İzmir’de öğrencinin ev hesabı ikinci ele çıktı

İzmir’de üniversite öğrencileri yeni eğitim döneminde yalnızca ev bulma telaşı yaşamıyor, buldukları evi döşemenin hesabını da yapıyor. Yüksek kira ve yaşam maliyetlerinin üzerine bir de sıfır mobilya ve beyaz eşya fiyatları eklenince öğrencilerin ilk durağı ikinci el piyasası oluyor. İkinci el eşyalarda da fiyatlar ürünün durumuna ve markasına göre değişse de sıfır ürünlerle arasındaki fark, öğrenciler için hâlâ binlerce liralık avantaj yaratıyor. İzmir’de güncel piyasa verilerinde ikinci el koltuk takımları yaklaşık 2 bin ila 8 bin lira, buzdolapları 1.500 ila 4 bin lira, çamaşır makineleri ise 1.200 ila 3.500 lira aralığında bulunabiliyor. Sıfır piyasasında ise yalnızca koltuk takımları 18 bin liradan başlayıp 120 bin liraya kadar çıkarken, yatak odası takımları 25 bin ila 180 bin lira arasında değişiyor. Bu nedenle öğrenciler, kullanılabilir durumdaki ikinci el ürünleri araştırarak evlerini daha düşük maliyetle tamamlamaya çalışıyor. İzmir’de Bornova, Karabağlar, Konak ve Karşıyaka gibi ilçelerde ikinci el ve spot eşya satan çok sayıda işletmenin bulunması da öğrencilere farklı fiyat seçenekleri sunuyor. Öğrencilerin ikinci el tercihinde yalnızca fiyat değil, kullanım süresi de etkili oluyor. Üniversite eğitimi boyunca birkaç kez ev değiştiren gençler, uzun yıllar kullanacakları mobilyalara yüksek miktarda para yatırmak istemiyor. Özellikle şehir dışından İzmir’e gelen öğrenciler, mezuniyet sonrasında eşyaları başka bir şehre götürmenin de ayrı bir maliyet oluşturacağını hesaplıyor. Bu nedenle “birkaç yıl kullanırım, sonra satarım” düşüncesiyle ikinci el ürünlere yönelen öğrencilerin sayısı artıyor.

‘Sıfıra yakın’

İkinci el eşya piyasasında öğrencilerin taleplerinin değiştiği aktaran İzmir Bit Pazarı Derneği Başkanı Lütfü Öztimur, “Gençler en eski ve en ucuz üründen ziyade temiz, kullanılabilir ve mümkün olduğunca yeni görünen ürünleri tercih ediyor. İkinci el piyasasında fiyatların gerçekçi tutulması gerekiyor. Özellikle öğrencilerden çok fazla talep geliyor. Çünkü öğrenci gelip burada ev kuracak, bir evin içerisinde ne gerekiyorsa onu almak zorunda. Koltuk, yatak, masa, sandalye, buzdolabı, çamaşır makinesi alacak. Bunların hepsini sıfır almaya kalktığı zaman zaten öğrencinin bütçesi bunu karşılamıyor. O yüzden mecburen ikinci ele yöneliyor. Talep burada ciddi anlamda var. Bir de yeni ev tutan öğrencilerin çoğu tek başına değil, arkadaşlarıyla beraber ev tutuyor. Üç kişi, dört kişi bir araya geliyorlar, bir ev tutuyorlar. Ondan sonra evin içerisindeki eksikleri tamamlamaya çalışıyorlar. Herkes bir şey alıyor. Birinin bütçesi biraz daha iyiyse koltuğa bakıyor, diğerinin bütçesi yetiyorsa buzdolabına bakıyor. Böyle evi tamamlamaya çalışıyorlar. O yüzden özellikle eğitim döneminin başında öğrenci talebi çok yoğun oluyor. Ama gençlerin artık istediği ürün de biraz değişti. Eskisi gibi çok eski, kullanılmış, yıpranmış mobilyaları almak istemiyorlar. Daha temiz, daha düzgün, mümkünse sıfıra yakın ürün arıyorlar. Çünkü gençler de artık evinin güzel görünmesini istiyor. Sosyal medyada görüyorlar, yeni evleri görüyorlar, ona göre bir şey istiyorlar. Ama sıfırını almaya güçleri yetmiyor. Dolayısıyla ikinci elde sıfıra yakın ürün arıyorlar. Bizim burada işimiz de biraz zorlaşıyor. Çünkü vatandaş eski mobilyasını getiriyor, “Bunu sat” diyor. Ama genç bunu almak istemiyor. Ürün eskiyse, ne kadar sağlam olursa olsun artık beğenmiyor. Genç daha yeni ürün istiyor. Biz de mağazalardan, fabrikalardan çıkan, ufak tefek defosu olan ama sıfır ayarında ürünleri bulmaya çalışıyoruz. Çünkü talep oraya kaydı” dedi.

‘Öğrenci bile seçiyor’

Talebin her ürüne olmadığını dile getiren Öztemur, “İnsanlar artık seçiyor. Öğrenci bile seçiyor. “Bu koltuğun kumaşı nasıl, temiz mi, kaç yıllık, yıpranmış mı?” diye bakıyor. Beyaz eşyada da aynı şey geçerli. Çalışıyor mu, ne kadar kullanılmış, enerji tüketimi nasıl, bunlara bakıyor. Çünkü parasını veriyor ve aldığı ürünün de işini görmesini istiyor. Bir de şu var; ikinci elden alışveriş yapan insanların önemli bir kısmı zaten bütçesini hesaplayarak geliyor. “Benim şu kadar param var, bununla evimi nasıl kurarım?” diye geliyor. Özellikle öğrencilerde bunu çok görüyoruz. Bir öğrenci 30-40 bin lira verip sadece bir odayı döşemek istemiyor. O parayla mümkün olduğunca evin birkaç eksiğini tamamlamak istiyor. O yüzden ikinci el onlar için önemli. Yeni evlenenlerde de talep var. Onlar da sıfır mobilyaların fiyatlarını görünce ikinci ele bakıyor. Ama onların istediği ürünle öğrencinin istediği ürün aynı değil. Yeni evlenen daha düzgün, daha yeni, takım halinde ürün arıyor. Öğrenci ise “İşimi görsün, temiz olsun, uygun olsun” diye bakıyor. Şimdi maliyetler de arttı tabii. Bizim de çalışanımız var, kira var, nakliye var, ürünün dükkâna gelmesi var. Bunların hepsi maliyet. Ama ikinci el ürünün mantığını da kaybetmemek lazım. Çünkü buraya gelen insan sıfır mobilya almaya gücü yetmediği için geliyor. Eğer ikinci el ürüne sıfır fiyatına yakın bir fiyat koyarsanız, o insan onu alamaz. Talep var diye her ürüne istediğiniz fiyatı koyarsanız ürün satılmıyor, dükkânda kalıyor” diye konuştu.

‘Altından kalkamazlar’

Özellikle depoda bekleyen ürünlere sürekli zam yapılmasını doğru bulmadığını aktaran Lütfü Öztemur, “Depodaki ürün kar ettirmez. Ürün satılacak ki para kazanacaksın. Sen ürünün fiyatını artırıyorsun, vatandaş almıyor, ürün depoda duruyor. Bir ay sonra tekrar zam yapıyorsun, yine duruyor. Bunun kimseye faydası yok. Şu anda talep var, özellikle öğrencilerden talep var. Ama bu talebi doğru değerlendirmek gerekiyor. Öğrencinin cebindeki para belli. Vatandaşın cebindeki para belli. İkinci el piyasasının da bir amacı var. İnsanların daha uygun fiyata eşya alabilmesi gerekiyor. Yoksa ikinci elin de sıfırdan farkı kalmaz. Özellikle öğrenciler açısından bakarsanız, çocuk zaten kira ödüyor, depozito ödüyor, faturası var, ulaşımı var, yemek masrafı var. Bir de gelip bütün evini sıfırdan döşemeye kalkarsa bunun altından kalkamaz. O yüzden ikinci el piyasasına geliyor. Biz de mümkün olduğu kadar onların bütçesine uygun ürün çıkarmaya çalışıyoruz. Talep gerçekten fazla, ama önemli olan bu talebin karşılanabilir bir fiyatla buluşması” sözlerine yer verdi.