Yapay zeka nükleeri canlandırdı: Küresel inşaatta 40 yılın rekoru

Dünya Nükleer Birliği verilerine göre, 16 Ekim itibarıyla dünya genelinde yapımı süren nükleer reaktör sayısı 79'a ulaşarak 1986 yılındaki Çernobil felaketinden bu yana en yüksek seviyeye çıktı. Sadece 2026 yılı içerisinde 11 yeni reaktörün inşasına başlanırken, planlama aşamasındaki 122 projeyle birlikte toplam reaktör hedefi 201'i buldu.

Nikkei'nin aktardığı verilere göre, uzun süre durağanlaşan nükleer enerji sektörünün yeniden ivme kazanmasındaki temel etken yapay zeka teknolojileri oldu. Veri merkezlerinin devasa işlem kapasitesi nedeniyle ihtiyaç duyduğu kesintisiz ve büyük miktardaki elektrik, teknoloji şirketlerini ve hükümetleri yeni nesil nükleer projelere yöneltiyor.

YAPAY ZEKA ELEKTRİK TÜKETİMİNİ İKİYE KATLAYACAK

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) tahminleri, yapay zeka devriminin enerji altyapısına getireceği yükü somutlaştırıyor. Kurumun öngörülerine göre, 2025 yılında 485 teravatsaat olan küresel veri merkezi elektrik tüketimi, 2030 yılına gelindiğinde 950 teravatsaate çıkacak.

Bu kesintisiz yükü karşılayabilmek için ülkeler, geleneksel santrallerin yanı sıra daha kısa sürede kurulabilen ve maliyet avantajı sağlayan küçük modüler reaktörlere (SMR) öncelik veriyor.

İNŞAATLARDA ÇİN LİDER, TÜRKİYE LİSTEDE

Küresel nükleer santral inşaatlarında Çin, 38 reaktörle projelerin yaklaşık yarısını tek başına yürütüyor. Hindistan 8, Rusya 7, Güney Kore ve Türkiye ise 4'er reaktör inşaatıyla sıralamada yer alıyor. Gelecekte hayata geçirilmesi planlanan projelerde de Çin 42, Rusya 23 ve Hindistan 14 yeni reaktörle öne çıkıyor.

Batı cephesinde ise ABD'de Ekim 2025'te Westinghouse, Brookfield ve Cameco arasında duyurulan en az 80 milyar dolarlık stratejik ortaklık dikkat çekiyor.

NÜKLEERDEN ÇIKIŞ POLİTİKALARI İPTAL EDİLİYOR

Rusya-Ukrayna Savaşı ve Orta Doğu'daki gerilimlerin yarattığı fosil yakıt tedariki belirsizlikleri, Avrupa'nın enerji stratejilerini de değiştiriyor. İtalya yeni yatırımlara izin veren yasal düzenlemeler hazırlarken, İsveç ve Belçika nükleerden çıkış politikalarını yeniden değerlendiriyor.

Halihazırda dünya genelinde faaliyet gösteren 443 nükleer reaktörün, devam eden ve planlanan projelerin tamamlanmasıyla 2040 yılı civarında 600'ü aşması bekleniyor.