Tokat yün yorgan ustası Tamer Oruç geleneği sürdürüyor

Tokat yün yorgan ustası Tamer Oruç, 13 yaşında çırak olarak başladığı mesleğini el emeğiyle sürdürüyor. Hazır yorganların yaygınlaşmasıyla geleneksel yorgancılık yapanların sayısı azalırken, 46 yaşındaki Oruç, müşterilerinin getirdiği yünleri hazırlayıp yorgan dikiyor.

Usta, eski yorganları da yenileyerek yeniden kullanılabilir hale getiriyor. Yün yorgan yapımı yıkama ve didiklemeyle başlıyor Tamer Oruç'un iş yerinde yorganın hazırlanması, müşterilerin getirdiği yünün durumuna göre farklı aşamalardan geçiyor.

Kirli gelen yün önce yıkanıp kurutuluyor; temiz yün ise didiklenerek kabartılıyor. Hazırlanan yün, yorganın içine yayıldıktan sonra el işçiliğiyle sabitleniyor. Oruç, yünün yorganın içinde kaymasını önlemek için yapılan bu dikiş işlemine sırıma denildiğini belirtiyor.

Usta, günde yaklaşık 3 ila 4 yorgan hazırladığını söylüyor. Oruç, yünün hazırlanmasını ve dikiş aşamasını şöyle anlatıyor:'Kirli yün gelir, yıkarız. Temiz yün getirirler, onu diteriz. Yün kaymasın diye de aralarını tek tek sırıyoruz.' Tokat yorgan ustasının meslekteki geçmişi Yorgancılığa çocuk yaşta çırak olarak başlayan Oruç, ustalarından öğrendiği işi yıllardır sürdürüyor.

Mesleğe başladığı yaş ve çalışma süresiyle ilgili farklı tarihlerde yapılan haberlerde farklı bilgiler yer alsa da Oruç, son açıklamasında 13 yaşında çırak olduğunu ve 33 yıldır çalıştığını anlatıyor. Oruç'un aktardığına göre büyük ustası, dükkânı 1949 yılında açtı.

Kendisi de mesleğini bu dükkânda sürdürüyor. Tokat'ta işi ustasıyla birlikte devam ettirdiklerini söyleyen Oruç, çırak yetişmesi konusundaki durumu şu sözlerle ifade ediyor:'En son yetişen çırak benim. Bir tane de ustam var, şu anda Tokat'ta iki taneyiz.

1949 yılında büyük ustamız buraya dükkân açmış. Ben de onun dükkânında bu işe devam ediyorum.' Oruç, önceki yıllarda da mesleğe çırak bulmakta zorlandığını dile getirmişti. 2017'de yapılan bir haberde, yetiştirdiği ustalardan Musa Dalgıç'ın zaman zaman iş yerine gelerek kendisine yardım ettiği aktarılmıştı.

Eski yorganlar yeniden kullanılıyor Tokat yün yorgan ustası, yeni yorgan hazırlamanın yanı sıra müşterilerin evlerinde bulunan eski yorganları da yeniliyor. Bu işlemde yorganın içindeki yün, durumuna göre temizlenip kabartıldıktan sonra yeniden dikiliyor.

Evindeki yünleri ve eski yorganları iş yerine getiren Abdulkadir Tuğrul, yapılacak işin zorluğu nedeniyle ustadan yardım aldıklarını söylüyor. Tuğrul, Oruç'un yünleri yıkayıp kuruttuğunu ve yorganları yeniden sırdığını anlatıyor.'Tamer ustaya evdeki yün ve yorganlarımızı getiriyoruz.

İş biraz zor olduğu için biz yapamıyoruz. O yıkayıp kurutup yeniden sırıyor.' Yün yorgana ilgide son dönem artışı Hazır yorganların yaygınlaşması, geleneksel yöntemlerle çalışan yorgancıların sayısındaki azalmayla birlikte anılıyor.

Oruç ise kendi gözlemine göre son iki yılda yün yorganlara ilginin arttığını ve havaların soğumasıyla sipariş aldığını belirtiyor. Ustanın 2019 ve 2020 yıllarındaki açıklamalarında ise geleneksel yorganlara talebin azalması ve mesleğe yeni çalışan bulmanın güçlüğü öne çıkmıştı.

Son döneme ilişkin değerlendirmesi, bu geçmiş deneyiminden farklı olarak yeniden artan bir müşteri ilgisine işaret ediyor.