Türkiye’nin En Ucuz ve En Pahalı Bölgeleri Açıklandı: Çanakkale’nin Sırası Şaşırttı

TÜİK’in yaşam maliyeti araştırmasında Çanakkale’nin de bulunduğu bölge, Türkiye’nin en pahalı üçüncü bölgesi olarak kayıtlara geçti.

Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) Bölgesel Satınalma Gücü Paritesi araştırması, Türkiye’deki yaşam maliyeti farklılıklarını bir kez daha gündeme taşıdı. Araştırmaya göre İstanbul ve İzmir’in ardından Balıkesir ve Çanakkale’nin yer aldığı bölge, genel tüketim harcamalarında Türkiye’nin en pahalı üçüncü bölgesi oldu.

Vatandaşların günlük yaşamını doğrudan etkileyen gıda, giyim, konut, ulaşım ve hizmet harcamalarında bölgeler arasındaki fiyat farklılıkları dikkat çekiyor. Aynı mal ve hizmetlerden oluşan ortak bir sepet üzerinden yapılan karşılaştırma, Türkiye’nin bazı bölgelerinde fiyatların ülke ortalamasının altında, bazı bölgelerinde ise oldukça üzerinde seyrettiğini ortaya koydu.

Çanakkale açısından araştırmanın dikkat çeken sonucu ise kentin Balıkesir ile birlikte değerlendirildiği bölgenin genel tüketim harcamalarında 108,0 endeks değerine ulaşması oldu. Böylece bölge, İstanbul ve İzmir’in ardından üçüncü sırada yer aldı.

ÇANAKKALE’NİN DE BULUNDUĞU BÖLGE İLK 3’TE TÜİK’in 2024 yılı Bölgesel Satınalma Gücü Paritesi sonuçlarına göre genel tüketim harcamalarında fiyat düzeyi endeksi en yüksek bölge İstanbul oldu. 112,6 endeks değerine sahip İstanbul’u 110,1 ile İzmir takip etti.

Üçüncü sırada ise Balıkesir ve Çanakkale illerini kapsayan TR22 bölgesi yer aldı. Bölgenin fiyat düzeyi endeksi 108,0 olarak hesaplandı. Bu değer, bölgedeki ortak mal ve hizmet sepetinin Türkiye ortalamasına kıyasla daha yüksek fiyatlarla karşılandığını gösteriyor.

Bu nedenle Çanakkale’nin de içinde bulunduğu bölgenin 108,0 endeks değerine ulaşması, genel tüketim harcamalarında Türkiye ortalamasının yüzde 8 üzerinde bir fiyat düzeyine işaret ediyor.

GIDA VE GİYİMDE DE EN PAHALI BÖLGE Araştırmanın Çanakkale açısından öne çıkan bir diğer sonucu, yalnızca genel tüketim harcamalarıyla sınırlı kalmadı. Gıda ve alkolsüz içecekler grubunda da Balıkesir ve Çanakkale’nin yer aldığı TR22 bölgesi, Türkiye’nin en yüksek fiyat düzeyine sahip bölgesi olarak açıklandı.

Bu harcama grubunda bölgenin endeks değeri 106,0 oldu. Başka bir ifadeyle gıda ve alkolsüz içeceklerden oluşan ortak sepetin fiyat düzeyi, Türkiye ortalamasının yüzde 6 üzerinde gerçekleşti.

Giyim ve ayakkabı harcamalarında da benzer bir tablo ortaya çıktı. TÜİK verilerine göre bu kategoride en yüksek fiyat düzeyi endeksi 108,4 ile yine Balıkesir ve Çanakkale bölgesinde kaydedildi.

Bu sonuçlar, bölgenin yalnızca genel tüketim harcamalarında değil, vatandaşların sıkça yaptığı iki önemli harcama grubunda da yüksek fiyat düzeyiyle öne çıktığını gösterdi.

İSTANBUL KONUT VE ULAŞTIRMADA DA ZİRVEDE TÜİK araştırması, Türkiye genelindeki fiyat farklılıklarının her harcama grubunda aynı şekilde oluşmadığını da ortaya koydu.

Konut harcamalarında en yüksek fiyat düzeyi endeksi 147,3 ile İstanbul’da hesaplandı. Bu sonuç, İstanbul’da konut harcamalarının Türkiye ortalamasının oldukça üzerinde olduğunu gösterdi.

Ulaştırma harcamalarında da İstanbul 103,8 endeks değeriyle ilk sırada yer aldı. Lokanta ve oteller grubunda ise en yüksek fiyat düzeyi 113,8 ile İzmir’de ölçüldü.

Sağlık harcamalarında 136,8, eğitim harcamalarında ise 138,8 endeks değerine ulaşan İstanbul, bu iki kategoride de en pahalı bölge oldu. Çeşitli mal ve hizmetler grubunda da 109,0 endeks değeriyle İstanbul ilk sırada yer aldı.

Dolayısıyla genel tüketim harcamalarında üçüncü sırada bulunan Balıkesir-Çanakkale bölgesi, bütün harcama gruplarında en pahalı bölge anlamına gelmiyor. Her kategoride farklı bölgeler öne çıkabiliyor.

TÜRKİYE’NİN EN UCUZ BÖLGESİ MARDİN VE ÇEVRESİ Araştırmanın diğer ucunda ise Türkiye ortalamasının altında fiyat düzeyine sahip bölgeler bulunuyor.

Genel tüketim harcamalarında en düşük fiyat düzeyi endeksi 91,5 ile Mardin, Batman, Şırnak ve Siirt illerini kapsayan TRC3 bölgesinde ölçüldü. Bu değer, bölgedeki ortak mal ve hizmet sepetinin Türkiye ortalamasına göre yüzde 8,5 daha düşük fiyat düzeyine sahip olduğunu gösteriyor.

En düşük fiyat düzeyine sahip ilk 10 bölge şöyle sıralandı:

Mardin, Batman, Şırnak, Siirt: 91,5 Ağrı, Kars, Iğdır, Ardahan: 92,8 Kırıkkale, Aksaray, Niğde, Nevşehir, Kırşehir: 93,8 Van, Muş, Bitlis, Hakkari: 94,0 Şanlıurfa, Diyarbakır: 94,8 Malatya, Elazığ, Bingöl, Tunceli: 95,6 Kayseri, Sivas, Yozgat: 96,0 Hatay, Kahramanmaraş, Osmaniye: 96,6 Gaziantep, Adıyaman, Kilis: 96,8 Erzurum, Erzincan, Bayburt: 97,1 Bu sıralama, Türkiye’de yaşam maliyetinin bölgeden bölgeye önemli ölçüde değiştiğini gösteriyor. Listenin ilk sırasında bulunan Mardin ve çevresinde fiyat düzeyi Türkiye ortalamasının altında kalırken, İstanbul, İzmir ve Balıkesir-Çanakkale bölgesinde daha yüksek bir tablo ortaya çıkıyor.

ARAŞTIRMA NEYİ GÖSTERİYOR? Bölgesel Satınalma Gücü Paritesi araştırması, farklı bölgelerde Türk lirasının satın alma gücünü karşılaştırmak amacıyla hazırlanıyor. TÜİK, bu hesaplamada ayrıntılı biçimde tanımlanmış ortak bir mal ve hizmet sepetini esas alıyor.

Böylece aynı ürün ve hizmetlerin farklı bölgelerdeki fiyat düzeyleri karşılaştırılabiliyor.

Araştırmanın sonuçları, bir şehirde yaşamın bütün yönleriyle ucuz ya da pahalı olduğu anlamına gelmiyor. Veriler, belirlenen ortak tüketim sepeti ve harcama grupları üzerinden bölgesel fiyat düzeylerini gösteriyor. Ayrıca Balıkesir ve Çanakkale, bu çalışmada tek tek değil, aynı istatistiki bölge kapsamında değerlendiriliyor.

TÜİK’in açıkladığı tabloya göre Çanakkale’nin de içinde bulunduğu bölge, genel tüketim harcamalarında Türkiye’nin en pahalı üçüncü bölgesi konumunda. Gıda ve giyim harcamalarında da ilk sırada yer alması, araştırmanın kent açısından dikkat çeken sonuçları arasında bulunuyor.