Lekelenme yasası değişir mi?
- Abdullah Güler, lekelenmeme hakkını hatırlatıp ilgili yasaya gönderme yaparken, aslında, iktidar partisi içindeki büyük fokurdamayı anlatıyordu
<p>İktidar kulislerinde, son günlerde en çok konuşulan ve de tartışılan konu başlığı nedir, biliyor musunuz?..</p><p><strong>Lekelenmeme hakkı yasası…</strong></p><p>Yasa, 25 Ağustos 2017 tarihinde yürürlüğe girdiği için hafıza kayıtlarınızda yer almayabilir. O yüzden şöyle bir bakalım;</p><p>Adalet Bakanlığı verilerinden;</p><ul><li><p>Düzenleme, 25 Ağustos 2017 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 694 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (KHK) ile 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (CMK) 158. maddesine eklenerek yasalaşmıştır.</p></li><li><p>Kişi hakkındaki ihbar veya şikâyetin soyut, genel nitelikte olması ya da konusunun suç oluşturmadığının açıkça anlaşılması durumunda doğrudan soruşturma açılması engellenir.
Bu sayede vatandaşların herhangi bir ön denetimden geçmeksizin''şüpheli'' sıfatı almasının ve toplumsal itibarlarının zarar görmesinin önüne geçilir.</p></li><li><p>Yıllara Göre Faydalanma İstatistikleri;</p></li></ul><p>• 2017 – 2021 Dönemi. Düzenlemenin ilk dört yılında toplam 469 bin 288 kişi hakkında SYOK verilmiştir.</p><p>• 2017 – 2023 Dönemi.
2023 yılı sonuna kadar korunan toplam kişi sayısı 977 bin 570'e ulaşmıştır.</p><p>• Haziran 2024 İtibarıyla. Açılan 1 milyon 435 bin 596 ihbar dosyasının 1 milyon 81 bin 129'u hakkında soruşturmaya yer olmadığına karar verilmiştir.</p><p>• 31 Aralık 2025 İtibarıyla.
Yayımlanan son resmî yıllık verilere göre toplam 1 milyon 443 bin 259 ihbar dosyası SYOK ile sonuçlandırılarak yargı sistemindeki gereksiz iş yükü de azaltılmıştır.</p><p>***</p><p>Dönemin Adalet Bakanı Abdülhamit Gül düzenlemeyi şu mesajlarla savunmuştu;</p><p>“ Temel insan haklarının en başında, insan haysiyetinin korunması gelmektedir. İnsan haysiyetinin korunmasının en önemli unsurlarından biri ise kişinin ‘ Lekelenmeme Hakkı’dır.
Yeni KHK'da, Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 158. maddesine eklenen fıkra ile ‘ Lekelenmeme Hakkı’ daha güçlü bir güvenceye kavuşturulmuştur.</p><p><strong>Düzenlemeyle, soyut ve dayanaksız ya da konusu suç oluşturmayan şikâyetler için soruşturma öncesi ön değerlendirme süreci getirilmiştir. </strong>Bu tür ihbar ve şikâyetler üzerine; artık doğrudan soruşturma yapılması, kişilere yersiz biçimde şüpheli sıfatı verilmesi ve kişilerin gereksiz biçimde soruşturma işlemlerine muhatap edilmeleri söz konusu olmayacaktır.</p><p>Öncelikle fiilin suç oluşturmadığının bir araştırma yapılmasını gerektirmeyecek derecede açık anlaşılıp anlaşılamadığı dikkate alınacaktır. İhbar ve şikâyetin, soyut ve genel nitelikte olması veya konusunun suç oluşturmadığının açıkça anlaşılması durumunda soruşturma yapılmasına yer olmadığına karar verilecektir. <strong>Vatandaşın ‘ Lekelenmeme Hakkı’nın azami derecede korunabilmesi için de, şikâyet edilen kişiye şüpheli sıfatı verilmeyecektir.
Bu tür ihbar ve şikâyetler ile soruşturma yapılmasına yer olmadığına dair kararlar için savcılıkta ayrı bir kayıt tutulacaktır.</strong> Soruşturma yapılmasına yer olmadığına dair kararlar, ilgili kolluk birimine de bildirilip, kolluk kayıtlarının düzeltilmesi, ayrı bir sistemde tutulması sağlanacaktır. Böylece; asılsız şikâyete konu olan kişinin, iradesi dışında oluşmuş kayıtlar (suç ve soruşturma kaydı gibi) üzerinden yeni mağduriyetlere uğraması engellenecektir.</p><p>Soruşturma yapılmasına yer olmadığına ilişkin kararlara karşı ihbar ve şikâyette bulunanların itiraz hakkı da bulunacaktır.
Böylece, <strong>l</strong><strong>ekelenmeme hakkı ile hak arama hürriyeti arasında gerekli denge de kurulmuş olacaktır.</strong> Yeni düzenlemeyle asılsız ihbarla işlem yapılmayacak, kişinin şeref ve itibarı güçlü bir biçimde korunacaktır. İftira başta olmak üzere, suiniyetli söz ve eylemler üzerine açılan soruşturmalar, engellenmiş olacaktır.
Böylece, AK Parti hükümetlerinin insan haklarını genişletmeye, kişi onur ve haysiyetini korumaya yönelik reformlarının devamı mahiyetinde önemli bir düzenleme gerçekleştirilmektedir.”</p><p>***</p><p>Adalet Bakanı Abdülhamit Gül, 2018 yılının Kasım ayında Ankara Hakimevinde düzenlenen''Ceza Muhakemesinde Lekelenmeme Hakkı Çalıştayı''nda yaptığı konuşmada ise soyut, dayanaksız ya da konusu suç oluşturmayan ihbar ve şikâyetlerin bu mekanizmayla ayıklandığını, soruşturma yapılmasına yer olmadığına karar verildiğini belirtiyor, bu tür ihbar ve şikâyetler üzerine doğrudan soruşturma yapılmasının, kişilere yersiz biçimde şüpheli sıfatı verilmesinin, gereksiz biçimde soruşturma işlemlerine muhatap olunmanın önüne geçildiğini savunuyordu. Gül, <strong>vatandaşların mesnetsiz ihbarlar nedeniyle suçlanmaması için lekelenmeme hakkını sürekli diri tutacaklarına üzerine basa basa vurgu yapıyordu.</strong></p><p>Ve geride bıraktığımız haftada, bu yasa, AKP Grup Başkanı Abdullah Güler tarafından tekrar hatırlatıldı.
Güler''Fon listesinin açıklanmasını ben de isterim ama masumiyet karinesi var; önce liste kesinleşsin'' ifadelerini kullandı. Güler’in açıklamasının en can alıcı yeri ise şöyleydi;</p><p>“ Bu liste kesinleşsin arkadaşlar.
Ben bu listenin açıklanmasını isterim ancak masumiyet karinesi ve <strong>lekelenmeme hakkı</strong> diyorum.”</p><p>Abdullah Güler, lekelenmeme hakkını hatırlatıp ilgili yasaya gönderme yaparken, aslında, iktidar partisi içindeki büyük fokurdamayı anlatıyordu. <strong>Ankara Masası</strong>’na son ulaşan bilgilere göre, AK Parti içinde durumdan hoşnutsuz olan milletvekilleri Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'ndeki bazı çok önemli bürokrat isimleri ziyaret ederek<strong> yasanın daha kapsamlı</strong> <strong>hâle getirilmesi</strong> için lobi faaliyeti yürütüyor.</p><p>Sonuç alırlar mı?.. Yasa revize edilirse nasıl edilir?..</p><p>Bu soruların, iktidar kulislerindeki cevabı ise kimin nerede durduğuna göre şekilleniyor!..</p><p>Ha, bir de…<strong> Bakalım, bu yılın sonunda, Adalet Bakanlığı’nın yasadan yararlananlarla ilgili istatistikleri nasıl şekillenecek?..
Günde en fazla 3 kritik gelişme. Bildirim kirliliği yok, anında bilgi.

Kategori: Siyaset · Bölge: Ankara
Yayın: 16 Kasım 2026 12:42 · Kaynak: ankaramasasi.com.tr