Edirne’nin 155 Günlük Nöbeti (1)

Şükrü Paşa: Bir Komutanın Değil, Bir Milletin Direniş Hikâyesi Tarih bazen büyük zaferleri anlatır. Ama bazı sayfalar vardır ki zaferden çok direnişi anlatır. Çünkü savaş meydanında her zaman kazanmak mümkün değildir. Bazen elinizde kalan tek şey, vazifenizi sonuna kadar yapma iradesidir.

1912-1913 Balkan Savaşı’nda Edirne işte böyle bir sınavdan geçti. Şehrin başında ise tarihe “Edirne Müdafii” adıyla geçecek bir komutan vardı: Mehmed Şükrü Paşa. --- ŞÜKRÜ PAŞA KİMDİ? Şükrü Paşa, 1857’de Erzurum’da doğdu.

Askerî eğitim aldı, topçu sınıfında yetişti. Matematik ve askerî bilimlerdeki kabiliyeti dikkat çekti. Eğitimini ilerletmek üzere Almanya’ya gönderildi ve Potsdam’da askerî eğitim gördü. Yalnızca cephede savaşan bir asker değildi.

Harbiye’de ve Darüşşafaka’da matematik ve balistik dersleri verdi. Askerî eğitimin ve bilimin önemine inanıyordu. Yani Edirne’nin tabyalarında karşımıza çıkan Şükrü Paşa, savaşın ortasında ortaya çıkmış sıradan bir komutan değildi.

Yıllarca yetişmiş, askerî bilimlerle donanmış, disiplinli ve tecrübeli bir Osmanlı subayıydı. Sonunda kader onu Edirne’ye getirdi. Ve tarih, onun adını bu şehirle bir daha ayrılmamak üzere birleştirdi. --- BALKANLARDA FELAKET 1912’de Balkan devletleri Osmanlı Devleti’ne karşı savaşa girdi.

Osmanlı ordusu Balkanlar’da ağır yenilgiler aldı. Doğu Trakya’ya doğru büyük bir geri çekiliş başladı. Ve Edirne... Bir anda savaşın en önemli hedeflerinden biri hâline geldi. Şehir yalnız değildi. İçinde askerler, kadınlar, çocuklar, yaşlılar vardı.

Fakat dışarıdaki Osmanlı ordusunun büyük kısmı geri çekilmişti. Edirne’nin savunması artık büyük ölçüde kendi imkânlarına kalmıştı. Şehrin savunması Şükrü Paşa’ya emanet edildi. Ve kuşatma başladı. --- BEKLENEN 40-45 GÜNDÜ Edirne’nin uzun süre dayanması beklenmiyordu.

Savaş öncesindeki hazırlıklarda şehrin yaklaşık 40-45 günlük bir kuşatmaya dayanabilecek şekilde planlandığı belirtiliyor. Fakat hesap başka, tarih başka yazacaktı. Çünkü Edirne: 40 gün dayanmadı. 45 gün dayanmadı. 155 gün direndi.

Edirne Valiliği’nin resmî tarih anlatımında da Şükrü Paşa komutasındaki Edirne’nin 155 gün kahramanca savunulduğu belirtiliyor. İşte bu yüzden Edirne Müdafaası, Balkan Savaşı’nın en dikkat çekici direnişlerinden biri hâline geldi. --- ÇEMBER DARALIYOR Bulgar ve Sırp kuvvetleri Edirne’yi kuşattı.

Şehrin dış dünya ile bağlantısı kesildi. Top sesleri artık hayatın bir parçasıydı. Gündüz bombardıman... Gece siper nöbetleri... Yaralılar... Hastalıklar... Açlık... Ve gittikçe azalan mühimmat... Edirne’nin savunması ağırlaştıkça ağırlaştı.

Üstelik karşıdaki kuvvetler yalnızca sayıca üstün değildi. Ateş güçleri de çok daha fazlaydı. Şehir ise dışarıdan beklenen yardımı alamıyordu. Buna rağmen savunma devam etti. Akademik çalışmalarda da Edirne’nin ağır kış şartları, yiyecek ve ilaç yokluğu, hastalıklar ve mühimmat sıkıntısı içinde direnmeye devam ettiği belirtiliyor. --- ŞEHRİN İÇİNDE BİR BAŞKA SAVAŞ Düşman yalnızca tabyalara saldırmıyordu.

Edirne’nin içinde de başka bir savaş yaşanıyordu: Açlıkla savaş. Yiyecek azalıyordu. İlaç azalıyordu. Cephane azalıyordu. Kış ağırlaşıyordu. Hastalıklar yayılıyordu. Öyle bir noktaya gelindi ki insanların yiyecek bulmakta zorlandığı, ekmeğe süpürge tohumu katıldığı kaynaklarda aktarılıyor.

Fakat Edirne’nin direnci kırılmadı. Çünkü savaş artık yalnızca tabyalarda yapılmıyordu. DEVAMI YARIN

702px)" srcset=" Her Ay Maaşınızdan Kesilen Paralar Belli Oldu! Çoğu Çalışan Bu Kesintileri Bilmiyor 702px)" srcset=" Ziraat Bankası'ndan Emekliye Kasım Hediyesi: 6.000 TL'ye Varan Fırsat 702px)" srcset=" Samsung Cihazınızı Telefoncuya Gitmeden Kontrol Edin!