Derin uzaydan her 8 dakikada bir gizemli sinyal geliyor!

Derin uzaydan düzenli aralıklarla gelen gizemli radyo sinyalleri, gökbilimcilerin yıllardır araştırdığı olaylar arasında yer alıyor. Avustralyalı bilim insanları, Dünya'dan yaklaşık 5 bin ışık yılı uzaklıkta tespit edilen ve her sekiz dakikada bir tekrarlanan radyo atımlarının kaynağını belirledi.

New York Post'un aktardığı ve Nature Astronomy dergisinde yayımlanan araştırmaya göre, GPM J071507−114153 adı verilen sistem, birbirinin etrafında dönen iki yıldızdan oluşuyor. HER 8 DAKİKADA BİR SİNYAL GÖNDERİYOR Araştırmacılar, sistemdeki yıldızlardan birinin ömrünü tamamlamış bir yıldızın yoğun çekirdeği olan beyaz cüce, diğerinin ise Güneş'e benzeyen G tipi bir yıldız olduğunu belirledi.

Beyaz cücenin yaklaşık sekiz dakikalık dönüşüyle ilişkili radyo atımları, uzaydan düzenli aralıklarla tespit ediliyor. Bilim insanları, Güneş'e benzeyen bir yıldızın eşlik ettiği beyaz cüce sisteminde bu tür radyo atımlarının ilk kez tespit edildiğini açıkladı.

"SİNYALLERİN NEREDEN GELDİĞİNİ BİLİYORUZ" Araştırmanın başyazarı Dr. Sam McSweeney, keşfin beyaz cücenin hareketini izleme açısından önemli olduğunu belirterek şunları söyledi: "Bu, beyaz cücenin yoldaşının etrafındaki yörüngesinde hareket ettiğini görebileceğimiz kadar atımların ilk kez bu kadar net görüldüğü bir durum; dolayısıyla atımların beyaz cüceye yakın bir bölgeden ya da muhtemelen doğrudan beyaz cücenin kendisinden kaynaklandığını biliyoruz." McSweeney, söz konusu sistemin dakikalar ile saatler arasında değişen aralıklarla radyo sinyalleri üreten ve uzun periyotlu geçici kaynaklar olarak adlandırılan gök cisimleri sınıfına dahil olduğunu açıkladı.

Bu tür kaynaklar ilk kez 2021 yılında aynı araştırma ekibi tarafından keşfedilmişti. O tarihten bu yana yaklaşık bir düzine benzer kaynak tespit edildi. 100 SAATTEN FAZLA VERİ İNCELENDİ Araştırma ekibi, beyaz cücenin hareketini doğrulamak ve radyo sinyallerinin kaynağını belirlemek amacıyla Pawsey Süper Bilgisayar Araştırma Merkezi'nde 100 saatten fazla radyo gözlem verisini işledi.

Daha önce keşfedilen bazı sistemlerde de beyaz cüceler ile başka yıldızlar birlikte bulunuyordu. Ancak radyo sinyallerinin hangi yıldızdan kaynaklandığı kesin olarak belirlenememişti. Yeni araştırmada ise sinyallerin beyaz cücenin yakın çevresiyle bağlantılı olduğu ortaya konuldu.

5 BİN IŞIK YILI UZAKLIKTA YILDIZ FIRTINASI Araştırmanın ortak yazarlarından Doçent Natasha Hurley-Walker, gözlemler sırasında Güneş'e benzeyen yıldızın çevresindeki hareketliliğe ilişkin önemli bulgulara da ulaştıklarını açıkladı. Hurley-Walker, "Ek bir bonus olarak, beyaz cücenin güçlü bir manyetik alana sahip bir bölgenin, büyük olasılıkla bir yıldızın yüzeyinden fışkıran büyük bir plazma halkası olan bir'yıldız püskürmesinin' arkasından hareket ettiğini de gördük" ifadelerini kullandı.

Araştırmacı, keşfin önemini şu sözlerle anlattı: "Radyo dalga boylarını kullanarak 5.000 ışık yılından fazla uzaklıktaki bir yıldızdaki fırtınaları tespit edebilmemiz gerçekten harika." GİZEMLİ SİNYALLERİN KAYNAĞI İKİ TELESKOPLA İZLENDİ Hurley-Walker, yıldız sisteminin Avustralya'daki Murchison Widefield Array radyo teleskobuyla gerçekleştirilen geniş kapsamlı Samanyolu taraması sırasında keşfedildiğini açıkladı. "Bu sistemi, Avustralya'dan görülebilen tüm Samanyolu'nu taramak için Murchison Geniş Alan Dizisi'ni kullandığımız geniş kapsamlı bir taramada tespit ettik." Araştırmacı, sistemin konumunu belirlemek için ikinci bir teleskoptan yararlandıklarını belirterek, "Ardından, kesin konumunu belirlemek için Güney Afrika'daki MeerKAT radyo teleskobunu kullandık" dedi.

Hawaii'deki W. M. Keck Gözlemevi'nde gerçekleştirilen optik gözlemler ise sistemde Güneş'e benzeyen bir yıldız bulunduğunu doğruladı. BİLİM İNSANLARI YENİ KEŞİFLER BEKLİYOR Dr. Sam McSweeney, gelecekte kullanılacak daha gelişmiş radyo teleskoplarının benzer yıldız sistemlerinin keşfedilmesini sağlayabileceğini açıkladı.

"Şimdiden bu tür öncül teleskoplarla bu tür keşifler yapıyorsak, SKAO teleskopları tamamen inşa edildiğinde kaç tane daha yıldız sistemi bulabileceğimizi ve sinyallerinin ne kadar güzel ve ayrıntılı bir görünümüne sahip olacağımızı bir hayal edin." Bilim insanları, yeni nesil teleskoplarla uzun periyotlu radyo sinyallerinin nasıl oluştuğuna ilişkin daha ayrıntılı bilgilere ulaşmayı hedefliyor.