Geçmişi düşünmekten kendinizi alamıyor musunuz? Zihninizi rahatlatmanın 5 yolu

Geçmişte yaşananları tekrar tekrar düşünmek, gelecekle ilgili kaygılara kapılmak ve aynı sorunların zihinde sürekli canlanması günlük yaşamı zorlaştırabilir. Psikolojide ruminasyon olarak adlandırılan bu durumla başa çıkmak için düşünceleri fark etmek ve dikkati yeniden şimdiki ana yöneltmek önem taşıyor.

İnsan bazen yaşadığı bir olayı zihninde defalarca canlandırır. Söylenen sözleri yeniden düşünür, geçmişte farklı bir karar verseydi ne olacağını sorgular ya da henüz gerçekleşmemiş olaylarla ilgili endişelenir. İlk başta çözüm arayışı gibi görünen bu süreç, bir süre sonra kişiyi aynı düşüncelerin içinde sıkışıp bırakabilir.

Psikolojide ruminasyon, kişinin olumsuz düşüncelerini ve yaşadığı sorunları tekrar tekrar zihninde değerlendirmesi olarak tanımlanıyor. Ancak bir konu üzerinde uzun süre düşünmek her zaman çözüm üretmek anlamına gelmiyor. Aksine, düşünceler yeni bir sonuca ulaşmadan tekrarlanıyorsa stres ve kaygı artabiliyor, kişinin günlük işlerine odaklanması zorlaşabiliyor.

Aynı düşünceleri tekrar tekrar düşünmek neden yorucu? Zihnin geçmişteki sorunlara takılması, kişinin o anda yaşadığı olaylardan uzaklaşmasına neden olabilir. Henüz gerçekleşmemiş ihtimaller üzerine sürekli düşünmek de geleceğe yönelik endişeleri artırabilir. Böylece kişi, geçmişte yaşanan bir olay ya da gelecekte ortaya çıkabilecek bir sorun nedeniyle bugün de stres yaşayabilir.

Uzun süre devam eden stres, uyku düzeninden dikkat ve konsantrasyona kadar birçok alanı olumsuz etkileyebilir. Sürekli aynı sorunlara odaklanmak, yeni fikirler geliştirmeyi ve günlük problemlere farklı çözümler bulmayı da güçleştirebilir.

Burada önemli olan, insanın düşünmemeye çalışması değil, düşüncelerinin içinde kaybolmadan onlarla başa çıkmayı öğrenmesidir.

Zihinsel yorgunluğu azaltmaya yardımcı 5 yöntem 1. Meditasyonla dikkatinizi yeniden yönlendirin Meditasyon, zihinden geçen düşünceleri fark etmeye ve dikkati yeniden mevcut ana çevirmeye yardımcı olabilir. Bunun için sessiz bir ortamda birkaç dakika oturabilir, nefes alışverişinize odaklanabilirsiniz.

Aklınıza başka düşünceler geldiğinde kendinizi suçlamak yerine dikkatinizi nazikçe yeniden nefesinize yönlendirin. Amaç zihni tamamen boşaltmak değil, düşüncelerle aranıza bir mesafe koyabilmektir.

2. Günlük işlerinizde farkındalık geliştirin Farkındalık yalnızca meditasyon yaparken uygulanabilecek bir yöntem değildir. Yemek hazırlarken, yürürken, kitap okurken ya da ev işleriyle uğraşırken de dikkatinizi yaptığınız işe verebilirsiniz.

Örneğin yürüyüş sırasında sürekli geçmişte yaşananları düşünmek yerine çevrenizdeki seslere, gördüğünüz ayrıntılara ve adımlarınıza odaklanabilirsiniz. Bu yaklaşım, zihnin tekrar tekrar aynı düşüncelere dönmesini fark etmenizi kolaylaştırabilir.

3. Aklınızdan geçenleri kâğıda dökün Zihinde biriken düşünceleri yazmak, hangi konuların sizi rahatsız ettiğini anlamanıza yardımcı olabilir. Bir deftere sizi endişelendiren konuları, bu konularda değiştirebileceğiniz şeyleri ve kontrolünüz dışında kalan durumları yazabilirsiniz.

Yazarken kendinize belirli bir süre ayırmak da yararlı olabilir. Böylece aynı düşünceleri saatlerce tekrar etmek yerine onları gözden geçirmek için sınırlı bir zaman belirleyebilirsiniz.

Yazdıklarınızı değerlendirdikten sonra kendinize şu soruyu sorabilirsiniz: Bu düşünce bana yeni bir çözüm sunuyor mu, yoksa aynı kaygıyı yeniden mi yaşıyorum?

4. Dikkatinizi farklı bir etkinliğe çevirin Bazen aynı sorunu düşünmeye ara vermek, zihinsel açıdan rahatlamayı kolaylaştırabilir. Açık havada yürümek, fiziksel aktivite yapmak, sevdiğiniz bir uğraşla ilgilenmek veya bir kitap okumak dikkatinizin farklı bir alana yönelmesini sağlayabilir.

Burada amaç sorunları görmezden gelmek değildir. Çözüm üretmeyen düşüncelere ara vererek zihninize dinlenme fırsatı tanımaktır. Gerektiğinde soruna daha sakin bir şekilde geri dönebilirsiniz.

5. Sosyal ilişkilerinizi koruyun Güvendiğiniz bir arkadaşınızla konuşmak, yaşadığınız sorunları farklı bir bakış açısıyla değerlendirmenize yardımcı olabilir. Bazen kişinin yalnızca dinlenmeye ve anlaşıldığını hissetmeye ihtiyacı vardır.

Ancak görüşmelerin sürekli aynı olumsuz olayları tekrar anlatmaya dönüşmemesine dikkat etmek gerekir. Sorunları tekrar tekrar konuşmak, yeni bir bakış açısı kazandırmadığında kaygının sürmesine katkıda bulunabilir. Bunun yerine birlikte yürüyüş yapmak, farklı bir etkinliğe katılmak ya da günlük yaşamdan söz etmek de iyi gelebilir.

Düşünceleri tamamen susturmak zorunda değilsiniz Zihinden geçen her düşünceyi kontrol etmek mümkün değildir. Üstelik bir düşünceyi akıldan uzaklaştırmaya çalışmak, bazen o düşüncenin daha sık hatırlanmasına neden olabilir. Bu nedenle amaç, olumsuz düşüncelerin hiç ortaya çıkmamasını sağlamak yerine onları fark etmek ve her birinin peşinden gitmek zorunda olmadığınızı öğrenmektir.

Kendinize şu soruyu sorabilirsiniz: Şu anda bu konuyla ilgili atabileceğim somut bir adım var mı? Yanıt evetse küçük bir adım belirleyebilirsiniz. Yanıt hayırsa dikkatinizi kontrol edebildiğiniz başka bir konuya yöneltebilirsiniz.

Aynı düşünceler günlük yaşamınızı belirgin biçimde etkiliyor, uyku düzeninizi bozuyor veya uzun süreli kaygıya neden oluyorsa bir ruh sağlığı uzmanından destek almak yararlı olabilir.

Bu haberi kaçırmayın Bugüne kitaptan anlamlı cümleler bırakalım! Devamını Oku Bu haberi kaçırmayın Sokakta bir öğretmendir... Tıpkı aile gibi...