Dr. Ayşe Özdamar’dan HPV uyarısı: ‘Aşıya erişim lüks değil, haktır’

Türksat: 4A Frekans: 12457,5 Sembol: 30000 Polarizasyon: V(Dikey) FEC: 2/3

HPV aşısının ücretli olmasının ciddi riskler yarattığını belirten Dr. Ayşe Özdamar, “Bu ülkede ne yazık ki paran kadar sağlığın var” diyerek aşının ulusal aşı programına alınması çağrısında bulundu.

Ekmek ve Gül Haber Merkezi Yayınlanma: 25 Ekim 2026 12:09 Human Papillomavirus (HPV) aşısı dünya çapında ulusal aşılama programlarına dahil edilirken, Türkiye’de aşıya erişim hala lüks tüketim maliyetleri arasında yer alıyor. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) verilerine göre HPV virüsü, rahim ağzı kanserlerinin yüzde 99’undan sorumludur.

Sağlık Bakanlığı ve Uluslararası Kanser Araştırma Ajansı (IARC) verilerine göre, Türkiye’de her yıl ortalama 2 bin 500 ila 3 bin kadına rahim ağzı kanseri teşhisi konuluyor. Bu vakaların yarısından fazlası ise yaşamını yitiriyor.

Verilere göre virüs, kadınların yanı sıra erkeklerde de penis, anüs ve boğaz kanserlerine yol açabiliyor.

Türkiye’de uygulanan HPV aşılarının güncel doz fiyatları oldukça yüksek. 9 farklı türe (Tip 6, 11, 16, 18, 31, 33, 45, 52, 58) karşı koruyan yeni nesil Gardasil 9’un resmi satış fiyatı 5 bin 365 TL iken, 4 türe karşı koruyan eski jenerasyon Gardasil’in (dörtlü aşı) fiyatı 3 bin 864 TL.

Aşının etki etmesi için en az 3 doz uygulanmasına ihtiyaç duyulurken, mevcut gelir düzeyi ile bu aşının yapılması oldukça zor.

Halkların Demokratik Kongresi (HDK) üyesi ve aynı zamanda aile hekimi Dr. Ayşe Özdamar, HPV’nin yol açtığı sağlık sorunlarını ve aşının neden erişilebilir olması gerektiğini anlattı.

İktidarın “Aile yılı” politikalarına karşın kadın sağlığı ve doğurganlığını etkileyen HPV virüsü aşısına erişimin güç olduğunu belirten Ayşe Özdamar, şu ifadeleri kullandı:

“HPV aşısının kuşkusuz ulusal aşı programına alınması gerekiyor. Bu, Dünya Sağlık Örgütü tarafından bütün dünya ülkelerine kesinliği kanıtlanarak önerilmiş bir aşıdır ve 160’tan fazla ülkede uygulanıyor ama Türkiye’de uygulanmıyor.

Kadın sağlığı ve doğurganlığı açısından çok önemli bir durum. Çünkü HPV aşısı kadınları rahim ağzı kanserinden de koruyor. Rahim ağzı kanseri, Türkiye’de kadınlara özgü en sık görülen dördüncü kanser türü. Kadınları etkileyen diğer kanser türlerine nazaran erken yaşlarda, yani doğurganlık yaşlarında görülüyor.

Kanserin tedavisi çok uzun süren, sıkıntılı ve maliyetli bir süreç; bu açıdan aile yaşamı güvende olmaktan çıkıp parçalanmış oluyor. Ne yazık ki maddi olarak aşıya erişebilecek ve bu tıbbi bilgiye sahip kesimin yararlanabildiği bir aşı.

Sağlığa erişimde sınıfsal bir fark gözlemliyoruz. Türkiye’de sadece bu aşırı erişimde değil, birçok noktada farklılıklar görüyoruz ama HPV aşısı bunu çok somut bir şekilde karşımıza çıkartıyor. Bu ülkede paran kadar sağlığın var ne yazık ki.”

Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu’nun “Türkiye’nin HPV ve kanser profilinin farklı olduğu, bu nedenle ücretsiz HPV aşısına gerek olmadığı” yönündeki iddialarına ilişkin ise Ayşe Özdamar şunları kaydetti:

“HPV cinsel yolla bulaşan bir hastalık; ancak cinsel yolla bulaşan hastalıkları ortadan kaldırmak için cinselliğin tümünün ortadan kalkması gerekiyor. Bu virüsler insan ayırt etmiyor. Türkiye’de ahlaki yapı kadınları tek eşliliğe zorlayan bir durum yaratıyor ama erkekler için tek eşlilik mevzubahis değil.

Maalesef kontrolsüz seks işçiliği çok yaygındır bu ülkede. Hatta tersine erkekler bu konuda pohpohlanıyor. Erkek egemen sistemin yarattığı bir tablodur bu. Rahim ağzı kanseri Türkiye’de oldukça fazla görülüyor ama ne yazık ki bununla ilgili çok fazla bir veriye ulaşamıyoruz.”

HPV, deriyi ve mukozaları enfekte eden, yaklaşık 200 farklı çeşidi olan bir virüs. İç ve dış genital organları, anal bölgeyi, deriyi ve ağız ile boğazı etkileyebilir. Yaygın şekilde zannedilenin aksine, hem kadınlara hem erkeklere bulaşır.

Yaklaşık 15 türü “yüksek riskli” olarak bilinir çünkü kanser öncesi lezyonların ve hatta bazı kanserlerin sorumlusudurlar. Bu kanserlerden bazıları rahim ağzı kanseri, anüs kanseri, penis kanseri ve boğaz kanseridir. Başka çeşit HPV’ler ise genital siğillere yol açar.

Rahim ağzı kanserinin yüzde 99’unun sebebi HPV

HPV dünyadaki en sık görülen cinsel yolla bulaşıcı hastalıklardan biridir. Cinsel anlamda aktif olan insanların yüzde 80’i, yarısından fazlası 15 ile 24 yaş arasında olmak üzere HPV tarafından enfekte edilir. Bu kişilerden yüzde 90’ı, 1-2 sene içerisinde bağışıklık sisteminin yeterliliği sayesinde kendiliğinden virüsü vücutlarından atarlar.

Virüs çoğu zaman belirti göstermez, bu durumda farkında olmadan başkalarına bulaştırılabilir. Rahim ağzı kanserlerinin yüzde 99’u HPV enfeksiyonu sebebiyle oluşur. Kanser riskinizi düşürmek için düzenli bir tarama gerçekleştirmek önemlidir. HPV’nin en sık yol açtığı kanser ise rahim ağzı kanseridir.

Dünya Sağlık Örgütü’nün verilerine göre her yıl dünyada 500 bin kadına rahim ağzı kanseri tanısı konuyor ve her yıl yaklaşık 250 bin kadın rahim ağzı kanserinden ölüyor. Erken teşhis veya aşıyla bu ölümlerin önüne geçilebilir.

Rahim ağzı kanserine en çok HPV virüsü sebep oluyor ve eğer her yıl düzenli smear testinin yaptırılması gerekiyor. (MA)

İlke TV'yi, Google'da tercih edilen kaynak olarak ekleyin İlke TV’nin özel haberlerini ve güncel gelişmeleri anında takip etmek için tıklayarak WhatsApp kanalımıza abone olabilirsiniz.