Yargıtay’dan Emeklilikte 'Fiili Çalışma' Şartı: Bildirge Yetmiyor
- Yargıtay 10
- Hukuk Dairesi, 18 yaşından küçüklerin aile işletmelerindeki çalışmalarının emeklilik hesabına dahil edilmesi için sadece işe giriş bildirgesinin yeterli olmadığına hükmetti
Türkiye'de 18 yaşından önce aileye ait iş yerlerinde çalıştığını iddia ederek emeklilik hakkı talep eden bir vatandaşın açtığı dava, Yargıtay 10. Hukuk Dairesi'nin verdiği kritik kararla yeni bir sürece girdi. Davacı, 1998 yılının Mayıs ve Temmuz ayları arasında 68 gün boyunca babasının iş yerinde çalıştığını öne sürerek, bu sürenin sigortalılık başlangıcı olarak kabul edilmesini ve emeklilik işlemlerinde dikkate alınmasını talep etti.
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ise bu talebi, yasal mevzuata uygun olmadığı ve fiili çalışmanın kanıtlanamadığı gerekçesiyle reddetti. SGK, küçük yaştaki çocukların ebeveynlerine ait iş yerlerinde sigortalı sayılabilmesi için hakim onaylı yazılı bir hizmet sözleşmesinin zorunlu olduğunu vurguladı.
Kurum kayıtlarında ilgili döneme ait bordro veya aylık bildirge bulunmadığını belirten SGK, sadece işe giriş bildirgesinin fiili çalışmayı ispatlamaya yetmeyeceğini savundu. Ayrıca davacının 7 bin prim günü ve 60 yaş şartlarını sağlamadığı gerekçesiyle davanın reddini istedi.
İlk derece mahkemesi ise davacıyı haklı bularak emeklilik aylığı bağlanmasına hükmetti; bu karar Bölge Adliye Mahkemesi tarafından da onaylandı. Dosyayı temyiz incelemesi kapsamında ele alan Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, alt mahkemelerin kararını 'eksik inceleme' gerekçesiyle bozdu.
Yüksek Mahkeme, sigortalılığın tescili için sadece işe giriş bildirgesinin bulunmasının yeterli bir delil teşkil etmediğini, çalışmanın gerçekliğinin somut verilerle desteklenmesi gerektiğini belirtti. Kararda, davacının çalıştığını iddia ettiği dönemdeki iş yeri sicil kayıtlarının ve dönem bordrolarının eksikliği dikkat çekici bir unsur olarak öne çıkarıldı.
Yargıtay, gerçek bir çalışma olup olmadığının tespiti için geniş kapsamlı bir araştırma süreci başlatılmasını talep etti. Bu doğrultuda, söz konusu dönemde iş yerinde görev yapan diğer çalışanların ve bordrolarda ismi geçen tanıkların dinlenmesi, tanıkların hizmet cetvellerinin SGK'den temin edilmesi istendi.
Eğer bu tanıklara ulaşılamazsa veya ifadeleri yetersiz kalırsa, komşu iş yeri sahipleri ve çalışanlarının bilgisine başvurulması, ayrıca zabıta, maliye, meslek odaları ve muhtarlık kayıtlarının detaylıca incelenmesi talimatı verildi. Kararda ayrıca 506 sayılı Kanun'un 60/G maddesine atıfta bulunularak, 18 yaşından önce sigortalı olanların sigortalılık süresinin, 18 yaşını doldurdukları tarihten itibaren başladığı hatırlatıldı.
Bu kurala göre davacının sigortalılık başlangıcının 11 Ağustos 1999 olarak kabul edilmesi gerektiği ve 25 yıllık sigortalılık süresinin ancak 11 Ağustos 2024 tarihinde dolduğu ifade edildi. Bu hukuki bağlam, emeklilik aylığı bağlanma tarihinin yeniden hesaplanmasını zorunlu kılıyor.
Sonuç olarak, Yargıtay'ın bozma kararı davacının emeklilik hakkını tamamen ortadan kaldırmamakla birlikte, sürecin yeniden ve daha titiz bir incelemeyle ele alınmasını zorunlu kıldı. Mahkeme, fiili çalışmanın ispatlanması durumunda emeklilik koşullarının güncel veriler ışığında tekrar değerlendirilmesine hükmetti.
Bu karar, benzer durumdaki sigortalılar için aile işletmelerindeki çalışmaların ispatı noktasında emsal teşkil edecek bir yol haritası çizmiş oldu.
Günde en fazla 3 kritik gelişme. Bildirim kirliliği yok, anında bilgi.
Kategori: Asayiş
Yayın: 20 Kasım 2026 13:26 · Kaynak: babaocagi.com.tr