Kocaeli’yi de yakından ilgilendiriyor: Prof. Dr. Bektaş’tan Marmara depremi açıklaması

Jeoloji Mühendisi Prof. Dr. Osman Bektaş, Marmara’daki deprem tehlikesine ilişkin değerlendirmesinde, bilimin artık “deprem ne zaman olacak?” sorusundan çok fayın nasıl davrandığına odaklandığını belirtti. Bektaş, Marmara’da bazı fay kesimlerinin depremsiz şekilde kayabildiğini, hemen yanındaki güçlü biçimde kilitli bölümlerin ise 6 ve üzeri büyüklükte deprem üretme potansiyelinin değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Marmara Bölgesi’nde olası depreme ilişkin tartışmalar sürerken Prof. Dr. Osman Bektaş’tan dikkat çeken bir değerlendirme geldi.

Sosyal medya hesabından deprem tahminindeki bilimsel yaklaşımın geldiği noktaya dikkat çeken Bektaş, kesin bir yıl veya gün vermenin bugün için mümkün olmadığını belirtti.

Kocaeli’nin de içerisinde bulunduğu Marmara Bölgesi açısından temel sorunun yalnızca “Deprem ne zaman olacak?” olmadığını vurgulayan Bektaş, fayın mevcut davranışının anlaşılmasının daha önemli hale geldiğini ifade etti.

“DEPREMİN YILINI VE GÜNÜNÜ KESİN OLARAK BİLMEK MÜMKÜN DEĞİL” Bektaş, günümüzde bilimsel çalışmaların belirli bir tarih açıklamaktan ziyade fayın fiziksel özelliklerinin incelenmesine yöneldiğini belirtti.

Fayın ne kadarının kilitli olduğu, hangi kesimlerde depremsiz kayma meydana geldiği, segmentlerin birbirleriyle nasıl etkileştiği ve ne kadar gerilme biriktiği gibi verilerin deprem olasılığının değerlendirilmesinde kullanıldığını söyledi.

Bektaş, “Depremin yılını, gününü ve büyüklüğünü önceden kesin olarak bilmek bugün hâlâ mümkün değil” ifadelerini kullandı.

MARMARA’DA FAYIN HER BÖLÜMÜ AYNI DAVRANMIYOR Bektaş’ın değerlendirmesine göre Marmara’daki fay sisteminin bütün kesimleri aynı özellikleri göstermiyor.

Bazı bölümlerde bilimsel literatürde “creep” olarak adlandırılan, büyük bir deprem oluşturmadan gerçekleşen yavaş kaymalar görülebiliyor.

Buna karşılık bazı fay parçaları daha güçlü biçimde kilitli kalabiliyor. Bu durum, söz konusu kesimlerde gerilmenin birikmesi açısından önem taşıyor.

“ASIL SORU FAY NASIL DAVRANIYOR?” Bektaş, Marmara depremi tartışmalarındaki yaklaşımı şu sözlerle özetledi:

“Marmara’da da asıl soru artık ‘Ne zaman?’ değil, ‘Fay nasıl davranıyor?’”

Bektaş’a göre bilimsel değerlendirmelerde, fay üzerindeki hareket biçimleri ve kilitli bölgeler birlikte ele alınmalı.

“KİLİTLİ BİR BÖLÜM M6+ DEPREM ÜRETEBİLİR” Bektaş, bir fay bölümünün depremsiz şekilde hareket ederken hemen yanındaki bir kesimin güçlü biçimde kilitlenmiş olabileceğine dikkat çekti.

Bu tür dirençli ve kilitli fay bölümleri için kullanılan “asperite” kavramına işaret eden Bektaş, böyle bir bölümün 6 ve üzeri büyüklükte deprem üretme potansiyelinin bilimsel değerlendirmelerde dikkate alınabileceğini ifade etti.

Bu açıklama, belirli bir noktada 6 ve üzeri büyüklükte deprem yaşanacağına ilişkin kesin bir tahmin anlamına gelmiyor; Bektaş’ın anlatımı fayın farklı kesimlerindeki davranışların oluşturabileceği senaryolara ilişkin bilimsel bir değerlendirme niteliği taşıyor.

KESİN TARİH YERİNE OLASILIK HESABI Bektaş, modern deprem biliminin “2045’te deprem olacak” gibi kesin tarihli öngörülerden ziyade belirli zaman aralıkları için olasılık hesaplamalarına yöneldiğini belirtti.

Bu hesaplamalarda faydaki kilitlenme oranı, depremsiz kayma, segment davranışı ve gerilme birikimi gibi birçok veri birlikte değerlendiriliyor.

Son bir ayda kocaeligazetesi.com.tr sitesinde 2.544.413 gerçekleşti.

Yorumunuz için teşekkürler, en kısa sürede gözden geçirilip yayınlanacaktır

Hızlıca eleman bulmak mı istiyorsunuz? Tam yerindesiniz. İlanınızın burada ve basılı gazetemizde çıkmasını ister misiniz? İlan metninizi ilanservis...