Avrupa’da Pilotlardan Korkutan İtiraf: Uçuşta Uyuyakalıyoruz

Avrupa’da 32 ülkeden 7 bin 200 pilotla yapılan araştırma, uçuş güvenliği açısından endişe verici sonuçlar ortaya koydu. Pilotların yüzde 76,8'i, son dört hafta içinde kokpitte en az bir kez farkında olmadan kısa süreli uykuya daldığını açıkladı.

Yolcuların hayatını emanet ettiği kokpitlerde ciddi bir tehlike olduğu, Avrupa Kokpit Birliği’nin (ECA) yayımladığı kapsamlı bir araştırmayla gözler önüne serildi. 32 ülkeden 7 bin 200 pilotun katıldığı çalışmada, pilotların büyük kısmının uçuş sırasında istemsizce uykuya daldığı, bir bölümünün ise işini kaybetme kaygısıyla yorgunluğunu saklayarak uçmayı sürdürdüğü belirlendi.

Araştırmada uzun mesai saatleri, yetersiz dinlenme süreleri ve işverenlerin baskısı nedeniyle pilotların yaşadığı yorgunluk da mercek altına alındı.

Pilotların yüzde 76,8'i, son bir ay içinde uçuş sırasında en az bir kez “mikro uyku” yaşadığını söyledi. Uzmanların bu şekilde adlandırdığı durumda kişi, farkına varmadan birkaç saniyeliğine uykuya dalıyor. ABD merkezli Ulusal Uyku Vakfı’na göre mikro uyku sırasında gözler açık kalabiliyor; kişi dışarıdan uyanık görünse de beyni çevreden gelen bilgileri kısa bir süre işleyemiyor.

HER 10 PİLOTTAN 4'Ü YETERİNCE DİNLENEMİYOR

Ankete katılanların yüzde 38,8'i, çoğu zaman ya da her zaman yeterince dinlenemediğini belirtti. Uzun uçuş görevleri, düzensiz mesai saatleri ve vardiyalar arasındaki kısa molalar, pilotlarda yorgunluğun zamanla birikmesine yol açıyor.

Pilotların yarısından fazlası, son üç ay içinde yorgunluk nedeniyle aslında çıkmaması gereken en az bir uçuş yaptığını düşündüğünü dile getirdi.

Araştırmanın dikkat çeken bir diğer sonucu, pilotların yorgunluklarını şirketlerine bildirmekten kaçınması oldu. Kendini uçuşa uygun hissetmediğinde ya da aşırı yorgun olduğunda bunu bildirdiğini söyleyen pilotların oranı yalnızca yüzde 37,2'de kaldı.

Katılımcıların yüzde 24,2'si ise yönetimin tepkisinden ya da ceza almaktan çekindiği için yorgunluğunu bildirmeden göreve çıktığını kabul etti.

Yorgunluğunu gizleme nedenleri sorulduğunda pilotların yüzde 47'si yönetimin olumsuz tepkisinden korktuğunu, yüzde 44'ü şirkette kötü bir izlenim bırakmak istemediğini, yüzde 35'i ise işverenini operasyonel açıdan zor durumda bırakmak istemediğini söyledi.

BİLDİRİM SİSTEMİNE GÜVENEN YALNIZCA YÜZDE 12

Pilotların yüzde 82'si yorgunluk bildiriminin nasıl yapılacağını bilse de bu sistemlere gerçekten güvenenlerin oranı yüzde 12'de kaldı. Yaptıkları bildirimin uçuş güvenliğini artıran somut bir değişikliğe yol açtığına inananlar ise yalnızca yüzde 11.

Katılımcıların yarısı, çalıştıkları hava yolu şirketinde yorgunluk risklerinin ya çok kötü yönetildiğini ya da hiç yönetilmediğini ifade etti.

Araştırmada, belirli koşullarda uçuş görev sürelerinin uzatılmasına olanak tanıyan “Kaptan Takdir Yetkisi” uygulaması da ele alındı. ECA Yönetim Kurulu Direktörü Kaptan Coen George, bazı hava yolu şirketlerinin gecikmeleri telafi etmek için mürettebatı görev sürelerini uzatmaya zorladığını belirterek, “Pilotlar kariyerlerinin zarar görmesinden korktuğunda yorgunluk bildirilmez ve risk yeniden kokpite döner.

Hava yolları ve yetkili kurumlar, pilotların cezalandırılma korkusu olmadan bildirim yapabilmesini sağlamalıdır” dedi.

Bu baskılara karşı defalarca uyarıda bulunduklarını hatırlatan George, “Bu baskıların uçuş güvenliğini açıkça tehlikeye attığını defalarca anlattık. Ancak bunları durduracak anlamlı bir adım atılmasını hâlâ bekliyoruz” diye konuştu.

Avrupa Birliği Havacılık Emniyeti Ajansı (EASA) ise araştırma sonuçlarını ciddiye aldığını açıkladı.

İKİ PİLOTUN BİRDEN UYUDUĞU UÇAK PİSTİ GEÇMİŞTİ

Pilot yorgunluğunun yarattığı tehlike, geçmişte yaşanan olaylarla da gündeme gelmişti. 2022 yılında Etiyopya Hava Yolları’na ait Boeing 737 tipi bir yolcu uçağında iki pilot da uçuş sırasında uyuyakalmış, uçak inmesi gereken noktayı geçmişti.

Havacılık analisti Alex Macheras, olayı o dönem “son derece endişe verici” olarak nitelendirmiş ve “Pilot yorgunluğu yeni bir sorun değil ve uluslararası hava güvenliğine yönelik en büyük tehditlerden biri olmaya devam ediyor” demişti.

Sektöre yönelik tahminler, 2026'da pilot arzı ile talebi arasındaki farkın 24 bine çıkabileceğine işaret ediyor. Uzmanlar, personel eksikliği ve uzun çalışma sürelerinin pilot yorgunluğunu daha da artırabileceği uyarısında bulunuyor.

Yorumunuz için teşekkürler, en kısa sürede gözden geçirilip yayınlanacaktır

Yorum yazarak Adapazarı Akşam Haberleri Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Adapazarı Akşam Haberleri Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Yorum yazarak Adapazarı Akşam Haberleri Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Adapazarı Akşam Haberleri Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.