Yaptırımlara rağmen Rus petrolüne talep artıyor

Şubat ayında ABD ile İran arasında başlayan çatışma, Orta Doğu'dan yapılan petrol sevkiyatını azalttı. Arz tarafında oluşan bu boşluk, Rus ham petrolüne olan ilgiyi güçlendirdi.

Çin ve Hindistan, Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinden sonra ABD, Avrupa ve Japonya tarafından devreye alınan yaptırım rejimine dahil olmadı. Böylece iki ülke, Rus petrolünde en büyük alıcı konumuna yükseldi.

Hürmüz Boğazı'nın fiilen kapanması sonrası Hindistan, Güney Amerika ve Afrika gibi farklı kaynaklardan alımını artırdı. Buna rağmen Hindistan'da bazı alıcılar, Orta Doğu'daki krizin yarattığı acil ihtiyaç nedeniyle Rus petrolünü daha pahalıya almak durumunda kaldı.

Asya'ya giden ESPO, 2009'dan beri görmediği seviyede

Ağırlıklı olarak Asya pazarına gönderilen Doğu Sibirya-Pasifik Okyanusu (ESPO) türü petrol, 30 Ekim'de varil başına 141 doların üzerine çıktı. Bu seviye, 2009'dan beri görülen en yüksek fiyat oldu.

Brent'e kıyasla oluşan fark da açıldı. ESPO'nun Brent'e göre farkı 30 Ekim'de varil başına 23 dolar olurken, 4 Kasım'da 31 dolarla rekor kırdı.

Urals'ta 13 yılın zirvesi

Avrupa pazarına satılan ana Rus türü Urals da benzer bir seyir izledi. Ekim ayında varil başına yaklaşık 119 dolara yükselen Urals, Nisan 2012'den bu yana en yüksek değerine ulaştı. Brent'e göre farkı 19 dolara çıktı.

Yükleme fiyatı düştü ama teslim maliyeti arttı

Taşıma maliyetleri, fiyat tablosunu değiştiren ana unsur oldu. Eylül ayından itibaren tarihi yüksek seviyelerde seyreden tanker navlunları, ithalatçıların toplam tedarik giderini yükseltti. Bu durum, Asya'daki alıcıları daha yakın kaynaklara yönlendirdi.

Asya'ya gönderilen ham petrolde gemiye yükleme bedeli, nisanda varil başına 106 dolarken ekimde 93 dolara indi. Ancak navlun dahil teslim bedeli, aynı dönemde varil başına 116 dolardan 131 dolara yükseldi.

Çin için boru hattı öne çıkıyor

Çin açısından tablo biraz farklı. Boru hattıyla gelen Rus petrolünde navlun ve sigorta yükü daha düşük kaldığı için Pekin, bu kanaldan alımlarını artırabilir.

Rusya'nın Uzak Doğu limanlarının Çin'e yakın konumu da deniz yoluyla yapılan taşımalarda giderleri görece sınırlı tutuyor.