Pamuk üretimi alarm veriyor, sektör destek bekliyor

İREM CEYLİN DEMİRCAN / İZMİR

Türkiye’nin pamuk üretiminde yaşanan daralma, üreticiden tekstil sanayisine kadar geniş bir kesimi tehdit ediyor. Ege Bölgesi’nde ekim alanlarının son 75 yılın en düşük seviyesinin de altına gerilemesi, sektördeki kaygıları artırdı.

Üretim maliyetlerinin satış fiyatlarının üzerinde kalması nedeniyle üreticinin pamuktan uzaklaştığını belirten sektör temsilcileri, desteklerin yetersizliğine dikkat çekerek, mevcut koşulların sürmesi halinde gelecek yıl üretim kaybının daha da derinleşeceğini vurguladı.

Çondur: “Desteklemeler artırılmazsa gelecek yıl bu yılki üretimi bile ararız”

Geçen yıl üreticinin pamuktan kilogram başına yaklaşık 9 lira zarar ettiğini ve bu nedenle ekim alanlarındaki daralmanın beklendiğini belirten Ulusal Pamuk Konseyi Başkanı Fevzi Çondur, desteklemelerin yetersiz kalmasının üretimdeki düşüşü hızlandırdığını söyledi. Türkiye’nin yıllık yaklaşık 1,5 milyon ton pamuk ihtiyacı bulunduğunu, geçmiş yıllarda 800 bin ton civarında gerçekleşen üretimin bu sezon 320 bin ton seviyesine gerilemesini beklediklerini dile getiren Çondur, “Bu yıl kilogram başına üretim maliyeti 44 lira seviyesindeyken satış fiyatı 40 lira civarında kalıyor.

Desteklemeler de eklendiğinde üreticinin içinde bulunduğu tablo değişmiyor ve üretici bu durumdan memnun değil. Bu koşullar devam ederse gelecek yıl pamuk ekiminden daha fazla uzaklaşma yaşanacağını düşünüyoruz. Pamuk ithalatının maliyeti tek başına 2 milyar doların üzerinde.

Pamuğun çekirdeği ve yağını da hesaba kattığımızda toplam kayıp yaklaşık 3 milyar dolara ulaşıyor. Cari açığı artırmamak için çalışırken pamuk ithalatı ne yazık ki bu açığa katkı sağlıyor. Desteklemeler artırılmazsa pamuk üretiminden kaçış devam edecek. Önümüzdeki yıl bu sezon elde edilen üretim rakamlarını bile arayabiliriz” dedi.

Uçak: “Pamuk üretimi önümüzdeki yıl da azalmaya devam edecek”

Ege Bölgesi’nde pamuk ekim alanlarının geçen yıla göre yüzde 47 azalarak 49 bin 454 hektara gerilediğini belirten İzmir Ticaret Borsası Meclis Başkanı Bülent Uçak, bu rakamın son 75 yılın en düşük ekim alanından da yüzde 41 daha az olduğunu söyledi. Üretim maliyetlerinin kilogram başına 45 liraya yaklaştığını, pamuk fiyatlarının 38-40 lira seviyesinde kaldığını ve 3,3 liralık desteğin üreticinin zararını karşılamadığını dile getiren Uçak, “Maliyetler yüksek, fiyatlar düşük ve üreticimiz para kazanamıyor.

Bu şartlar altında pamuk üretiminin önümüzdeki yıl da azalmaya devam edeceğini söyleyebiliriz” dedi.

Kayhan: “Pamukta çıkmaz derinleşiyor, destekler zamanında ödenmeli”

Pamuk ekim alanlarındaki daralmanın yüksek üretim maliyetleri ve satış fiyatlarının yetersiz kalmasından kaynaklandığını belirten İyi Pamuk Uygulamaları Derneği (IPUD) Başkanı Muzaffer Turgut Kayhan, pamuk üreticisinin daha önce su kısıtlamalarının gündemde olduğu dönemlerde bile bu ölçüde zorlanmadığını ifade ederek, “Bu yıl su sorunu yaşanmamasına rağmen artan işçilik, akaryakıt ve diğer üretim giderleri nedeniyle üretici çıkmaza girdi. Türkiye, pamuk tüketiminin ancak üçte birini yerli üretimle karşılayabiliyor.

Ekim alanlarındaki daralmanın sürmesi halinde ithalatın ve cari açığın daha da artacağını düşünüyorum. Açıklanan prim ödenene kadar Türk lirasındaki değer kaybı nedeniyle desteğin karşılığı azalıyor. Açıkçası devletten beklentim çok fazla değil, prim desteklerini zamanında ödesinler yeter” dedi.

Göksan: “Pamuk üretimi azalırsa kaybeden Türk tarımı olur”

Türkiye’de tekstil üretimi yerli ya da ithal pamukla devam eder ancak yerli üretim azalırsa ithalatın artacağını dile getiren Ege Tekstil ve Hammaddeleri İhracatçıları Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Turan Göksan, “Bu tablodaki asıl kaybeden Türk tarımı olur. Türkiye’nin organik ve rejeneratif pamukta önemli bir üretim altyapısı ve ihracat potansiyeli var.

Ancak artan girdi maliyetleri üreticiyi zorluyor; ekim alanlarının daralması hem pamuk ihracatının tonajını hem de yıllar içinde oluşturulan üretim kapasitesini olumsuz etkiliyor” diye konuştu.