Uçakta Kulaktaki O Basınç Neden Oluyor?

Uçak yolculuğunun en çok şikâyet edilen anıdır: kalkıştan hemen sonra ya da inişe geçtiğimiz anda kulakta dolgunluk, çınlama, bazen hafif bir batma hissi; kulaklar tıkanmış gibi olur, sesler uzaktan gelir, karşınızdaki kişi konuşurken ağzını oynatır ama siz ancak tahmin ederek anlamaya çalışırsınız, sonra bir yutkunma ya da çiğneme hareketiyle "çıt" diye açılır ve dünya bir anda yerine oturur.

Hastalarımda en sık duyduğum cümle de budur: "Kulaklarım hep böyle oluyor, bir şey olmaz herhâlde." Aslında bunun bir sebebi var ve sebebi ise kulağın zayıflığında değil, mekanizmasının hassaslığında.

Kulak zarımızın arkasındaki orta kulak boşluğunda bir miktar hava bulunur ve bu havanın basıncının, dışarıdaki basınçla dengede olması gerekir ki kulak zarı rahat titreşebilsin, sesi bize temiz taşıyabilsin. Bu dengeyi sağlayan, burnun arkası ile orta kulak arasında uzanan ince bir kanal yani östaki borusu.

Yutkunduğumuzda, esnediğimizde, çiğnediğimizde bu kanal kısa kısa aralanır ve orta kulağın havası yenilenir.

Uçak ise basıncın hızla değiştiği bir ortam ve bu kalkışta basınç düşer, inişte ise özellikle kısa sürede artar. Östaki borusu bu hıza yetişemezse orta kulakta negatif basınç oluşur, kulak zarı içe çökmeye çalışır ve o tanıdık tıkanıklık, ağırlık, hafif ağrı hissi başlar. Yani aslında kulağınız size "hava yenileyemedim, biraz yardım et" diyor.

Yetişkinler için çözüm oldukça basit ve büyük ölçüde kendi elimizde: kalkış ve inişte uyanık kalmak, çünkü uyuyunca yutkunma refleksimiz yavaşlar ve en kritik anı kaçırırız; sakız çiğnemek, şeker emmek, yudum yudum su içmek, sık sık yutkunmak ve yapay da olsa esnemek, çoğu zaman gerçek esneğe döner ve kanalı aralar. Gerekirse burnu ve ağzı kapatarak çok nazikçe hava vermek, yani Valsalva denilen teknik kulakları açar; ama bunu asla sert ve ısrarlı yapmamak gerekir, zorlamak zarara yol açabilir, hafif bir nefes yeter.

Soğuk algınlığı, sinüzit, alerjik şişlik ya da kulak enfeksiyonu varken dengelemek çok daha zorlaşır; böyle bir durumda doktorunuza danışmadan, önerdiği bir burun spreyi ya da ilacı olmadan yola çıkmamanızı öneririm, zira şiş bir burun içi kanalın çalışmasını fiilen engeller.

Eczanelerde hazır satılan yada işitme merkezlerinden kişisel olarak yaptırabileceğiniz basınç dengeleyici özel kulak tıkaçları da inişteki ani değişimi yavaşlatarak bazı kişilere rahatlık sağlar; sık uçuyorsanız bunu denemeye değer.

Bebekler bu teknikleri elbette yapamaz ama en doğal çözüm onlarda hazır: emmek. Kalkış ve inişte bebeği uyutmayıp emzirmek ya da biberonla beslemek, östaki borusunu açan en etkili ve en güvenli yöntemdir; uçakta uyuyakladıysa inişten hemen önce hafifçe uyandırıp beslemek, emzik vermek işe yarar.

Bir yaş üstü çocuklara küçük bir şeker, pipetle meyve suyu vermek ya da "bana esneme hareketi yap" diye oyunlaştırmak aynı mantıkla çalışır, çünkü önemli olan yutmaktır. Bebeklerin östaki borusu yetişkinlere göre daha yatay ve daha kısa olduğu için üst solunum yolu hastalıkları bu dengeyi çok daha kolay bozar; kulak enfeksiyonu, ateş ya da belirgin burun akıntısı varsa yolculuğu doktora danışmadan planlamayın, bazen ertelemek en doğrusudur.

Uçaktan indikten sonra tıkanıklık çoğu kişide birkaç saat, bazen bir gün içinde kendiliğinden açılır; bu normaldir. Ama ağrı sürüyorsa, işitmede belirgin azalma varsa, çınlama veya kulaktan akıntı eşlik ediyorsa bekletmeyin, bir hekime görünün özellikle tek taraflı ve uzun süren şikâyetler ertelenmemeli.

Özetle o tanıdık baskı hissi, kulağınızın havasını yenilemekte geçici bir zorluk çekmesinden ibarettir: yutkun, esne, çiğne, inişte uyanık ol, hastayken uçağa binme; bebeğinizle yolculuğa çıkıyorsanız en iyi yol arkadaşınız kalkış ve inişte biberon ya da emzirme olsun, o kapıyı emerek açıyor zaten. Küçük bir hazırlık, üç saatlik uçuşu ve inişten sonraki akşamı kurtarır.

İyi yolculuklar ve size rahat kulaklar dilerim…

Yazar Ezgi Yılmaztürk Uğraş - --- Yazdır

Yorumunuz için teşekkürler, en kısa sürede gözden geçirilip yayınlanacaktır

İzmit Sanayi Mahallesi'nde bulunan akaryakıt istasyonumuzda 3 vardiya çalışacak 20-45 yaş arası Tecrübeli/ tecrübesiz MARKET VE YAKIT SATIŞ GÖREVLİS...

İlanlarınız hem gazete hem de internet sitemizde eş zamanlı yayınlanmaktadır. * Gün sayısı artıkça indirimlerimiz mevcuttur. * İlan metninize en uygun ebat için tarafınıza en kısa sürede geri dönüş sağlanacaktır.