10 Kasım'da Hepimiz Siyahtık

"Atatürk ölmedi, yüreğimde yaşıyor..."

Yıllar önce okul sıralarında ezberlediğimiz, 10 Kasım yaklaştığında dilimizden düşmeyen dizelerden biri... Bugün o günleri düşündüğümde şiirin bütün dizelerini hatırlayamıyorum belki ama o günlerin görüntüsü hâlâ gözlerimin önünde.

Ortaokul, lise yıllarım geliyor aklıma... 10 Kasım yaklaştığında okullarda bir telaş başlardı. Atatürk için şiirler ezberler, anma törenlerine hazırlanırdık. O günlerin hafızamda kalan en belirgin görüntüsü ise kıyafetlerimizdi.

Her gün taktığımız beyaz yakalarımızı o gün takmazdık. Siyah önlüklerimizle, siyah yakalarımızla okula giderdik. Sanki bütün okul, bütün çocuklar aynı sessizliğin içinde buluşurdu.

10 Kasım bizim için yalnızca bir anma töreni değildi. Bir matem havası vardı. Saatler durur, sirenler çalar, başlarımız öne eğilirdi. Henüz çocuk yaşlarımızda kaybetmenin ne demek olduğunu belki bugünkü kadar anlayamıyorduk ama Atatürk'ün yokluğunun büyük bir boşluk olduğunu hissediyorduk.

Yıllar geçti. Biz büyüdük, zaman değişti, törenlerin biçimi değişti. Ama değişmemesi gereken bir şey var: Atatürk'ü anmanın, onu anlamakla tamamlandığı gerçeği.

Çünkü Atatürk yalnızca geçmişimizin bir kahramanı değil, bugünümüzü ve geleceğimizi aydınlatan bir düşüncenin adıdır.

Cumhuriyet, bağımsızlık, akıl, bilim, çağdaş eğitim ve kadınların eşit yurttaşlar olarak toplumda yer alması... Bunlar yalnızca tarih kitaplarında okuyup geçeceğimiz kazanımlar değil, korumamız ve geliştirmemiz gereken değerlerdir.

Bugün bir başka noktayı da düşünmeden edemiyorum: Çocuklarımız Atatürk'ü ne kadar tanıyor, onun mücadelesini, Cumhuriyet'i hangi kaynaklardan öğreniyor? Ders kitaplarında Atatürk'ün ve Cumhuriyet'in kurucu değerlerinin nasıl anlatıldığı, eğitimde bu değerlere ne kadar yer verildiği hepimizin sorgulaması gereken bir konu.

Çünkü bir ülkenin kurucusunu, tarihini ve bağımsızlık mücadelesini gelecek kuşaklara aktarmak bir sorumluluktur. Atatürk'ü yalnızca belirli günlerde hatırlanan bir isim hâline getirmek, onun düşüncelerini anlamanın önüne geçer. Unutmayalım ki bir millete geçmişini unutturmak, geleceğini de belirsizleştirmektir.

Bugün 10 Kasım'larda onu anarken kendimize de sormalıyız: Bize emanet edilen Cumhuriyet'e ne kadar sahip çıkıyoruz? Onun hayalini kurduğu çağdaş, özgür ve aydınlık ülke için ne yapıyoruz? Belki artık okullarda o eski siyah önlüklerle törenlere katılmıyoruz.

Belki çocuklar bizim yıllar önce ezberlediğimiz şiirleri ezberliyor, belki başka sözcüklerle anlatıyorlar Atatürk'ü. Ama bir şeyin hiç değişmemesini diliyorum: Onu tanıma, anlama ve düşüncelerini yaşatma isteği ve gerekliliği. Çünkü bazı insanlar aramızdan ayrılır ama fikirleri zamana yenilmez.

Biz bir zamanlar 10 Kasım sabahlarına siyah önlüklerimizle çıktık. Bugün ise Atatürk'ün aydınlattığı yolda, Cumhuriyet'e sahip çıkma sorumluluğumuzla yürüyoruz.

Atatürk'ü unutmamak, yalnızca adını anmak değil; onun bize bıraktığı değerlere sahip çıkmaktır.

Saygı, özlem ve minnetle...