100 İl önerisi

MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, “100 İl 1000 İlçe” projesi kapsamında 19 yeni il ve 78 yeni ilçe kurulmasına yönelik önerilerini açıkladı. Türkgün gazetesinin Ankara Temsilcisi Bahadır Çoban’a konuşan Bahçeli’nin il olabileceğini belirttiği yerleşimler arasında, Bartın’ın komşusu Zonguldak’ın Ereğli ilçesi de yer aldı.

Açıklamalar yeni iller tartışmasını yeniden gündeme taşırken, hangi ilçelerin il statüsü kazanacağının TBMM’nin yasama iradesiyle belirleneceği vurgulandı.

Bahçeli’nin önerdiği 19 ilçe

Türkgün’de 2 Kasım’da yayımlanan söyleşide Bahçeli, il statüsü açısından değerlendirdikleri ilçeleri bölgelerine göre sıraladı. Liste, MHP’nin önerdiği yerleşimleri kapsıyor; ilçelere il statüsü kazandıran bir karar anlamına gelmiyor. Açıklamada yer alan ilçeler şöyle:

İl olması önerilen ilçeler

Marmara

Lüleburgaz, Bandırma

Ege

Fethiye, Akhisar

Akdeniz

Elbistan, Kozan, Alanya, Tarsus

İç Anadolu

Polatlı, Ereğli (Konya)

Karadeniz

Ünye, Vezirköprü, Ereğli (Zonguldak)

Doğu Anadolu

Erciş, Doğubayazıt, Ahlat

Güneydoğu Anadolu

Ergani, Midyat, Siverek

Plaka kodları kesinleşti mi?

Önerinin ardından gündeme gelen 82’den 100’e kadar uzanan plaka listesi, 19 ilçenin tamamının il yapılması ve numaraların alfabetik sıralamayla verilmesi varsayımına dayanıyor. Bahçeli’nin 1 ve 2 Kasım’da yayımlanan açıklamalarında ise yeni illere atanmış plaka kodlarına ilişkin bir dağılım bulunmuyor.

Bu nedenle söz konusu numaraların “kesinleşmiş yeni plakalar” olarak sunulması doğru değil.

Örneğin Zonguldak Ereğli için paylaşılan “100” numarası, ilçenin mevcut ilinin adıyla alfabetik sıralamaya alınmasından kaynaklanan bir hesaplamayı ifade ediyor. Bu hesaplama, Ereğli’ye resmen plaka kodu verildiğini göstermiyor.

İl statüsü, yeni idari yapının ayrıntıları ve plaka uygulaması bakımından resmî düzenlemelerin belirleyici olması gerekiyor.

Değerlendirmede nüfus ve gelişme potansiyeli öne çıkıyor

Bahçeli, önerilen ilçelerin belirlenmesinde nüfus, gelişme potansiyeli, coğrafi konum, kamu hizmetlerine erişimde yaşanan sıkıntılar ve stratejik önem gibi ölçütlerin dikkate alındığını belirtti. Çalışmayı, merkezî idare ile yerel yönetimlerin işleyişini geliştirmeyi amaçlayan daha geniş bir kamu yönetimi düzenlemesinin parçası olarak değerlendirdi.

Projenin hizmetleri vatandaşlara coğrafi olarak yaklaştıracağını savunan Bahçeli; eğitim, sağlık, güvenlik ve sosyal hizmetlerde erişilebilirliğin, hizmet kalitesinin ve kurumlar arası koordinasyonun artırılmasını hedeflediklerini ifade etti. Bölgesel kalkınmanın desteklenmesi ve yerel ihtiyaçların daha doğru belirlenmesi de açıklanan amaçlar arasında yer aldı.

Belediye mevzuatı ve personel sistemi de önerinin kapsamında

Bahçeli’nin açıklamalarında Büyükşehir Belediyesi Kanunu, Belediye Kanunu, Köy Kanunu, İl İdaresi Kanunu ve İl Özel İdaresi Kanunu’nun yeniden değerlendirilmesi önerisi de bulunuyor. Büyükşehir ve ilçe belediyeleri arasındaki görev alanlarının netleştirilmesini isteyen Bahçeli, kamu personel sisteminde liyakatin esas alınması ve muhtarlık kurumunun güçlendirilmesi gerektiğini belirtti.

Yeni belediyelerin kurulması ve illerin milletvekili dağılımının değişmesinin siyasi yapıya da yansıyacağını ifade eden Bahçeli, kurulması hedeflenen 78 ilçenin ayrıntılı çalışmalar sonucunda yeni veya mevcut illere bağlı olarak oluşturulabileceğini kaydetti.

Yeni il kurulması için kanun gerekiyor

5442 sayılı İl İdaresi Kanunu’nun 2’nci maddesi, il ve ilçe kurulmasının kanunla düzenleneceğini hükme bağlıyor. Dolayısıyla önerilen yerleşimlerin il statüsü kazanabilmesi için yasama sürecinin tamamlanması gerekiyor.