Ebeveynlerin bakımını üstlenmek

Benim kuşağım geniş bir aile yaşadı. Anne, baba ve çocuklar… Bir de nineler, dedeler, hatta amcalar, dayılar, halalar ve teyzeler. Öyle ki gelin veya damat ayrı eve taşınmaz, ailenin bir parçası olurdu. Bu, Anadolu’nun geleneksel aile tipiydi.

Hâlen aşiret düzeni biçiminde bazı yörelerde sürdürüldüğü biliniyor. Bu tür aileler, kök aile tarzında, geleneksel değerlere ve normlara uyan, genellikle birden fazla kuşağın bir arada bulunduğu ailelerdir. Kırsaldan kente göç bu yapıyı sarstı.

Şimdi çekirdek aile tarzı bir hayat var. Nerede nine, dede görsem hâl hatır sorarım. Hepsi de yalnızlıktan yakınırlar. Oğulları iş güçtedir. Ara sıra, hatta bayramdan bayrama arayıp sorduklarından şikâyet ederler. EVLAT OLMAKTAN BAKICI OLMAYA GEÇİŞTam da burada can alıcı bir soru: Evlat olarak ebeveyninizin bakımını üstlenmeye hazır mısınız?

Sizi anlıyorum. Her ne kadar yetişkin olsanız da onların çocuğu olmaktan bakıcıları olmaya geçiş sarsıcı olabilir. Ancak bu, ebeveynleri yaşlandıkça birçok yetişkinin üstlendiği bir roldür. Buna çevremizde, hatta kendi ailemizde rastlıyoruz.

Bugün pek çok kişi, çoğunlukla 50 yaş üstündeki ebeveynlerine veya sevdiklerine bakım sağlamaktadır. Sorumluluklar, günlük yaşam aktivitelerine yardımcı olmaktan tıbbi bakım sağlamaya veya mali, hukuki ve tıbbi kararları yönetmeye kadar geniş bir alanı kapsayabilir.

Sorumlulukları anlamak ve bunlara hazırlanmak, sevdiklerinize ve kendinize daha iyi bakmanıza yardımcı olabilir. Hazırlık için en iyi zaman, sevdiklerinizin yardıma ihtiyaç duymasından öncedir. ÖNCELİK EBEVEYNLERİN SAĞLIK DURUMUNU ANLAMAKAile bakıcısı rolünüzü üstlenirken şunlar dikkate alınabilir: Ebeveynlerinize bakmak ve onların haklarını savunmak için kendinizi hazırlamanın ilk yollarından biri, fiziksel, zihinsel ve duygusal sağlık sorunları hakkında bilgi edinmektir.

Sağlık durumlarını henüz konuşmadıysanız ebeveynlerinizle ve bakımlarına dâhil olan diğer aile üyeleriyle bakım ve tedavi tercihleri hakkında aile içinde bir konuşma başlatılmalı. Hekimlerin iletişim bilgilerini tutmak, tıbbi randevularına gitmek, rahatsızlıkları ve tedavileri araştırmak, reçeteli ve reçetesiz ilaçların güncel bir listesini tutmak, ebeveynlerinize yaşlandıkça bakım sağlamaya kendinizi hazırlamanın yollarıdır.

AİLE İÇİNDE İŞ BÖLÜMÜ YAPILMALIBu tür eylemler kolay gibi görünse de zahmetlidir. Psikolojik olarak hazırlanmak ve hazır olmak gerekir. Bu nedenle yapılacaklar bir iş bölümü çerçevesinde ele alınmalı. Mümkünse ebeveynlerin sağlık sorunlarını ve bakım seçeneklerini görüşmek üzere bir aile toplantısı düzenlenmeli.

Yardımcı olabilecek kardeşler varsa ebeveynlerinizin iyiliğine katkıda bulunmak için her birinin hangi rolleri üstlenebileceği belirlenebilir. Mesela bir kardeş yasal ve mali konularda özellikle yetenekli olabilirken diğeri tıbbi randevuları ve reçeteleri takip etmede başarılı olabilir.

Bu da başka bir evlada alışveriş yapmak ve ev işleriyle ilgilenmek için daha fazla zaman kazandırabilir. KURUM VE KURULUŞLARDAN DESTEK ALINABİLİRŞayet ebeveynlerinizin bakımını tek başınıza üstleniyorsanız aktiviteler, yemekler ve bakım seçenekleri için devlet ve yerel yaşlılık kurumları, belediyelerin beyaz masa birimleri, dinî ve sivil toplum kuruluşları da dâhil olmak üzere çeşitli kaynaklardan yardım alınabilir.

Eve teslimat hizmetlerinden yararlanılmalı. Ebeveynlerinize günlük işlerinde yardımcı olması için bir ev temizlikçisi veya ev yardımcısı çalıştırılabilir.