Fabrikalar kapanmadan

www.kocaelidenge.com genel yayın yönetmeni İlker Akşit'in köşe yazısıdır.

Haber düşer, sonra herkes bir açıklama yapar.

Alarko Carrier yönetim kurulu 5 Kasım'da toplandı.

Gebze fabrikası için kapanma kararı verdi.

Üretimde, Ar-Ge'de ve destek birimlerinde çalışan 183 kişinin işine son verilecek.

Şirket kıdem ve ihbar için 293 milyon lira civarında bir ödeme hesaplıyor.

Yani düşünün koskoca dev fabrika, dünya devi marka ben 300 milyon verip dükkanı kapatayım, böylesi daha iyi/daha karlı diyor!

Eskişehir'deki fabrika ise çalışmayı sürdürecek.

Üzücü ama bu haberi okuyan kimse şaşırmadı.

Şimdi size aynı günlerde bu kentte olan başka bir şeyi anlatayım.

Lastik-İş, dünyanın lastik sendikalarını Kocaeli'de topladı.

Dikkat edin, ortada kapanan bir lastik fabrikası yok.

Genel Başkan Alaaddin Sarı iki şeyin altını çizdi.

Ücretin de alım gücünün de eridiğini söyledi.

Dijitalleşme ve yapay zekâ denetimsiz bırakılırsa bunun işsizlik ve güvencesiz iş olarak döneceğini anlattı.

Daha kimse robottan, yapay zekâdan söz etmezken, yıllar önce bu şehirde aynı şeyi söylemişti.

"Robotlar, makineler insanın yerini alacak, yarın en büyük sorunumuz bu olacak" demişti.

Hatta "Robotlar geliyor beyler" diye aklı sıra gülüp geçenler olmuştu.

Isıtmaya da, molaya da, mesaiye de ihtiyacı yok.

Fabrikalarda çalışan sanayi robotlarını üretiyor.

2001'den beri kendi fabrikasını da robotlara bırakmış.

Hat, başında kimse olmadan 30 güne kadar dönebiliyor.

Çin'de Xiaomi 2024'ün temmuz ayında Pekin'de bir telefon fabrikası açtı.

Bu iş her yerde tutmadı, onu da söyleyeyim.

Apple 1980'lerde denedi, 90'ların başında fabrikayı kapattı.

Ama her yıl biraz daha fazlasını beceriyor.

Burada bir yanlış anlamayı da düzelteyim.

Tamamen insansız fabrika diye bir şey yok.

Üretim hattında insan yok, ama fabrikayı hâlâ insanlar ayakta tutuyor.

Bugün tezgâhın başında duran işçi, yarın o robotu tamir edecek adam olabilir mi?

Okuduğum bir hesaba göre Çin'de 18 işçiye bir robot düşüyor.

Bu sefer robota değil, başka ülkeye gidiyor.

Şirket Kocaeli ve Aksaray'da 3 binden fazla kişi çalıştırıyor.

Ama Aksaray'daki fabrikası için yıllar önce bir cümle kurmuşlardı.

Lastik neredeyse yere hiç değmiyor demişlerdi.

Bugün lastiği taşıyan sistem, yarın başka işi de yapar.

Lastik-İş'in masaya oturmasının sebebi bu.

Kredi pahalı, kur baskılı, kazanç kalmadı diyor.

Makineye, yazılıma, yapay zekâya karşı çıkacak halimiz yok.