Altın Portakal’ın ardından: Beklentilerin gölgesinde bir festival

63. Uluslararası Antalya Altın Portakal Film Festivali’ni geride bıraktık. Sinemaseverler ve basın mensupları olarak her yıl olduğu gibi bu yıl da heyecanla salonlardaki yerimizi aldık. Ancak Ulusal Uzun Metraj Film Yarışması’nda yarışan 12 filmlik seçkinin geneline baktığımızda, maalesef hafızalarda iz bırakacak, “işte bu” dedirtecek güçlü bir yapımla karşılaşmanın zorluğunu yaşadık.

Festivalin ilk günlerinden itibaren salona hâkim olan bu vasatlık ve ritim eksikliği, ne yazık ki seçkinin geneline yayıldı. Festival süresince öne çıkan birkaç yapım olsa da ödül gecesinde açıklanan jüri kararları ile salonlardaki ve sinema yazarları arasındaki genel izlenimler arasında belirgin bir mesafe vardı.

Örneğin, kapanış gecesinde En İyi Film ve En İyi Senaryo dahil birçok ödülü toplayarak festivalin galibi ilan edilen Ragıp Türk’ün ilk uzun metrajı Taş ve Tüy, dramatik zeminini kurmakta zorlanan bir yapım. Zorlu şartlarda hayata tutunmaya çalışan kadın portresi sinemamızda sıkça işlenen bir tema olsa da Taş ve Tüy üst düzey bir başarı vaat etmeyerek ortalama bir yapım olarak hafızalardaki yerini alıyor.

Ödül törenindeki bu zafer, jüri tercihlerinin festival izleyicisi ve sinema yazarlarının hissiyatından ne kadar farklı bir noktada olabileceğini bir kez daha gösterdi. Benzer şekilde, trajik olay örgüsüne rağmen senaryodaki anlamsız tıkanmalar ve havada kalan arı metaforuyla süresi uzatılmış hissi veren Aydın Orak’ın Ölü Arının İğnesi veya televizyon filmi estetiğini aşamayıp ana yarışmaya seçilmesi dahi şaşırtan Büşra Bülbül’ün Bir Anne Hakkında filmi, seçkinin genel seviyesini aşağı çeken örneklerdi.

Nispeten daha olumlu ayrışan yapımlara baktığımızda ise tablo biraz daha netleşiyordu. Tek mekanda geçen yapısı ve Mert Fırat ile Mehmet Günsür’ün güçlü oyunculuk performanslarıyla öne çıkan Hüseyin Karabey imzalı Hakikatin Ölümü, geçmişle hesaplaşmayı merkezine alarak festivalin en eli yüzü düzgün işlerinden biri oldu.

Salondaki izleyicide karşılık bulan ve ödül gecesinden de oyuncu ödülüyle dönen film, en azından sinema duygusunu salona yaymayı başardı. Yeşim Ustaoğlu’nun 10 yıllık aranın ardından sinemaya döndüğü Artakalan, karakter derinliğindeki eksiklere rağmen sinematografik niteliğiyle Ustaoğlu’na En İyi Yönetmen ödülünü getirdi.

Ferit Karahan’ın merakla beklenen dramı Cinlerin Düğünü ise uzun süresine rağmen temposunu koruyan anlatısıyla seçkinin kayda değer işlerindendi. Elisa, Tatlı Maya, Kadim Mavi, Selma, Bekle Bizi Brüksel ve Düğün Şarkıcısı filmleri ise bir kez izlenip geçilecek ve üzerinde uzun uzun konuşulmayacak filmler olarak tarihteki yerlerini alacak.

Özetle, 63. Altın Portakal Film Festivali; "en iyiyi" aramaktan ziyade "en az sorunlu" olanı bulmaya çalıştığımız bir yıl olarak hafızalarda kalacak. Sinemamızın senaryo ve anlatı krizini açıkça gözler önüne seren bu seçkiden sonra umarız ki önümüzdeki yıllarda çok daha cesur, derinlikli ve iz bırakan hikâyelerle buluşabiliriz.

Son olarak ödül töreninde jüri üyesi yönetmen Derviş Zaimoğlu’nun değindiği ve bence çok elzem olan makyaj, kostüm, ses ve kast seçimi gibi ödüllerin de Altın Portakal’da verilmesi hem o sektörler açısından hem de Türk Sineması’nın geleceği açısından önemli olacaktır.