Antalya'da açıklandı: Depozito sistemi 4 milyon kullanıcıya ulaştı

Antalya'da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı (COP31) kapsamında, Türkiye Çevre Ajansı tarafından 11 Kasım 2026 tarihinde tanıtılan Depozito İade Sistemi (DOA) büyük bir ivme yakaladı. Blue Zone Türkiye Pavilyonu'nda gerçekleştirilen panelde paylaşılan verilere göre, sistemin kullanıcı sayısı sadece dört ay içinde 150 binden 4 milyon kişiye yükseldi.

Prof. Dr. Erdem Görgün moderatörlüğünde yapılan toplantıda, Türkiye genelindeki 81 il ve 973 ilçede kurulan altyapının detayları paylaşıldı. Açıklamalara göre, şu an vatandaşlara yaklaşık 5 bin manuel iade noktası ve 2 bin 500 depozito iade makinesi olmak üzere toplam 7 bin 500 noktada hizmet veriliyor. Dört ay önce bu sayının bin 700 seviyesinde olduğu bildirildi.

HEDEF 50 BİN İADE NOKTASI

Türkiye Çevre Ajansı Başkanı Nurullah Öztürk'ün aktardığı bilgilere göre, 1 Temmuz 2026 itibarıyla geçilen ulusal entegrasyon döneminin ardından altyapı çalışmaları hız kazandı. Önümüzdeki iki yıl içinde sistemin ülke genelinde 40 bini manuel, 10 bini makine olmak üzere toplam 50 bin iade noktasına ulaşması hedefleniyor.

Ayrıca halihazırda faaliyet gösteren yaklaşık 100 sayma ve doğrulama merkezi ile 155 hattın, 2027 yılı sonuna kadar 140 ila 150 merkeze ve 600 hatta çıkarılması planlanıyor.

TÜRKİYE'NİN AMBALAJ HACMİ AVRUPA'YI GEÇİYOR

DİAS Teknoloji Yönetim Kurulu Başkanı Metehan Oğuz'un açıklamaları, Türkiye'nin geri dönüşüm potansiyelinin büyüklüğünü ortaya koydu. Danimarka'nın 20 yılda yüzde 96 iade oranına ulaşarak yılda 2,2 milyar ambalaj topladığı sistemle kıyaslandığında, Türkiye'de her yıl yaklaşık 25 milyar depozitolu ambalajın piyasaya sürüldüğü vurgulandı.

Sistemin dijital omurgasına, Türkiye'ye ambalaj tedarik eden 12 ülkedeki üreticilerin de entegre olduğu ve ambalajların piyasaya girişten geri dönüşüme kadar izlenebildiği belirtildi.

KAYIT DIŞI TOPLAMAYA KARŞI YENİ DÖNEM

TOBB Atık ve Geri Dönüşüm Sanayi Meclisi Başkanı Ali Kantur, Sincan'daki entegre tesise günlük 6 bin ton atık geldiğini belirterek, yeni sistemin sektördeki kayıt dışılığı önleyeceğini ifade etti. Reloop Platformu CEO'su Clarissa Morawski ise son 10 yılda dünya genelinde 24 yeni sistemin hayata geçirildiğini ve Avrupa'da geri toplama performansının yüzde 90'a yaklaştığını aktardı.

Morawski'ye göre, Avrupa'daki benzer uygulamalar ilk yıl içinde çevreye atılan içecek ambalajlarında yüzde 75'e varan azalma sağlıyor.

Dünya genelinde 63 farklı bölgede 415 milyon kişinin depozito sistemlerini kullandığını ve 2029'a kadar sistem sayısının 73'e çıkacağını belirten uzmanlar, Türkiye'nin de bu alanda hızlı bir yol aldığını kaydetti. Panelin kapanışında, yerli mühendisler tarafından geliştirilen DOA'nın teknolojik altyapısının önemine dikkat çekildi.

Sistemin sahada olgunlaşmasıyla birlikte Türkiye'nin depozito teknolojilerinde uluslararası pazarda yeni fırsatlar elde edebileceği vurgulandı.