Mimarlardan Cop31’e Tarihi çağrı: “antalya’nın Doğal Kaynakları Sınırsız Değil!”
- MİMARLARDAN COP31’E TARİHİ ÇAĞRI: “ANTALYA’NIN DOĞAL KAYNAKLARI SINIRSIZ DEĞİL!” TMMOB Mimarlar Odası Antalya Şubesi tarafından düzenlenen 5
- Uluslararası Ekolojik Mimarlık ve Planlama Sempozyumu’nun sonuç bildirgesinde, Antalya’nın geleceğine ilişkin kritik uyarılar yapıldı
İklim krizinin kentler üzerindeki etkilerine dikkat çekilen bildirgede, imar ve yapı mevzuatının iklim koşullarına göre yeniden düzenlenmesi, su kaynaklarının korunması, tarım alanlarının yapılaşmaya açılmaması ve ekolojik taşıma kapasitesinin planlamada esas alınması istendi. COP31’e yönelik çağrıda ise iklim hedeflerinin söylemden çıkarılarak bağlayıcı yasal düzenlemelere dönüştürülmesi gerektiği vurgulandı.
Antalya, turizmdeki büyümesi, hızla artan yapılaşması, tarım alanları üzerindeki baskılar ve iklim değişikliğinin giderek belirginleşen etkileriyle geleceğini şekillendirecek kritik kararların eşiğinde bulunuyor.
TMMOB Mimarlar Odası Antalya Şubesi, 2–4 Kasım 2026 tarihlerinde düzenlediği 5. Uluslararası Ekolojik Mimarlık ve Planlama Sempozyumu’nun ardından yayımladığı kapsamlı sonuç bildirgesiyle, yalnızca Antalya’ya değil, Türkiye’nin kentleşme ve yapılaşma politikalarına yönelik önemli öneriler ortaya koydu.
“Eko-Bütünlük: COP31’e Doğru – İklim, Miras ve Toplulukların Geleceği” temasıyla gerçekleştirilen sempozyumda akademisyenler, mimarlar, şehir plancıları, mühendisler, yerel yönetim temsilcileri, meslek örgütleri ve öğrenciler bir araya geldi.
Sempozyumun sonuç bildirgesinde, iklim krizinin artık gelecekte yaşanabilecek bir tehlike olmaktan çıktığı, kentleri ve yaşam alanlarını doğrudan etkileyen güncel bir sorun haline geldiği belirtildi.
Aşırı sıcaklıklar, kuraklık, orman yangınları, taşkınlar, kıyı riskleri ve ekosistem kayıplarının özellikle Akdeniz Havzası'ndaki kentleri tehdit ettiği vurgulandı.
Bildirgenin merkezinde ise Antalya’nın geleceğine ilişkin temel bir soru yer aldı:
“Nasıl, nerede, ne kadar ve hangi kaynak kapasitesi içinde büyüyoruz?”
Sonuç bildirgesinin en dikkat çekici bölümlerinden biri, Antalya’nın büyüme politikalarına ilişkin değerlendirmeler oldu.
Kentte turizm, tarım, nüfus artışı, ulaşım yatırımları ve yeni yapılaşma alanlarının aynı doğal kaynaklar üzerinde baskı oluşturduğuna dikkat çekildi.
Antalya’nın su kaynaklarının, tarım topraklarının, ormanlarının, kıyılarının ve doğal peyzajlarının sınırsız olmadığı hatırlatılarak, yeni yapılaşma kararlarında ekolojik sınırların gözetilmesi istendi.
Bildirgeye göre, kentlerin gelişmesi yalnızca yeni konutların, yolların, turizm tesislerinin ve ticaret alanlarının yapılmasıyla ölçülmemeli.
Yeni yapılaşma alanlarının belirlenmesinden önce mevcut kent dokusunun iyileştirilmesi, kullanılmayan yapıların değerlendirilmesi ve altyapısı bulunan alanların daha verimli kullanılması gerekiyor.
Mimarlar Odası, kısa vadeli ve parsel ölçeğindeki taleplerin değil, kent bütününün ve kamu yararının esas alınması gerektiğini vurguladı.
Sempozyum bildirgesinin en önemli önerilerinden biri, iklim değişikliğine uyumun gönüllü bir uygulama olmaktan çıkarılarak yasal zorunluluğa dönüştürülmesi oldu.
Türkiye’de yapılaşma ve imar süreçlerinin büyük ölçüde ülke genelinde geçerli ortak mevzuat ve teknik standartlara göre yürütüldüğüne işaret edilen bildirgede, bölgesel iklim farklılıklarının yeterince dikkate alınmadığı belirtildi.
Antalya’nın sıcak ve nemli Akdeniz iklimiyle, Türkiye’nin daha soğuk veya kurak bölgelerinde aynı tasarım anlayışının uygulanmasının yeniden değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi.
Yeni yapılarda güneş kontrolü, gölgeleme, doğal havalandırma, yağmur suyu toplama, gri su kullanımı, su verimliliği ve iklime uygun malzeme seçiminin bağlayıcı standartlara dönüştürülmesi istendi.
Ayrıca binaların çatı ve cephe renklerinin, güneş ışınlarını yansıtma özelliklerinin ve ısı tutma kapasitelerinin yerel iklim koşullarına göre belirlenmesi önerildi.
Bildirgede, çevre dostu yapı sertifikalarının ve teşviklerin önemli olduğu ancak bunların tek başına yeterli olmadığı belirtildi. İklim uyumunun bütün yapılar için asgari ve zorunlu bir performans koşulu olması gerektiği savunuldu.
Antalya’nın geleceğine ilişkin uyarılarda su kaynaklarının korunması özel bir yer tuttu.
Turizm tesislerinin, tarımsal üretimin, artan nüfusun ve kentsel gelişmenin su kaynakları üzerindeki toplam ve mevsimsel baskısına dikkat çekildi.
Yeni yapılaşma alanlarının belirlenmesinde yalnızca arazi uygunluğunun değil, havza ölçeğinde su bütçesinin ve mevcut altyapı kapasitesinin de değerlendirilmesi gerektiği vurgulandı.
Yağmur suyu hasadı, gri su kullanımı, arıtılmış atık suyun yeniden değerlendirilmesi ve düşük su tüketimli peyzaj uygulamalarının yaygınlaştırılması önerildi.
Bildirgeye göre, yapıların su tüketimi ve enerji performansı yalnızca proje aşamasında değil, kullanım süresince de ölçülmeli ve izlenmeli.
Bu öneriler, Antalya gibi yaz aylarında turizm hareketliliğiyle birlikte nüfus ve kaynak talebinin arttığı kentler açısından özel önem taşıyor.
Mimarlar Odası, ekolojik kayıpların sonradan yapılacak teknik ve mali yatırımlarla bütünüyle giderilemeyeceğine dikkat çekti.
Bu nedenle tarım toprakları, ormanlar, sulak alanlar, kıyılar, su kaynakları ve ekolojik koridorların sürekliliğinin korunması gerektiği belirtildi.
Kent planlamasında doğal sistemlerin yalnızca korunacak alanlar olarak değil, yaşam kalitesini artıran ve iklim risklerini azaltan temel unsurlar olarak değerlendirilmesi istendi.
Kent ağaçları, yeşil koridorlar, geçirgen yüzeyler, gölgelendirme sistemleri ve kesintisiz yeşil alan ağlarının planlamanın ayrılmaz parçaları olması gerektiği ifade edildi.
Özellikle betonlaşmanın yoğun olduğu kentlerde doğal yüzeylerin azalmasının sıcaklık, yağmur suyu yönetimi ve yaşam konforu üzerinde yarattığı sorunlara karşı doğa temelli çözümlerin önemi vurgulandı.
Sempozyumun önemli başlıklarından biri de geleneksel mimarinin iklim değişikliğiyle mücadelede sağlayabileceği katkılar oldu.
Antalya Kaleiçi, Akseki ve Elmalı gibi tarihî yerleşimlerde kullanılan geleneksel yapı tekniklerinin günümüz mimarlığı açısından önemli bilgiler içerdiği belirtildi.
Avlular, geniş saçaklar, kalın duvarlar, doğal havalandırma sistemleri, gölgeli mekânlar ve yerel malzemelerin geçmişte iklim koşullarına uyum sağlamak amacıyla geliştirildiğine dikkat çekildi.
Ancak bildirgede, geleneksel mimarinin yalnızca biçimsel olarak taklit edilmesinin yeterli olmadığı vurgulandı.
Geçmişin yapı bilgisinin çağdaş bilim, teknoloji ve günümüz ihtiyaçlarıyla yeniden yorumlanması gerektiği ifade edildi.
Tarihî yapılarda gerçekleştirilecek enerji verimliliği uygulamalarının da kültürel mirasa zarar vermemesi gerektiği belirtildi.
Özellikle pencere değişimi, yalıtım ve mekanik sistemlerin eklenmesi gibi müdahalelerin özgün malzemeler, doğal havalandırma ve yapıların tarihî değerleri üzerindeki etkileriyle birlikte değerlendirilmesi istendi.
Bildirge, yapı sektörünün çevresel etkilerinin yalnızca binaların kullanım dönemindeki enerji tüketimiyle sınırlandırılmaması gerektiğine de dikkat çekti.
Günde en fazla 3 kritik gelişme. Bildirim kirliliği yok, anında bilgi.
Kategori: Kültür-Sanat · Bölge: Antalya
Yayın: 20 Kasım 2026 18:31 · Kaynak: antalyasonhaber.com