Peynir etiketleri sil baştan! “Köy peyniri” ve “doğal peynir” ifadeleri yasaklandı

Tarım ve Orman Bakanlığı, peynir üretimi ve satışına ilişkin kuralları değiştirdi. Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren yeni Türk Gıda Kodeksi Peynir Tebliği ile peynirlerin üretiminden ambalajlanmasına kadar birçok alanda yeni standartlar getirildi.

Etiketlerde “köy peyniri”, “doğal peynir” ve “geleneksel peynir” gibi ifadeler kullanılamayacak. Çiğ sütten üretilen bazı peynirler için ise en az dört ay olgunlaştırma şartı getirildi.

Türkiye’de peynir üreticilerini, satıcıları ve tüketicileri yakından ilgilendiren yeni düzenleme yürürlüğe girdi. Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan Türk Gıda Kodeksi Peynir Tebliği, Resmî Gazete’de yayımlandı.

Yeni tebliğle doğrudan tüketime sunulan veya ileri işlemeye tabi tutulan peynirlerin hijyenik koşullarda üretilmesi, muhafazası, ambalajlanması ve pazarlanmasına ilişkin kurallar yeniden düzenlendi. 2015 yılında yayımlanan eski peynir tebliği yürürlükten kaldırılırken, özellikle ürün etiketleri, üretimde kullanılabilecek bileşenler ve olgunlaştırma süreleri konusunda dikkat çeken değişiklikler yapıldı.

Yeni düzenlemeyle çiğ sütten veya termizasyon işleminden geçirilen sütlerden üretilen, telemesi haşlanmamış peynirlerin taze olarak piyasaya sunulmasının önüne geçildi. Bu kapsamdaki peynirlerin satışa çıkarılabilmesi için en az dört ay boyunca uygun koşullarda olgunlaştırılması gerekecek.

Böylece üretim ve satış süreçlerinde belirlenen olgunlaştırma şartlarına uyulması zorunlu hale geldi.

Yeni tebliğin tüketicileri doğrudan ilgilendiren en önemli maddelerinden biri de peynir etiketlerine yönelik oldu. Ürün ambalajlarında “köy peyniri”, “geleneksel peynir”, “doğal peynir” ve “çiftlik peyniri” gibi nitelemeler kullanılamayacak.

Pastörizasyona eşdeğer bir ısıl işlem görmemiş çiğ sütten üretilen ve telemesi haşlanmamış peynirlerin etiketlerinde ise özel bir uyarı bulunması zorunlu olacak. Bu ürünlerin ambalajlarında, ürün adıyla aynı yüzde ve en az 3 mm puntoda “çiğ sütten üretilmiştir” ifadesi yer alacak.

Karışık süt kullanılarak üretilen peynirlerin etiketlerinde de yeni kurallar uygulanacak. Üretimde kullanılan süt türleri, miktarlarına göre çoktan aza doğru sıralanacak. İnek, koyun ve keçi sütü karışımıyla üretilen peynirlerin ambalajlarında bu hayvanların görsellerine yer verilemeyecek.

Böylece ürünün içeriği ile ambalaj üzerindeki görseller arasında tüketiciyi yanıltabilecek bir sunumun önüne geçilmesi amaçlanıyor.

Yeni tebliğle peynir üretiminde kullanılabilecek bileşenlere de sınır getirildi. Buna göre süt proteini dışındaki proteinler, nişasta bazlı ürünler, jelatin, soya ve bitkisel yağların peynir üretiminde kullanılması yasaklandı.

Çeşnili taze peynirlerde stabilizör amacıyla kullanılan nişasta ise bu yasağın dışında tutuldu.

Çeşnili peynirlerde toplam çeşni oranı en fazla yüzde 6, çeşnili taze peynirlerde ise en fazla yüzde 15 olabilecek. Sert kabuklu meyvelerin peynir içerisinde ezme veya püre şeklinde değil, tane ya da parça halinde kullanılması gerekecek.

Düzenleme yalnızca üretim ve ambalajlama aşamalarını kapsamıyor. Tanımlanan tüm teleme ve peynirlerin muhafaza edilmesi, taşınması ve satışa sunulması sırasında sıcaklığın 10 °C'nin altında tutulması zorunlu olacak. Bu kuralla peynirlerin üretimden tüketiciye ulaşana kadar geçen süreçte belirlenen muhafaza koşullarının korunması hedefleniyor.

Yeni düzenlemeye uyum sağlamaları için mevcut gıda işletmecilerine geçiş süresi tanındı. İşletmeler, üretim yöntemlerini ve etiketleme altyapılarını yeni tebliğe uygun hale getirmek için 30 Nisan 2027 tarihine kadar süreye sahip olacak.

Geçiş süresi boyunca eski tebliğ hükümleri uygulanmaya devam edecek. Belirlenen tarihin ardından peynir üretimi ve pazarlamasında yeni Türk Gıda Kodeksi Peynir Tebliği hükümleri esas alınacak.