Girit’te Libya’dan göç artıyor: Euronews Frontex devriyesine katıldı
- Letonya devriye gemisi Valpas'ta Euronews deniz operasyonlarını izliyor, Tympaki havaalanındaki Frontex İHA üssünü geziyor
- Chrissi Adası yakınında kayıp göçmen araması geçişin tehlikesini, geçici kabul merkezleri artan baskıyı ortaya koyuyor
Avrupa Birliği'ne giden bazı güzergahlarda düzensiz göç azalırken, Girit'te bunun tam tersi yaşanıyor. Kumsalları ve turizm sektörüyle daha çok tanınan Yunan adası, Kuzey Afrika ve Asya'dan gelişlerde keskin bir artışla karşı karşıya.2026'nın ilk on ayında yaklaşık 24.000 göçmen Girit'e ulaştı; bu rakam, 2025'in tamamında yaklaşık 17.000'di.
Teknelerin çoğu doğu Libya'dan kalkıyor, yüzlerce kilometrelik açık denizi geçerek Girit'in güneyindeki küçük ada Gavdos'a ya da doğrudan Girit'in güney kıyılarına yöneliyor. Artan devriyeler, keşif uçakları ve gelişmiş izleme teknolojisine rağmen bu geçişler devam ediyor.
Avrupa'nın güney deniz sınırında neler yaşandığını anlamak için Euronews, Avrupa Sınır ve Sahil Güvenlik Ajansı Frontex'in bir devriyesine katıldı; ajansın denizdeki mürettebatıyla zaman geçirdi ve havadan gözetimi koordine eden tesisleri ziyaret etti. Kayıp göçmenlerin peşindeHaber çalışmamız sırasında yaşanan bir olay, giderek yoğunlaşan bu göç güzergahının ne kadar tehlikeli olduğunu gözler önüne serdi.4 Kasım öğleden sonra, Girit'in güney kıyısından yaklaşık 15 kilometre açıkta bulunan Chrissi Adası'nda yalnız başına bir göçmen tespit edildi.
Beraberinde 60 kişiyle yolculuk yaptığını iddia etti; bu ifade, kapsamlı bir arama kurtarma operasyonunu tetikledi. Bu, Girit açıklarında görev yapan Yunan ve Avrupa devriye ve kurtarma ekiplerinin müdahale etmek zorunda kaldığı onlarca olaydan sadece biri.
Heraklion'daki yerel Sahil Güvenlik yetkilileri, Euronews'e konuşarak sadece 48 saat içinde sorumluluk alanlarına yaklaşık 400 göçmen taşıyan 13 teknenin girdiğini söyledi. Aynı dönemde yaklaşık 20 göçmen de ölü bulundu; bu durum, Avrupa'nın güney kıyılarına yapılan giderek tehlikeli hale gelen geçişin insan bedelini çarpıcı biçimde hatırlatıyor.
Avrupa sınırlarını koruyan Letonya gemisiYunanistan, Avrupa Birliği'nde Frontex'in en büyük operasyonel varlığına ev sahipliği yapıyor; ajans, Yunan makamlarını geniş bir yelpazedeki faaliyetlerde destekliyor. Ajans, teknik ekipman, gözetim imkanları ve Avrupa Birliği'nde yasal olarak kalma hakkı olmayan göçmenlere yönelik geri gönderme operasyonlarına destek sağlıyor.
Tüm bu faaliyetler, operasyonel komutanlığı elinde tutan Yunan makamlarıyla iş birliği içinde yürütülüyor. Yalnızca Girit ve Gavdos'ta - Girit'in güneyindeki küçük Yunan adası ve Avrupa'nın en güneydeki yerleşim adası - Yunan makamlarını desteklemek üzere 40'tan fazla görevli, üç uçak, bir insansız hava aracı ve altı devriye botu konuşlandırılmış durumda.
Bunlar arasında, yaklaşık 18 aydır Girit'in güneyinde görev yapan Letonya devriye gemisi Valpas da bulunuyor. Valpas'ta tipik bir devriye 72 saat sürüyor. 20 üyeli mürettebat için gemi hem iş yeri hem de geçici bir yuva haline geliyor.
Ailelerini geride bırakan mürettebat üyeleri, evlerinden uzakta görev yaparken bile tanıdık gelenekleri sürdürerek Letonya ile bağlarını korumaya çalışıyor. Üç çocuk babası Kaptan Ozers, her akşam çocuklarıyla konuşuyor.
Kaptan Ozers, Euronews'e, kurtarma operasyonlarının hem geçişi denemeye çalışan göçmenler hem de onları güvenliğe ulaştırmaya çalışan mürettebat için son derece zor ve tehlikeli olabileceğini söyledi. Denizde yaşadığı en zorlu anlardan birini şöyle hatırladı:"Bazen herkes aynı anda ayağa kalkmaya çalışıyor, bu da teknenin alabora olmasına yol açabiliyor.
Ben bunu, iki kişinin denize düştüğü bir operasyonda bizzat yaşadım. Sadece iki kişinin suya düşmesi bizim için bir şanstı. Geceydi, ama ikisini de sürekli göz hizamızda tutmayı başardık. Önce onlara can simitleri ve diğer yüzdürme araçlarını attık, aynı anda teknedeki büyük yolcu grubunu emniyete aldık.
Onları güvene aldıktan sonra tekneden uzaklaşıp, suda bulunan iki kişiye daha da yaklaşacak şekilde manevra yaptık."Hava koşulları bu operasyonları daha da zorlaştırıyor. Kaptan Ozers, göçmenlerin güzel havada yola çıkıp yolculuk sırasında koşulların bozulduğu durumların en büyük tehlikelerden biri olduğuna dikkat çekti."Bizim için en zor olan, yolculuğa güzel havada başlayıp ardından havanın kötüleşmesi.
Onları nasıl alacağımızı planlamamız gerekiyor ve durum biraz tehlikeli hale geliyor."Girit genelindeki Sahil Güvenlik operasyonlarından sorumlu Yunan Sahil Güvenliği 7. Bölge Komutanlığı'nın başındaki Ioannis Orphanos, kurtarma operasyonlarının özellikle zor olabildiğini anlattı.
Orphanos, "Bazı olaylar son derece zor ve ne yazık ki bazen can kayıpları yaşanıyor. Bölgenin çok geniş olduğunu ve hava koşullarının çoğu zaman elverişsiz olduğunu unutmamalıyız. Denizi daha önce hiç görmemiş, deniz ortamına tamamen yabancı, hatta yüzme bilmeyen insanlarla karşı karşıya olabiliriz," diye Euronews'e konuştu.
Gökyüzündeki gözlerFrontex'in operasyonları, gelişmiş hava gözetimine de dayanıyor. Girit'teki Tympaki havaalanından Frontex, sofistike radar, yüksek çözünürlüklü kameralar ve termal görüntüleme teknolojisiyle donatılmış, uzun süre havada kalabilen gelişmiş bir gözetleme dronu olan Heron 1'i işletiyor.
Bu araç, hem gündüz hem gece Libya Denizi'nin geniş kesimlerini izleyerek 20 saatten fazla havada kalabiliyor. Görüntüler, Yunan makamlarının operasyonel komutayı sürdürdüğü Pire'deki Yunan Sahil Güvenliği harekat merkezine ve Varşova'daki Frontex merkezine canlı olarak aktarılıyor.
Frontex Harekat Merkezi'nde İzleme ve Gözetim Sektörü Başkanı Evangelos Diamantis, erken tespitin neden kritik olduğunu anlattı: Diamantis, "Kaçakçılık ağlarının kullandığı tekneler denize elverişli değil. Motorları çoğu zaman arızalı, bu da varış noktalarına, yani Avrupa kıyılarına, bu durumda Yunanistan'a ulaşacaklarının garantisi olmadığı anlamına geliyor.
Her zaman kapasitesinin üzerinde insan taşıyorlar; bu da, özellikle kötü hava koşullarıyla birleştiğinde, batma ya da kaza riskini oldukça artırıyor. Dolayısıyla bu teknelerin erken tespiti, içindeki insanların kurtarılması ve güvenli bir şekilde kıyıya ulaştırılması olasılığını yükseltiyor," dedi.
Girit'te artan gerilimArtan gözetim, yine de göçmenlerin adaya ulaşmasını engelleyemedi. Yeni gelenler, kara Yunanistan'a nakledilmeyi bekledikleri, sıkı şekilde kontrol edilen dört geçici barınma tesisine doğrudan götürülüyor.
Süregelen gelişler, göçmenlerin kendi toplumlarında kalmasına karşı çıkan sakinler ve yerel yetkililer arasında giderek güçlenen bir muhalefeti körüklüyor. Bu nedenle Girit, bir yandan artan sayıda gelişi yönetmeye çalışırken, diğer yandan yükselen yerel direnişle başa çıkmak zorunda kalarak iki cephede baskı altında.
Avrupa Birliği içinse sorun, Yunan adasının ötesine uzanıyor. Göç yolları değişirken ve gözetim kapasitesi genişlerken, temel bir soru gündemde kalıyor: Frontex, denizde insan hayatını koruma sorumluluğunu yerine getirirken düzensiz göçü yönetmede nasıl daha etkili hale gelebilir?
Günde en fazla 3 kritik gelişme. Bildirim kirliliği yok, anında bilgi.


Kategori: Siyaset
Yayın: 19 Kasım 2026 17:37 · Kaynak: tr.euronews.com