Kastamonu'da Baba Vasiyetiyle Başlayan Üretim Seferberliği

İstanbul'da yaşamını sürdüren Hayriye Yüce, babasının vefat etmeden önce dört kız kardeşine bıraktığı topraklarınızı değerlendirin ve burayı kalkındırın vasiyeti üzerine memleketi Kastamonu'nun Küre ilçesine bağlı Afşar İmam köyüne yerleşme kararı aldı. Dokuz yıl süren kanser tedavisinin ardından baba toprağına dönen Yüce, sürekli göç veren bölgeyi canlandırmak ve yerel istihdam oluşturmak amacıyla harekete geçti.

2024 yılının Kasım ayında 11 kadınla birlikte Kastamonu Küre Girişimci Kadınlar Kooperatifi'ni kuran Yüce, başlangıçta karşılaştığı yapamazsınız şeklindeki olumsuz tepkilere rağmen azimle çalışmalarına başladı. İlk olarak, geçmişi 1800'lü yıllara dayanan Küre kilimlerinin yeniden üretimi için Halk Eğitim Merkezi ile iş birliği yapılarak geleneksel kültürel mirasın yaşatılması hedeflendi.

Kooperatif bünyesinde kurulan atölyelerde reçel, sirke, ekmek, mantı, su böreği ve baklava gibi yöresel lezzetler üretilmeye başlandı. Üretilen birçok gıda ürününün tescili alınırken, sipariş üzerine üretim modeliyle ekonomik bir döngü oluşturuldu.

Raziye Türkmez gibi kooperatif üyeleri, farklı meyve ve bitkilerden reçel ve sirke denemeleri yaparak ürün çeşitliliğini artırmak için çalışmalarını sürdürüyor. Üretim alanını genişleten kadınlar, KOOP-DES destekleri ve kırsal kalkınma hibeleriyle süt işleme tesisi ve mini mandıra kurulumu için hazırlıklarını tamamladı.

Prefabrik atölyede kaşar peyniri üretimine geçilmesi planlanırken, aynı zamanda bölgeyi bir lavanta köyü haline getirmek için pilot dikimler gerçekleştirildi. Turizm potansiyelini artırmak amacıyla etkinlik alanları da içeren planlı bir tarımsal üretim modeli benimsendi.

Projenin en dikkat çekici kısımlarından biri olan Küresel Sanat Evi kapsamında, sekiz farklı atölye oluşturuldu. Türkiye'de ithal edilen deri dokuma ürünlerine alternatif olarak milli bir üretim hedefleyen kadınlar, bu alanda uzmanlaşarak küçük bir atölye kurdu.

Ayrıca bakır madeni tarihini yansıtan atölyeler ve Küre kiliminin coğrafi işaret süreci, ilçenin hem turistik hem de ekonomik kalkınması için yürütülen temel projeler arasında yer alıyor. Hayriye Yüce ve ekibi, bu girişimle sadece bir üretim tesisi değil, aynı zamanda bölgeden göçü durduracak bir istihdam kapısı açmayı hedefliyor.

Köy muhtarları ve yerel halkın desteğiyle büyüyen kooperatif, geleneksel yöntemlerle modern üretim tekniklerini birleştirerek Kastamonu'nun yerel ekonomisine kalıcı bir değer katmayı amaçlıyor.