SGK'da hesaplar tamamen değişiyor! Yargıtay’dan milyonları ilgilendiren emsal karar

Pandemi döneminde evden uzaktan çalışmaya devam ettiği halde SGK primleri eksik bildirilen milyonlarca çalışanı yakından ilgilendiren dev bir hukuki zafer kazanıldı. Bir vakıf üniversitesinde görev yapan doktor öğretim üyesinin açtığı hizmet tespiti davasında Yargıtay son noktayı koydu ve 189 günlük eksik prim gününün tescilini onayladı.

Sosyal Güvenlik Uzmanı İsa Karakaş’ın da köşesine taşıdığı emsal olay, 2020-2021 yılları arasındaki koronavirüs pandemisi döneminde yaşandı. Vakıf üniversitesinde görev yapan bir akademisyen, online ders vererek tam zamanlı çalışmasına rağmen kurumunun kendisini "Kısa Çalışma Ödeneği" kapsamında göstererek primlerini eksik yatırdığını fark etti.

Öğrencilerden eğitim ücretlerini tam toplayan ancak 1 Ocak 2021 itibarıyla "Kısa Çalışma Uygulaması"na geçtiğini duyuran üniversite yönetimi, akademisyenin maaş yükünü devlete yıkarken emeklilik hakkı olan SGK prim günlerini de eksik bildirdi. Gece gündüz bilgisayar başında ders veren akademisyen, SGK dökümünde 189 günlük priminin buharlaştığını görünce İş Mahkemesi'nin yolunu tuttu.

SGK uzmanları ve kanun maddeleri; 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu gereğince akademisyenlerin işsizlik sigortası kapsamında olmadığını ve akademisyenlere "Kısa Çalışma Ödeneği" yaptırılamayacağını açıkça belirtiyor.

Açılan davada İş Mahkemesi; akademisyenin ders kayıtlarını, çevrim içi sistem verilerini, tanık beyanlarını ve bilirkişi raporlarını detaylıca inceledi. Mahkeme, akademisyenin söz konusu dönemde tam zamanlı ve kesintisiz çalıştığına kanaat getirerek 189 günlük eksik sürenin SGK hizmetine eklenmesine karar verdi.

Üniversite ve Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) vekilleri kararı önce Bölge Adliye Mahkemesi’ne (İstinaf), ardından Yargıtay’a taşıdı. SGK ve üniversitenin "Çalıştığı halde priminin yatmadığını bilmemesi hayatın olağan akışına aykırı" ve "Bilirkişi raporu yetersiz" gibi savunmalarını inceleyen Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, verilen kararda usul ve yasaya aykırılık bulunmadığına hükmetti.

6100 sayılı HMK’nın 370. maddesi uyarınca İstinaf Mahkemesi kararı oy birliğiyle onandı ve akademisyenin 189 günlük prim hakkı kesinleşti.

Eksik Primi Olan Tüm Çalışanlara Emsal Olacak

Yargıtay'ın oy birliğiyle verdiği bu karar, pandemi döneminde veya sonrasında evden/uzaktan fiilen çalıştığı halde primleri "kısa çalışma" veya "ücretsiz izin" gösterilerek kırpılan binlerce özel sektör ve vakıf üniversitesi çalışanı için emsal niteliği taşıyor. Hak kaybına uğrayan çalışanlar, uzaktan çalışma kayıtları ve dijital verilerle mahkemeye başvurarak eksik primlerini tescilletebilecek.