İSİG Meclisi: 13 yılda en az 862 çocuk işçi yaşamını yitirdi

İSİG Meclisi İstanbul Sözcüsü Serpil Ünal, Mesleki Eğitim Merkezi (MESEM) uygulaması ve çocuk işçiliğine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. İSİG Meclisi verilerine göre 2013'ten Eylül 2026'ya kadar Türkiye’de çalışırken hayatını kaybeden çocuk sayısı en az 862-880 civarında. MESEM uygulaması ise 9 Aralık 2016'da başlatılmıştı.

Ünal, Çalışma Bakanlığı’nın sitesindeki istatistiklerde her yıl en az 13-14 çocuk ölümünün kayıtlara geçtiğini ancak bu ölümlerin duyurulmadığını söyledi. İSİG Meclisi İstanbul Sözcüsü Serpil Ünal, “Hazırladığımız iş cinayetleri raporlarında da belirttiğimiz üzere her yıl en az 63 ile 64 çocuk çalışırken hayatını kaybediyor.

2026 yılı Ağustos ayında yayınladığımız çocuk iş cinayetleri raporuna göre 2013 Ağustos ayından 2026 Ağustos ayı arasında 862 çocuk işçi olarak çalışırken yaşamını yitirdi” dedi. Ünal, 2024'te 71, 2025'te 94 çocuk işçinin yaşamını yitirdiğini bildirdi.

Ağustos 2013 ile Haziran 2026 arasında kayıt altına alınan 20 MESEM’li çocuğun yaşamını yitirdiğini aktaran Ünal, ölümlerin tamamının MESEM kapsamında olmadığını belirtti. Ünal, “Çocuk işçi ölümlerinin büyük çoğunluğu aileleriyle birlikte mevsimlik tarım işçiliği yapan ya da çiftçi aileleriyle birlikte kendi arazilerinde çalışan çocuklar” dedi.

Ölümlerin ardından kentlerde çıraklık adı altında çalışan çocukların ve MESEM kapsamındaki çocukların geldiğini ifade etti.

Ünal, iş cinayetlerinin büyük nedeninin işçi sağlığı ve iş güvenliği önlemlerinin alınmaması olduğunu söyledi. İSİG Meclisi İstanbul Sözcüsü Serpil Ünal, “Gerekli önlemler alınsa yaşanan iş cinayetlerinin yüzde 98-99'u önlenebilir.

Fakat iş yerlerinde iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin alınıp alınmadığına dair devletin denetleme mekanizması neredeyse hiç işlemiyor” dedi. Ünal, denetim mekanizmasının pandemi döneminden itibaren ortadan kaldırıldığını ileri sürdü.

Ünal, MESEM kapsamında 9, 10 ve 11. sınıf çıraklara net asgari ücretin yüzde 30'unun, yani 28.075,50 liralık 2026 net asgari ücreti üzerinden aylık 8.422,65 liranın ödendiğini aktardı. 12. sınıf kalfalara ise yüzde 50 oranında, aylık 14.037,75 lira ödendiğini söyledi.

Ünal, 4 gün işe, 1 gün okula gidildiğinin belirtildiğini ancak birçok öğrencinin hafta sonları da çalıştırıldığını, çocukların günde 10-12 saat çalıştığını öne sürdü. Ünal, “Patronların cebinden çocuk işçiler için tek kuruş çıkmıyor” dedi.

Ünal, çocuk işçiliğinin artışını yoksullaşma ve eğitim politikalarıyla ilişkilendirdi. 2012'de 4+4+4 sistemiyle 8 yıllık zorunlu eğitimin kaldırıldığını, özel okulların teşvik edilip sayısının artırıldığını ve devlet okullarına bina yapımı ile öğretmen maaşı dışında kaynak aktarılmadığını söyledi.

Ünal, ailelerin MESEM’i tercih etmesinin en önemli etkeninin sınıfsal olduğunu belirterek, “Mesleki eğitime karşı değiliz, fakat bugün söz konusu MESEM ya da mesleki eğitim adındaki programlar mesleki eğitimden çok uzak ve kopuk” dedi.

Ünal, İSİG Meclisi’nin taleplerini şöyle sıraladı: “Çocuk işçiliği yasaklanmalıdır. Çocukları erken yaşta ucuz iş gücü olmaya iten tüm uygulamalara son verilmelidir. Eğitim parasız ve bilimsel bir temelde yeniden yapılandırılmalıdır, özel okullar kamulaştırılmalıdır.” Ünal, ücretsiz beslenme, ulaşım ve barınma gibi önlemlerin devlet tarafından sağlanmasını, eğitime ayrılan bütçe payının artırılmasını da istedi.

Ünal ayrıca işçi ve gençlik örgütlenmelerinin öncülüğünde bir mücadele ağı kurulması gerektiğini söyledi.