Türkiye Limanlarında Rekorlar Zinciri: 2026 Hedefleri Belli Oldu

2027 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı verilerine göre, Türkiye limanlarında 2025 yılında 14 milyon TEU konteyner ve 553,3 milyon ton yük elleçlenerek Cumhuriyet tarihi rekoru kırıldı. Bu ivmenin devam etmesiyle, 2026 yılı sonunda konteyner hacminin 14,1 milyon TEU’ya, toplam yük elleçleme miktarının ise 565 milyon tona yükselerek yeni bir başarıya imza atması öngörülüyor.

Limanlardaki büyüme hızı tarihsel süreçte değişim gösterdi. 2002-2012 yılları arasında yıllık ortalama yüzde 13,9 artış kaydeden konteyner trafiği, küresel ticaretteki yavaşlama ve doygunluk nedeniyle 2013-2025 döneminde yıllık yüzde 4,8 seviyesine geriledi.

Geçtiğimiz yıl gerçekleşen 14 milyon TEU'luk hacmin yüzde 84'lük büyük bölümü ise Ambarlı, Kocaeli, Tekirdağ, Mersin ve Aliağa liman başkanlıkları sorumluluğundaki bölgelerde toplandı. Sektörel veriler, elleçlenen yüklerin yüzde 36'sının ihracat kalemlerinden oluştuğunu ve toplam yük miktarının bir önceki yıla kıyasla yüzde 3,3 oranında artış gösterdiğini ortaya koyuyor.

Ancak uzmanlar, Türkiye'deki liman altyapısının dağınık ve küçük ölçekli yapısının lojistik maliyetleri artırdığına, bu durumun sektörde aşırı rekabet yaratarak kârlılığı baskıladığına dikkat çekiyor. Bu nedenle liman yatırımlarının bütüncül bir stratejiyle ele alınması kritik bir gereklilik olarak görülüyor.

Kabotaj hattındaki taşımacılık da rekor serisini sürdürüyor. Geçen yıl 69,7 milyon ton olan kabotaj yük miktarının, bu yıl sonunda 74,8 milyon tona, 2027 yılı sonunda ise 77,8 milyon tona ulaşması hedefleniyor. Türkiye Liman İşletmecileri Derneği (TÜRKLİM) Yönetim Kurulu Başkanı Hamdi Erçelik, bu artışta Akdeniz-Karadeniz hattındaki genel kargo hareketliliği, demir-çelik yükleri ve feribot taşımacılığındaki yükselişin etkili olduğunu belirtti.

Erçelik, kara ve demir yolu maliyetlerinin yüksekliği ile dış ticaretteki dalgalanmaların, liman kapasitelerini kabotaj taşımacılığına daha fazla yönlendirdiğini vurguladı. Akaryakıt fiyatlarının yüksek seyretme beklentisi ve Karadeniz'deki güvenlik riskleri nedeniyle kıyı trafiğinin artması, kabotaj hattındaki pay artışının önümüzdeki dönemde de süreceğine işaret ediyor.