RSF'nin 2026 Listesi: Erdoğan ve Trump 'Basın Özgürlüğü Düşmanı'

Sınır Tanımayan Gazeteciler (RSF), 2 Kasım Gazetecilere Karşı İşlenen Suçlarda Cezasızlığın Sona Erdirilmesi Günü kapsamında 2026 yılına ait 'Basın Özgürlüğü Düşmanları' listesini kamuoyuyla paylaştı. Toplam 33 ismin yer aldığı listede, bağımsız haberciliği baskı altına alan, bilgi edinme hakkını kısıtlayan ve medya kuruluşlarını hedef alan liderler öne çıkıyor.

Örgüt, bu isimlerin yöntemleri farklılık gösterse de ortak hedeflerinin basını susturmak olduğunu; suikastlardan trol ordularına, hapis cezalarından propaganda faaliyetlerine kadar geniş bir yelpazede araçlar kullandıklarını belirtti. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 2016 yılından bu yana yer aldığı listede bu yıl da 'gazetecileri adli tacize maruz bırakanlar' başlığı altında kendine yer buldu.

RSF raporuna göre, 12 yıllık iktidarı boyunca başkanlık sistemiyle yetkilerini genişleten Erdoğan, yargıyı basın üzerinde bir silah olarak kullanıyor. Özellikle 'cumhurbaşkanına hakaret' suçlamasının sistematik bir baskı aracı haline geldiği belirtilirken, sadece bu gerekçeyle 250'den fazla gazeteci hakkında yasal işlem başlatıldığı ve 2026 yılında 8 basın mensubunun tutuklandığı ifade edildi.

Raporda, Türkiye'deki baskı ortamına örnek olarak Tuğba Tekerek, İsmail Arı, Alican Uludağ ve Yelis Ayaz gibi isimlerin yaşadığı hukuki süreçler ve karşılaştıkları engeller dikkat çekici bir şekilde aktarıldı. Erdoğan yönetiminin dezenformasyon, terör örgütü propagandası ve devlet kurumlarını aşağılama gibi suçlamaları kullanarak medya çoğulculuğunu aşındırdığı vurgulandı.

2023 yılındaki seçimlerin ardından gazetecilere yönelik şiddet olaylarının artış gösterdiği de raporun bulguları arasında yer aldı. Listenin en dikkat çekici yeni ismi ise, Erdoğan ile yakın ilişkileriyle bilinen ABD Başkanı Donald Trump oldu.

İkinci başkanlık döneminde basına yönelik 'korkunç sicili' nedeniyle listeye dahil edilen Trump, eleştirel medya kuruluşlarını sözlü saldırılar, idari misillemeler ve hukuki sindirme yöntemleriyle hedef almakla suçlanıyor. RSF, Trump'ın devlet kurumlarını kendi siyasi çıkarları doğrultusunda kullanarak bağımsız gazeteciliği propaganda aracına dönüştürmeye çalıştığını ve anayasal güvenceleri baltaladığını kaydetti.

Listenin diğer dikkat çeken isimleri arasında Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin de bulunuyor. Aliyev'in yönetimi altındaki Azerbaycan'ın bir 'haber çölüne' dönüştüğü, 2022 Medya Kanunu ile sansürün kurumsallaştırıldığı belirtiliyor.

Putin için ise 2000 yılından bu yana süregelen tehdit, hapis ve şiddet politikalarının, 2022'deki Ukrayna işgaliyle birlikte çok daha ağır bir boyuta ulaştığı ifade ediliyor. RSF'nin yayımladığı bu rapor, dünya genelinde otoriterleşen yönetimlerin bilgi akışını kontrol altına alma çabalarını gözler önüne seriyor.

Listede yer alan isimlerin, bağımsız sesleri susturarak kamuoyunun doğru bilgiye erişimini engellediği vurgulanırken, bu durumun basın özgürlüğü açısından küresel bir tehdit oluşturduğu uyarısı yapılıyor. Rapor, gazetecilere yönelik bu sistematik baskıların yasal süreçler ve idari yaptırımlarla devam ettiği bir dönemde, uluslararası kamuoyunun dikkatini bu ihlallere çekmeyi amaçlıyor.