" diyen Şenol, karar süreçlerinde uzmanlık ve liyakatin esas alınmasını istiyor: "Liyakatli akademisyenlerden acil bir destek alınarak bu sistemin acilen yapılandırılması gerekiyor."

Sendika 26 Ekim Hasta Hakları Günü'nde "Hasta hakları, hekim haklarından ayrı düşünülemez" mesajını paylaştı.

Hekimler muayene için yeterli süre isterken hastalar da hekime ulaşmakta yaşadıkları güçlükleri anlatıyor. İstanbul'da yaşayan 51 yaşındaki emekli Sona Ergus, dahiliye ve kadın hastalıkları bölümlerinden randevu almakta zorlandığını belirtiyor. Ergus, sağlık hizmetine ulaşırken yaşadığı bekleyişi şöyle anlatıyor:

"En erken randevuyu iki ay sonrasına alabiliyorum. Muayenede bir test sonucu istendiğinde, o testi yaptırabilmek için de üç ay beklemem gerekiyor. Ama ciddi bir risk varsa ve bu üç ay içinde daha kötü bir duruma gelirse ne olacak?"

Uzun bekleme sürelerinin hastaları özel hastanelere yönlendirdiğini söyleyen Ergus, bunun geçimlerini de zorlaştırdığını belirtiyor:

"Devlet hastanesindeki bazı hekimler bile hastalara ‘Özel hastanede muayene olabilirsin' diyor. İnsanlar özel hastanelerden hizmet alabilmek için bazı ihtiyaçlarından kısıyor."

Ergus, randevu bulamadığında hastaneye doğrudan başvurmayı da denemiş:

"Bir keresinde randevu bulamadığım için randevusuz bir şekilde kadın hastalıkları bölümündeki polikliniğe gittim ancak beni muayene etmediler."

26-30 Ekim eylemi sürerken Hekim Birliği Sendikası, Sağlık Bakanlığının aile hekimlerine 1 Kasım'dan itibaren günlük en az üç zorunlu uzaktan muayene randevusu tanımlama kararına karşı da eylem başlatacağını duyurdu. Hasta güvenliği ve artan iş yüküne dikkat çeken sendika, üyelerinin bu randevulara katılmayacağını açıkladı.